Evolps

🗞ماهنامه "دوپامین"

📰نشریه انجمن علمی - دانشجویی
روان‌شناسی دانشگاه علامه طباطبایی

《ویژه‌نامه‌ روان‌شناسی تکاملی》

🗃شماره هستم

با ما همراه باشید🌱

🆔️ @psychology_atu

🔴 بیست‌و‌نهمین شمارهٔ #ای‌ونت منتشر شد 🔴

🔶 آیا زنان و مردان می‌توانند فقط دوست معمولی باشند؟
🔷 حملهٔ انتحاری از دیدگاه روان‌شناسی تکاملی
🔶 ریشه‌های تکاملی تفرقه و جداسازی در جامعه چیست؟
🔷 فروید، تمدن و سرکوب جنسی
🔶 داروین و روش علمی؛ فلسفه در کشتی بیگل
🔷 آیا دلبستگی را هم می‌توان آموخت؟

@Evolps🌱

🔴 اولین قسمت از #ایوالپس_تاک با حضور پروفسور کانر از Emory university

این جلسه به زبان انگلیسی برگزار می‌شود‼️

فردا (جمعه) شب ساعت ۲۱ در لایو اینستاگرام ایوالپس:
https://instagram.com/evopsyche

@Evolps 🌱

⭕️ جلسۀ دومِ خوانش «روان‌شناسی تکاملی» اثر دیوید باس.
🕕 دوشنبه، دهم آبان ماه، ساعت ۱۸.
🌐 لینک جلسه: https://www.clubhouse.com/join/%D8%B9%D9%84%D9%85-%D9%88-%D9%81%D9%84%D8%B3%D9%81%D9%87/RMtBbCaA/PYbEBy3O

@Evolps 🌱

‍ • نام‌گذاری گونه‌ای جدید از دودمان تکاملی انسان؛ «هومو بودوئنسیس» ۵۰۰ هزارساله، جدّ مستقیم انسان مدرن بود‍‍‍‍ •

روابط تکاملی گونه‌های انسان‌ریخت اوراسیا و آفریقا در پلئیستوسین میانی -عصری زمین‌شناختی که اکنون بیشتر به عنوان چیبانیَن شناخته شده- بسیار پیچیده و گیج‌کننده است، تا آن حد که انسان‌شناسان، این عصر را "Muddle in the Middle" می‌نامند (آشفتگی در میانه، که میانه اشاره به پلئیستوسین میانی دارد و هم‌آوایی کلمات مدنظر است).
تصور غالب آن است که گونه‌ای موسوم به انسان هایدلبرگ، در آفریقا به انسان‌های مدرن و در اروپا به نئاندرتال‌ها گونه‌زایی کردند. با این حال عده‌ای ترجیح می‌دهند هایدلبرگ‌های آفریقایی را انسان رودزیایی بنامند (نامی برگرفته از سیسیل رودز، استعمارگر بریتانیایی در شرق آفریقا) و هم‌چنین انتساب بسیاری از نمونه‌های اروپایی و شرق آسیا به هایدلبرگ‌ها محل تردید است؛ از آن جمله، مواردی از اروپا که اخیراً طبق تحقیقات ژنتیک، به عنوان نئاندرتال شناسایی شدند و نمونه‌هایی از شرق آسیا که از لحاظ ریخت‌شناسی، مجدداً مورد ارزیابی قرار گرفتند.
اکنون محققان، برای کاستن از این آشفتگی، نامی جدید ابداع کرده‌اند که به طیف گوناگونی از انسان‌ریخت‌های آفریقا و شرق مدیترانه در عصر چیبانین اطلاق می‌شود و آن «هومو بودوئنسیس» (Homo bodoensis) است؛ نامی برگرفته از جمجمهٔ مشهور ۶۰۰ هزارسالهٔ بودو که در ۱۹۷۶ که از منطقهٔ بودو در درهٔ رودخانهٔ اَواش اتیوپی یافت شد. این گونه، قریب به ۵۰۰ هزارسال قبل می‌زیسته و جدّ مستقیم انسان خردمند بوده است، بدین ترتیب در شاخه‌ای مستقل و موازی دودمان منتهی به نئاندرتال‌ها و دنیسووان‌ها قرار می‌گیرد. بدین ترتیب عنوان‌های «انسان هایدلبرگ» و «انسان رودزیایی» می‌تواند از دور خارج شوند. بسیاری از نمونه‌های اروپایی منتسب به هایدلبرگ می‌توانند به عنوان نئاندرتال مجدداً طبقه‌بندی شوند و نمونه‌های شرق آسیا، طی تحقیقات آینده، نامی جدید خواهند گرفت.
محققانِ نویسندهٔ این مقاله، تأکید کرده‌اند که نه قصد بازنویسی تاریخ تکاملی بشر را دارند و انتظار می‌رود این اسم جدید، بلافاصله جابیفتد؛ اما اظهار امیدواری کرده‌اند که به تدریج، این نام، بیشتر و بیشتر مورد استفاده قرار بگیرد تا از پیچیدگی و آشفتگی سناریوی پلئیستوسین میانی بکاهد.
منبع
@Evolps 🌱

