Xalqaro akkreditatsiya — ta’lim sifatining e’tirofi va yangi imkoniyatlar mezoni

Qo‘qon davlat universitetining to‘rtta ta’lim dasturi Germaniyaning ASIIN xalqaro akkreditatsiyasidan muvaffaqiyatli o‘tdi.

Bir qarashda bu universitet hayotidagi navbatdagi ijobiy yangilikdek tuyulishi mumkin. Aslida esa mazkur natija zamirida oliy ta’lim sifati, xalqaro ishonch, kadrlar raqobatbardoshligi va universitetning kelgusi taraqqiyoti bilan bog‘liq muhim masalalar mujassam.

Xo‘sh, xalqaro akkreditatsiya nima va uning amaliy qiymati nimada?

Akkreditatsiya — ta’lim sifatiga berilgan mustaqil baho

Xalqaro akkreditatsiya — universitet yoki muayyan ta’lim dasturining belgilangan akademik va kasbiy sifat mezonlariga muvofiqligini mustaqil ekspertlar tomonidan baholash jarayonidir.

Bunda asosiy e’tibor ta’lim mazmuni, professor-o‘qituvchilar salohiyati, laboratoriya va moddiy-texnik imkoniyatlar, talabalar bilimini baholash, ish beruvchilar ehtiyojlari hamda bitiruvchilar egallashi lozim bo‘lgan kompetensiyalar o‘zaro bog‘liq holda o‘rganiladi.

Oddiy misol: kimyo yo‘nalishi bitiruvchisi nazariy qonuniyatlarni bilishi bilan birga laboratoriya tajribalarini mustaqil bajara oladimi? Biologiya bitiruvchisi olgan bilimlarini ilmiy tadqiqot va kasbiy faoliyatda qo‘llay oladimi? Magistratura bitiruvchisi zamonaviy pedagogik metodikalar asosida ta’lim jarayonini tashkil etishga tayyormi?

Xalqaro baholashning markazida aynan shunday savollar turadi.

Demak, asosiy mezon — talabaga qancha ma’lumot berilgani emas, u ta’lim natijasida qanday bilim, ko‘nikma va kompetensiyalarga ega bo‘lganidir.

ASIIN qanday tashkilot?

ASIIN — 1999-yilda Germaniyada tashkil etilgan, muhandislik, informatika, tabiiy fanlar, matematika va turdosh sohalardagi ta’lim dasturlari sifatini baholashga ixtisoslashgan mustaqil, notijorat akkreditatsiya agentligi.

Agentlikning rasmiy ma’lumotlariga ko‘ra, uning faoliyati 72 ta mamlakat, 461 ta ta’lim muassasasi va 7 458 ta ta’lim dasturini qamrab olgan.

ASIIN Yevropa oliy ta’limida sifatni ta’minlash assotsiatsiyasi (ENQA) a’zosi bo‘lib, Yevropa sifat agentliklari reyestri (EQAR)da ham ro‘yxatga olingan.

Bu uning faoliyati xalqaro sifatni ta’minlash tizimi bilan bog‘liqligini ko‘rsatadi.

E’tiborlisi, ASIIN faqat Germaniya universitetlari bilan ishlamaydi. Agentlik Osiyo, Yevropa va boshqa mintaqalardagi OTM dasturlarini ham baholaydi.

Jahonda ABET, AACSB, AQAS kabi boshqa ixtisoslashgan akkreditatsiya tashkilotlari ham mavjud. Shu sababli universitet nufuzi bitta agentlik sertifikati bilan emas, balki ta’lim sifati va uning amaldagi natijalari bilan belgilanadi.

Qo‘qon davlat universiteti qanday e’tirofga erishdi?

Universitetning quyidagi ta’lim dasturlari xalqaro akkreditatsiyadan o‘tdi:

Bakalavriat:
* 60530100 — Kimyo;
* 60510100 — Biologiya.

Magistratura:
* 70530104 — Aniq va tabiiy fanlarni o‘qitish metodikasi (kimyo);
* 70510105 — Aniq va tabiiy fanlarni o‘qitish metodikasi (biologiya).

Bu — aynan mazkur to‘rtta ta’lim dasturi mustaqil xalqaro baholashdan ijobiy natija bilan o‘tganini anglatadi.

Shu o‘rinda yana bir jihat muhim: xalqaro akkreditatsiya universitetning jahon reytingida muayyan o‘rin egallaganini bildirmaydi. Reyting va akkreditatsiya — o‘zaro bog‘liq bo‘lishi mumkin, ammo vazifasi turlicha bo‘lgan baholash mexanizmlaridir.

Bu yutuq talabalarimizga nima beradi?

Avvalo, xalqaro mezonlar asosida baholangan ta’lim dasturida tahsil olish — talaba uchun muhim akademik ustunlik.

Bunday dasturlarda nazariy bilim bilan amaliy tayyorgarlik o‘rtasidagi bog‘liqlik va baholash jarayonining shaffofligiga alohida ahamiyat beriladi.

Ikkinchidan, bu xorijiy universitetlar bilan akademik hamkorlik, talabalar almashinuvi, qo‘shma dasturlar va keyingi ta’lim bosqichlariga o‘tish uchun qo‘shimcha ishonch asosini yaratadi.

Uchinchidan, xalqaro sifat bahosiga ega dastur bitiruvchisi o‘z akademik tayyorgarligini xorijiy universitet yoki ish beruvchiga asoslashda qo‘shimcha imkoniyatga ega bo‘ladi.

Oybek Bozorov,
Oʻquv ishlari boʻyicha prorektor.

Facebook | Instagram | YouTube