#یادداشت
📑 «قدرت ایران در ادامه جنگ، برگرفته از ملت نه تکنولوژی»
✍🏻 دکتر سیدعبدالرسول علم‌الهدی
عضو هیئت علمی دانشگاه جامع امام حسین علیه‌السلام
▫️ اگر از نگاه اضطراب اجتماعی یا روان پریشی مزمن به ماجرای جنگ امروز نگاه کنیم، جز رویکرد درمانی راهبرد دیگری متصور نیست، اما از نگاه بازآرایی هویتی جامعه ایران با توجه به جهان جدید با رویکردهای پیشرونده در ماجرای جنگ مواجه می شویم.
▫️ در نظریه‌های هویت در علوم اجتماعی، (نظریه هویت اجتماعی تاجفل و ترنر، ۱۹۷۹)، خودباوری جمعی از مقایسه گروه خودی با دیگران شکل می‌گیرد و هنگامی که یک جامعه احساس کند تصویر مثبتی در حوادث از خود دارد، تعهد و انسجام درونی‌اش افزایش می‌یابد. این تصویر مثبت برای ملت در جنگ اخیر وجود دارد. اساسا در ماجرای جنگ 12روزه و جنگ رمضان کسی نمی تواند غافلگیری ایران و نیروهای مسلح را رد کند، چنانکه نمی تواند طرف شگفتی آور جنگ را نیز نیروهای مسلح ایران نداند. اما با تداوم جنگ، آیا امکان هویت یابی از این ماجرا برای ملت ایران وجود دارد؟
📄 بندیکت اندرسون در کتاب جماعت‌های خیالی (۱۹۸۳) نشان می‌دهد که ملت‌ها «جماعت‌های متخیل»اند که از طریق نمادها، روایت‌های تاریخی و آیین‌های مشترک بازتولید می‌شوند. بر این اساس، نیروهای مسلح در ایران، به‌عنوان نهادی با پیشینه تاریخی طولانی (از ارتش ساسانی و سپاه‌های ایلخانی و صفوی تا ارتش نوین پس از ۱۳۰۰ ش و جنگ هشت‌ساله)، می‌تواند نقش یک «نماد مشترک» را ایفا کند. قدرت دفاعی، هنگامی که در قالب روایتی مشروع از حفاظت از تمامیت ارضی و استقلال ملی بازنمایی شود، به احساس تعلق و خودباوری ملی معنا می‌بخشد.
▫️ جنگ امروز هم در ادامه جنگ هشت‌ساله، بخشی از آنچه در روایت ملی به‌عنوان مقاومت و بازپس‌گیری مناطق مرزی و جلوگیری از فروپاشی در خرمشهر و جبهه‌های جنوب و غرب بازنمایی می‌شود، می‌تواند به‌عنوان تجربه‌ای از «شایستگی جمعی» تفسیر شود.
🔻 البته این روایت بالاتر از تمام قدرت های پیشین ایران قرار می گیرد، خصوصا وقتی انسجام ملی با نیروهای مسلح برسر حفظ اهرم تنگه هرمز در کنار پیشروی یمن به عنوان بازوی ایران شکل گرفته، امکان هویت یابی به مثابه ابرقدرت بودن ایران را فراهم می کند، خصوصا وقتی دیگری ملت ایران یعنی عربستان و کشورهای خلیج فارس به استیصال امنیت و اقتصاد گرفتار شدند، تمایز هویتی ایرانیان برجسته تر می شود.
⚜ انجمن بین‌المللی دانش اجتماعی مسلمین
🏷 @iaomss
Post #2371
20