‍ • ماجرای درگذشت اِنداکازی؛ گوریلی که سلفی‌اش مشهور شد •

پارک ملی ویرونگا در جمهوری دموکراتیک کنگو، یکی از مهم‌ترین و واپسین زیستگاه‌های گوریل کوهستانی و میزبان تنها یتیم‌خانهٔ گوریل‌های جهان است: مرکز سِنکوِکوِه که از گوریل‌های یتیم و آسیب‌دیده -که معمولاً والدینشان شکار شده‌اند یا خود آن‌ها از دست قاچاقچیان نجات پیدا کرده‌اند- حفاظت می‌کند.
آقای آندره بائوما -که بعد از مستند ویرونگا، بیشتر شناخته شد- از محیط‌بانان جان‌برکف ویرونگا و یکی از کارکنان ارشد یتیم‌خانه است که بیش از یک‌ دهه از گوریل‌های مرکز نگهداری کرده.
انداکازی یا نداکاسی (Ndakasi) یکی از گوریل‌های ماده این مرکز بود که ۱۳ سال پیش به این یتیم‌خانه آورده شد. سلفی آندره بائوما با انداکازی و ژست عجیب و نحوهٔ ایستادن این گوریل، باعث شد این عکس، شهرتی جهانی پیدا کند.
چندی پیش که انداکازی به بستر بیماری افتاد، بار دیگر عکسی از بی‌حالی او در آغوش آندره، شهرت پیدا کرد.
متأسفانه انداکازی مشهور و دوست‌داشتنی، در ۲۶ سپتامبر، پس از تحمل دوره‌ای بیماری، درگذشت و مرگ او نیز، به خبری پربازتاب تبدیل شد؛ گویا این گوریل با زندگی پرماجرایش، قرار بود مرگ پرماجرایی هم داشته باشد.
گوریل‌های کوهستانی در معرض خطر انقراض‌اند و مرگ هر ماده از آن‌ها، رخدادی ناگوار تلقی می‌شود.
@Evolps 🌱

دوره‌ای برای دوست‌داران روان‌شناسی تکاملی

جلسه چهارم:
گریزی بر نظریه های مهم روان شناسی تکاملی

با حضور:
جناب آقای محمدامین موفق
موسس و مدیر ایوالپس Evolps
پژوهشگر روان‌شناسی تکاملی

