آموزش و پرورش؛ شهر بی‌دفاع
شگفت‌زده می‌شوید اگر کتاب جامعه‌شناسی دهم (سال اولی‌های دبیرستانی علوم انسانی) را که قرار است پایه‌های #جامعه‌شناسی را به دانش‌آموزان دبیرستانی بیاموزاند، ببینید. مسأله صرفاً این نیست که عمیقاً ایدئولوژیک و ساده‌انگارانه است بلکه می‌خواهد به زور زیر لوای لفظ عام جامعه‌شناسی، نسخه سرهم‌بندی‌شده‌ای از جامعه‌شناسی فرهنگی بومی‌سازی‌شده را به خورد دانش‌آموزان دهد و این‌طور نشان دهد که «خب، جامعه‌شناسی همین است و لاغیر!»
می‌شود حدس زد که پس از سرخوردگی‌شان از برانداختن جامعه‌شناسی در دانشگاه و جایگزینی‌اش با نسخه‌ای پیش‌پاافتاده از مطالعات فرهنگی‌ای بومی‌سازی‌شده، خواسته‌اند که درخت را از ریشه بخشکانند و سراغ شهر بی‌دفاع آموزش‌وپرورش رفته‌اند تا نه زحمت درگیری با دانشجویانی دارای نگاه انتقادی جامعه‌شناختی را به خود داده باشند و نه اسم‌شان بد در برود.
موفق شده‌اند؟ هنوز معلوم نیست. اما یک چیز مشخص است: این کار پیامدی مهم دارد و آن، فقیرشدن فهم دانش‌آموزان از علم جامعه‌شناسی و بی‌میل‌شدن آن‌ها به آن و حتا همان نسخه سرهم‌بندی‌شده است.
جامعه‌شناسی که سال‌ها کوشید تا هم بر تناقض‌های درونی و هم سرکوب فرهنگ‌گرایانه بیرونی غلبه کند و خود را پیش ببرد، حالا یا با بی‌میلی شدید به خودش یا با دانشجویانی روبه‌رو می‌شود می‌شود که دانشی مغشوش، ساده‌لوحانه و عمیقاً ایدئولوژیک از آن دارند.
تنها امید چیست؟ در سطحی منفعلانه و جبری، باید به آن دانش ضمنی دانش‌آموزان دل ببندیم که معمولاً پیشاپیش مطالب آمده در #کتاب‌های_درسی را به نظام سیاسی‌فرهنگی متصل می‌دانند و می‌دانند که در این کتاب‌ها چیزی جز آن‌چه آن‌ها می‌خواهند درس داده نمی‌شود. اما در سطحی فاعلانه باید کاری کرد تا دانش‌آموز دبیرستانی دستش در برابر این داستان‌سرایی‌ها خالی نماند.
@interventions
Post #54
141