#معماری و #معمار
بنظر میرسه تعریف خیلی خوب و کوتاه از معماری میشه "فرآیندهای طراحی و ساخت سیستم ها می باشد." و معمار هم قاعدتا میشه "فرد متخصص در حوزه #تصمیم_گیری های مرتبط با معماری یک سیستم"
بنظر تعریف ها جامع و کامل هستند، ولی چرا در عمل، تصمیم گیری های این حوزه همیشه چالش برانگیز هست و با اینکه حتی سازمان ها برای توسعه انواع محصولات در بخش های مختلف اقتصادی (از ساختمان تا کارخانه، نرم افزار و ...) از متخصصان مرتبط هم استفاده می کنند، توسعه محصولات با این همه چالش و گرفتاری روبرو هست. مگر به جز اینه که معماری قراره نقشه راه توسعه ما باشه؟؟ پس چرا این همه بی راهه رفتن با وجود نقشه راه؟؟ آیا مشکل از نقشه راه هایی هست که متخصص نماها برای سازمان ها ایجاد می کنند؟؟ چجوری به عنوان یک عضو در سازمان (چه مدیر بالادستی چه زیردستی) بفهمیم نقشه ترسیمی توسط معماران ما را به کدام سمت میبرند؟؟
بیایید برای پاسخ دادن به سوالات قبل، و شفاف کردن و زدودن فهم اشتباه از کلمه معماری و معمار، یکم با توضیحات بیشتر، آنها را تبیین کنیم.

- نباید فراموش کنیم موضوعات مطرح شده در انتزاع های خیلی پایین (شالوده های) اندیشه قرار داره و قطعا چون خیلی روی انتزاع های بالادستی خودش تاثیر میذاره، نیاز به کلی تفکر داره. حتی عملا چون انتزاع های بالادستی در ذهن خواننده شکل گرفته، شاید حتی به نوعی تغییر پارادایم باشه موضوع و کلی پیچیدگی دیگر! مهارت #تفکر_انتقادی اینجا خیلی به شما کمک می کنه.
- باز نباید یادمون بره فهم معماری و معمار یک مدل ذهنی توصیفی ما انسان ها برای سیستم های انسان_ساخت هست. مثلا توسعه بر اساس مدل #تکامل در دنیای موجودات زنده، نیاز به فهم معماری نداره و بر اساس آزمون و خطا و نظریه ای تحت عنوان انتخاب طبیعی شکل میگیرد.
- یادمون باشه ذهن (در مدل تبیین شده در #علوم_شناختی) انسان ها، اینروزا بخش زیادیش انسان_ساخت شده، پس فهم معماری و معمار برای توسعه ذهن هم قابل استفاده است. کلمات مرتبط مثل مربی و منتور به نوعی معمار ذهن ما هستند. فهم این دو کلمه را سعی کنید فارغ از اکوسیستمی که درش فعالیت بیشتری دارید بدست بیاورید.
- کلمات معماری و معمار، در علوم مختلف کاربرد دارد و حتی میشه گفت اینقدر که در علوم مرتبط با ساختمان در اینترنت برای این کلمه مطلب هست برای دیگر علوم موجود نیست. در حوزه مرتبط با هر علم، کلمه سیستم در تعریف را هم به کلمه پر کاربرد آن علم تغییر می دهند. مثلا وقتی از کلمه معماری در علوم مرتبط با ساختمان استفاده می کنیم، منظور معماری ساختمان هست. هرچند در همان علوم برای مشخص کردن معماری دیگر سازه ها، از مثلا معماری ساختمان پل استفاده می کنند. کلمه دیگری که باز در علوم مختلف متفاوت هست، کلمه ساخت هست که باز در علوم مرتبط با ساختمان از فعل بنا کردن استفاده می شود. در حوزه ساختمان باید بین کلمات building و construction تمایز قایل بشیم. اولی در حوزه معماری ولی دومی در حوزه عملیات ساخت استفاده می شود.
- در تعریف از کلمه ساخت (build) استفاده کردیم. باید رفع ابهام کنیم و بگوییم ساخت با پدید آوردن کمی متفاوت است. پدید آوردن بیشتر در ایجاد چیزهایی استفاده می شود که بدون طرح و برنامه مشخص و مکتوب استفاده می شود ولی ساخت یعنی درست کردن براساس نقشه و طرح قبلی. ولی چیزی که در عمل مشاهده میشه به شوخی میگن حتی یک کارگر ساده هم اجازه نظر دادن در معماری ساختمان را دارد! بحث این نیست کسی نباید نظر بدهد، بحث سر تمایز قایل شدن در #تصمیم_سازی و #تصمیم_گیری می باشد.

از اینجا به بعد برای کمی بسته شدن زاویه نگاه، معماری نرم افزار را انتخاب می کنیم. با توجه به تعریف و تبیین ارایه شده، بنظرتون آیا معمار نرم افزار، صرفا می تواند بر حسب تجربه پاسخ پرسشی را در مسیر توسعه بدهد؟ آیا معمار نرم افزار می تواند بدون #بینش عمیق از کل سیستم مورد توسعه و علوم مرتبط با آن (#تفکر_سیستمی)، ادعای پاسخ گویی صحیح به مسائل داشته باشد؟
بذارید کلمات را در تعریف با تبیین های ارایه شده جاگذاری کنیم تا جوابگویی به سوال مطرح شده کمی راحت تر شود.
معماری نرم افزار: فرآیندهای طراحی و درست کردن نرم افزار بر اساس طرح و نقشه قبلی!
معمار: متخصصی که فرآیندهای طراحی و درست کردن نرم افزار را مشخص می کند!
فکر کنم وضوح بیشتری الان نسبت به کلمات مورد نظر داریم و نقدهای وارد به این حوزه شفاف تر هستند. انتخاب فرآیندها یعنی طرح و نقشه، که می تونیم بهش #ساختار و #چارچوب_توسعه نسبت بدیم.

در نهایت از دید نگارنده این متن، #معماری بدون #چارچوب تهی از معنا هست! و در بهترین شرایط ما با یکسری نظر شخصی برای پرسش های مسیر توسعه طرف هستیم. در پست های آینده بیشتر کلمات مرتبط بخصوص، چارچوب را موشکافی خواهیم کرد. اگر وقت و حوصله ای هم بود صوت این جلسه را گوش کنید، قطعا موضوعات این پست در 1.5 ساعت بیشتر باز شدند.