زمان:
چهارشنبه ۵/ ۸ / ۱۴۰۰
ساعت ۲۲ به وقت ایران


محل برگزاری:
گروه تلگرامی دانش و اندیشه

لینک حضور در جلسه:
https://t.me/Knowledge_And_Thought_1

• از کهن‌ترین ابزارهای آشولی شمال آفریقا تا جدیدترین ابزارهای آشولی هند •

در هفته‌ای که گذشت، ابزارهای آشولی به انحاء مختلف در صدر اخبار باستان‌شناسی تکاملی جای داشتند؛ ابزارهایی که با ۱.۵ میلیون سال دوام در جعبه‌ابزار انسان‌ریخت‌ها، دیرپاترین ابزارهای بشری بوده‌اند. از کهن‌ترین ابزارهایی که در شمال آفریقا یافت شده و تصورمان از خاستگاه این‌گونه ابزارها را دگرگون کردند، تا کشفیاتی که نشان دادند استفاده از ابزار آشولی در هند، بسیار بیشتر از آنچه تصور می‌کردیم در این سرزمین دوام آورده است.
پژوهشی که در وادی بوشِریت واقع در الجزاير انجام شده است، حکایت از وجود ابزارهای الدوانی و آشولی به قدمت ۳‌.۹ تا ۱.۷ میلیون سال در این محوطه دارد که در شمال آفریقا، کهن‌ترین در نوع خود محسوب می‌شوند. پیش از ابن کهن‌ترین ابزارهای شمال آفریقا، ۴۰۰ هزارسال جدیدتر از کشفیات وادی بوشریت بوده و در مراکش کشف شده بودند.
با توجه به آنکه کهن‌ترین ابزارهای بشر -موسوم به لومِکوی- قدمت ۳.۴ میلیون ساله داشته و از کنیا کشف شده‌اند و همین‌طور کهن‌ترین ابزارهای الدوانی و آشولی به قدمت ۲.۶ تا ۱.۸ میلیون سال از شرق آفریقا یافت شده‌اند، می‌توان تصور کرد یا پراکنش بسیار سریع فناوری از شرق به شمال آفریقا رخ داده و یا این دست‌افزارها، چند خاستگاه جداگانه داشته‌اند.

در پژوهشی دیگر، محققان به رهبری انستیتو ماکس پلانک آلمان، با کاوش در محوطه‌ای در بیابان تار راجستان هند، دریافتند که سازندگان ابزارهای آشولی تا ۱۷۷ هزارسال پیش و تا زمان رسیدن موج مهاجرانِ گونهٔ انسانِ خردمند، در غرب هند بوده‌اند و بدین ترتیب این محوطه، می‌تواند یکی از جوان‌ترین سایت‌های آشولی جهان باشد؛ چرا که این فناوری، ۲۱۴ هزارسال قبل در شرق آفریقا و ۱۹۰ هزارسال قبل در عربستان ناپدید شد.
منابع: ۱ , ۲
@Evolps 🌱

‍ • کاسوآری‌ها -کابوس‌های پردار- از ۱۸ هزارسال پیش توسط انسان‌ها پرورش داده می‌شدند •

کاسوآری ،یکی از شبیه‌ترین پرندگان به اجدادِ دایناسورِ خود، با ۵۴ کیلوگرم وزن و ۱.۵ تا ۱.۸ متر قد، با چنگال‌های بلندِ مرگبار و نوکِ سخت و جمجمهٔ ستبر خود، رکورددارِ بیشترین قتلِ انسان‌ها در عالمِ پرندگان است. این کابوسِ بی‌پرواز، بومیِ گینه نو در همسایگی استرالیاست و بومیانِ این سرزمین، از پرهای آن برای زینت خود و از استخوان‌هایش گاهی برای ابزارسازی استفاده می‌کنند. کاسوآری‌ها، به تعقیب و گریزهای خستگی‌ناپذیرشان با اتومبیل‌ها و حملات مرگبارشان به حیاط خانه‌ها شناخته شده‌اند.

اکنون باستان‌شناسان، با مطالعهٔ بیش از هزار قطعه تخم کاسوآری به قدمت ۶ تا ۱۸ هزارسال -مکشوفه از گینه نو- دریافته‌اند انسان‌های نخستینِ این منطقه، در آن زمان کاسوآری‌ها را پرورش می‌داده‌اند، درحالی‌که آغاز پرورش مرغ و خروس، به ۹۵۰۰ سال پیش برمی‌گردد. مشخصاً، این تخم‌ها در مراحل نهایی تکوین، توسط انسان‌ها برداشت شده و مصرف شده‌اند؛ مشابه مصرف تخم غاز یا مرغ در مراحل نهایی تکوین که امروزه در کشورهای آسیای شرقی و جنوب شرقی رواج دارد. این احتمال نیز وجود دارد که کاسوآری‌ها برای مصرف گوشت و پرهایشان، جوجه‌کِشی شده باشند.
منبع
@Evolps 🌱

