ماریو بارگاس یوسا

ــ اگر نبودند کتاب‌های خوبی که خوانده‌ایم قطعاً حال و روزمان بدتر از امروزمان بود؛ دنباله‌روتر بودیم، چندان عصیان‌گر نبودیم، سربه‌راه‌تر می‌شدیم و از روحیۀ انتقادی که هرآینه موتور پیشرفت است محروم می‌ماندیم. خواندن هم مثل نوشتن، اعتراضی است علیه ناکافی بودن شرایط زندگی. آن‌گاه که نگاهی به درون رمان و قصه می‌اندازیم تا دریابیم که چه چیزی را در زندگی از دست داده‌ایم، ما به زبان می‌آییم و می‌گوییم بی‌نیاز به گفتن یا دانستن آن. این دانستن که زندگی چنان که هست، تشنگی ما برای رسیدن به مطلق و محض را ارضا نمی‌کند ـــ پایه‌های اساسی موقعیت انسانی ـــ و درمی‌یابیم که می‌بایست بهتر می‌بود از آن چه هست. ما داستان‌هایی می‌آفرینیم تا شاید بتوانیم زندگی‌های فراوانی را تجربه کنیم که دل‌مان می‌خواست داشته باشیم اما از آنها محروم بوده‌ایم.