• کشف تالاری جدید در آخرین پناهگاه نئاندرتال‌ها •

کلایو فینلیسون (مدیر بریتانیایی موزهٔ ملی جبل‌الطارق) از سال ۲۰۱۲، به پژوهش در غار Vanguard در جبل‌الطارق مشغول بوده است. در این غار که تا ۴۰ هزارسال پیش، زیستگاه نئاندرتال‌ها بوده و احتمالاً یکی از واپسین زیستگاه‌های نئاندرتال‌ها باشد، تا کنون یک دندان شیری از کودک ۴ ساله نئاندرتال یافت شده که احتمالاً توسط کفتار به غار آورده شده بود و همین‌طور حکاکی‌هایی یافته شده که می‌توانند نوعی اثر هنری تلقی شوند.
در ماه گذشته، باستان‌شناسان، حفره‌ای یافتند که با خزیدن از آن، به تالاری ۱۳ متری در بام غار رسیدند. این تالار، ۴۰ هزار سال توسط شن و ماسه مسدود شده بود. در کف غار، استخوان پای یک Lynx (گربه‌سانی که با سیاهگوش اشتباه گرفته می‌شود)، مهرهٔ یک کفتار خال‌دار و استخوان بزرگی از بال یک کرکس گریفون یافت شده و همین‌طور بر دیوارهٔ آن، خراش‌هایی وجود دارد که کوچک‌تر از رد مشابه در خرس‌هاست و می‌تواند توسط همان وشق ایجاد شده باشد.
منبع
@Evolps 🌱

‍ • اتلاف بودجهٔ تحقیقاتی، یکی از مراکز مهم نخستی‌پژوهی دنیا را به تعطیلی کشاند! •

سخنگوی دانشگاه کیوتو در ژاپن، اعلام کرده است که انستیتو تحقیقات نخستی‌شناسی (Primate Research Institute یا PRI) در این دانشگاه، به زودی تعطیل شده و امکانات و تجهیزات آن در سطح دپارتمان‌های مختلف دانشگاه، پراکنده خواهد شد‌، اما شامپانزه‌های مرکز تحقیقات حیات وحش دانشگاه، همچنان تحت مراقبت قرار خواهند گرفت. انستیتو PRI، به دلایل تحقیقات پیش‌گامانهٔ خود در رصد رفتارها و روان‌شناسی نخستیان شهرت دارد، از آن جمله می‌توان به گزارش نخستین موارد آموزش و تقلید در رفتارِ شستنِ سیب‌زمینی توسط مکاک‌ها اشاره نمود.
مدیر پیشین این انستیتو - تتسورو ماتسوزاوا - ۱۰ میلیون دلار بودجه از انجمن پیشبرد علوم ژاپن و وزارت فرهنگ، آموزش و علوم این کشور دریافت کرده بود تا اقدام به توسعهٔ زیربنایی، قفس‌ها و محوطه‌ها نماید و محیط زندگی اجتماعی مطلوب‌تری برای شامپانزه‌ها فراهم کند‌. اما طی بازرسی‌های به عمل آمده، او متهم به عدم مدیریت صحیح و استفادهٔ نامناسب از این بودجه شد که البته این اتهام، مصرف شخصی بودجه نبوده است. اکنون، ماتسوزاوا که یک سال است از کیوتو اخراج شده، در مؤسسهٔ فناوری کالیفرنیا، به تدریس روان‌شناسی اشتغال دارد و ترجیح داده درمورد این تصمیمِ دانشگاه، نظر خاصی ندهد.
دانشگاه کیوتو، تاکنون، حدود ۹.۶ میلیون دلار از بودجهٔ اتلاف‌شدهٔ ماتسوزاوا را به انجمن پیشبرد علوم و وزارت مربوطه بازگردانده است.
فرانس د وال -نخستی‌شناس برجستهٔ دانشگاه اموری در آتلانتای آمریکا- در واکنش به این خبر، می‌نویسد:
«مایل هستم ناراحتی خود را از این نتیجه -که بناست منجر به ویرانیِ نخستی‌شناسیِ ژاپن شود- ابراز کنم. امکانات PRI، درجهٔ یک هستند و فقط می‌توانیم امیدوار باشیم که حیوانات، در آینده‌ای قابل پیش‌بینی، تحت مراقبت قرار بگیرند.»
لینک
@Evolps 🌱

دوره‌ای برای دوست‌داران روان‌شناسی تکاملی

جلسه سوم:
روان‌شناسی تکاملی چه نیست؟‌ و چه هست؟

با حضور:
جناب آقای محمدامین موفق
موسس و مدیر ایوالپس Evolps
پژوهشگر روان‌شناسی تکاملی

زمان:
چهارشنبه ۲۸ / ۷ / ۱۴۰۰
ساعت ۲۲ به وقت ایران


محل برگزاری:
گروه تلگرامی دانش و اندیشه

لینک حضور در جلسه:
https://t.me/Knowledge_And_Thought_1

🔴 #ای‌ونت منتشر شد 🔴

برخی از سؤالاتی که در این شماره به آن‌ها پرداخته‌ایم:

🔶 دلبستگی در انتقال مذهب به فرزندان چه نقشی دارد؟
🔷 آیا علم هولوکاست را انکار می‌کند؟
🔶 چرا نئاندرتال‌ها، سوپراستارهای دگرگشت انسان هستند؟
🔷 خیالبافی‌های جنسی چه ارتباطی با قاعدگی دارد؟
🔶 آیا چپِ داروینی می‌تواند راه‌حلی ارائه دهد؟
🔷 علت انقراض نئاندرتال‌ها چه بود؟

جهت دریافتِ بیست‌وهشتمین شمارهٔ ای‌ونت، همین حالا بر روی لینک روبه‌رو کلیک کنید: دانلود رایگان شمارهٔ ۲۸

@Evolps🌱

• هوش مصنوعی به ما دربارهٔ روند خروج از آفریقا چه می‌گوید؟ •

امروزه می‌دانیم که انسان‌های مدرن کنونی زمین، احتمالاً حدود ۳۰۰ هزارسال پیش از جایی در آفریقا منشاء گرفتند و ۶۰ تا ۷۰ هزارسال پیش به خارج از این قاره پراکنده شدند.
اکنون محققان، با بهره‌گیری از شبکه‌های عصبی هوش مصنوعی و روش‌های آماری، به روایتی جدید از روند خروج از آفریقا دست یافته‌اند.
پیش از آنکه تبار مهاجران به اوراسیا از ساکنان شرق و شمال شرق آفریقا جدا شود، یک واژگونی جمعیتی از شرق به غرب قاره رخ داده که باعث یکپارچگی جمعیتی شرق و غرب آفریقا گشته است و امروزه تا ۹۰٪ خزانهٔ ژنتیکی مردمان غرب آفریقا، تأثیر پذیرفته از این موج قدیمی است.
این مسئله می‌تواند توضیحی برای تحقیقات سابق ژنتیکی باشد که کرانهٔ پایین (حداقل) زمان جدایی جمعیت‌های آفریقایی و غیرآفریقایی را، ۶۰ هزارسال تخمین زده‌اند.
منبع
@Evolps 🌱

دوره‌ای برای دوست‌داران روان‌شناسی تکاملی

جلسه دوم:
فلسفه ذهن، علوم شناختی، روا‌ن‌شناسی شناختی و نظریه‌های ذهن‌های فراگیر

با حضور:
جناب آقای محمدامین موفق
موسس و مدیر ایوالپس Evolps
پژوهشگر روان‌شناسی تکاملی

زمان:
چهارشنبه ۲۱ / ۷ / ۱۴۰۰
ساعت ۲۲ به وقت ایران


محل برگزاری:
گروه دانش و اندیشه

لینک حضور در جلسه:
https://t.me/Knowledge_And_Thought_1

‍ • به چالش کشیدن تئوری ۲۰ سالهٔ تکاملِ زبان توسط روان‌شناسان تکاملی •

حدود دو دهه قبل، دانشمندان دانشگاه هاروارد، در جستجو برای توضیحی پیرامون سرمنشاء زبان انسانی، به یک مدل ریاضیاتی رسیدند. این مدل که تا امروزه، مدلی پذیرفته‌شده در زبان‌شناسی تکاملی بوده، عنوان می‌کند که آواها (چه صامت و چه مصوت) در مسافت‌های طولانی، معنا و مفهوم خود را از دست می‌دهند؛ به عبارتی اگر اجداد انسان می‌خواستند تنها با چند آوا، مفاهیم یا اطلاعاتی را از فاصلهٔ دور به هم منتقل کنند، احتمالاً هرگز پیام‌های یکدیگر را به درستی درک نمی‌کردند. از این رو انسان‌ها شروع به ترکیب آواها و پشت‌سرهم‌ردیف‌کردن آن‌ها نمودند تا پکیجی اطلاعاتی بسازند که در مسافت‌های طولانی، همچنان عمده پیام خود را حفظ کرده باشد.

اکنون محققان دانشگاه وارویک، با مطالعه برروی آواهای اورانگوتان‌ها، این تئوری ۲۰ ساله و غالب را، به چالش کشیده‌اند. آن‌ها با استفاده از حجم بزرگ دیتای آواهای اورانگوتان‌ها و آنالیز آن‌ها، دریافته‌اند که آواهای صامت و مصوت، در مسافت‌های طولانی هم معنا و پیام اطلاعاتی خود را حفظ می‌کنند؛ به عبارتی لزومی ندارد که تلفیق اصوات در قالب پکیج‌هایی اتفاق بیفتد تا پیام به دور دست منتقل شود.
محققان این پروژه، خود به نقایص تحقیقاتشان اشاره کرده و امیدوارند تا با توسعهٔ این پژوهش‌ها، اطلاعات بیشتری از منشاء زبان انسانی پیدا کنند.
اورانگوتان‌ها، با داشتن واحدهای ساختاری ارتباطی مشابه انسان، احتمالاً دارای یکی از شبیه‌ترین روش‌های ارتباط صوتی با اجداد انسان هستند.
منبع
@Evolps 🌱

⭕️ نشست روان‌شناسی تکاملی (لایو اینستاگرام)

🔷 مهمان سیزدهمین قسمت از این برنامه‌ها، دکتر حامد وحدتی‌نسب (دکتری انسان‌شناسی پیش از تاریخ از دانشگاه ایالتی آریزونا و مدیرگروه باستان‌شناسی دانشگاه تربیت مدرس) و دکتر کامیار عبدی (دکتری انسان‌شناسی از دانشگاه میشیگان و استاد باستان‌شناسی دانشگاه شهیدبهشتی) هستند.

🔹 موضوع این برنامه:
چرا تاکنون سنگواره‌ای قدیمی‌تر از نئاندرتال در ایران یافت نشده؟!

🔷 زمان: شنبه، ۱۷ مهر ماه ۱۴۰۰، ساعت ۲۱

🔹مکان: اینستاگرام، صفحۀ رسمی ایوالپس:
https://instagram.com/evopsyche

@Evolps🌱

👋🏻فرداشب ( پنج‌شنبه) در کلاب‌هاوس همراه ما باشید با موضوع...

🙅🏻‍♂ نه به روان‌شناسی تکاملی

✅چرا از روان‌شناسی تکاملی می‌ترسیم؟
✅روان‌شناسی تکاملی و ضدیت با محیط و فرهنگ؟
✅چرا فکر می‌کنیم روان‌شناسی‌ تکاملی جبرگراست؟

🔱 محمدامین موفق
موسس و مدیرِ Evolps
گروه مطالعاتی روان‌شناسی تکاملی

🔱 پویا مکاری امجد
کارشناس روانشناسی

⏰پنج‌شنبه 15 مهر ساعتِ 22

دوره‌ای برای دوست‌داران روان‌شناسی تکاملی

جلسه اول:
درآمدی بسیار مختصر بر تکامل

با حضور:
جناب آقای محمدامین موفق
موسس و مدیر ایوالپس Evolps
پژوهشگر روان‌شناسی تکاملی

زمان:
چهارشنبه ۱۴ / ۷ / ۱۴۰۰
ساعت ۲۲ به وقت ایران


محل برگزاری:
گروه دانش و اندیشه

لینک حضور در جلسه:
https://t.me/Knowledge_And_Thought_1

برای اولین بار
ایوالپس میزبان مناظره‌ای دیدنی با حضور جناب آقای نیک گرگین (مترجم کتاب انسان خردمند اثر یووال نوح هراری) و دکتر حامد وحدتی‌نسب (انسان‌شناس پیش از تاریخ و مدیرگروه باستان‌شناسی دانشگاه تربیت مدرس) خواهد بود.
شنبه، دهم مهر، ساعت ۲۲ در صفحهٔ اینستاگرام ایوالپس (evopsyche) منتظر شما دوست‌داران علم و دانش هستیم.

@Evolps 🌱