انجمن علمی روان‌شناسی دانشگاه علامه طباطبایی

🧠 اگر یک EEG Dataset واقعی همین امروز دستت برسه، می‌دونی از کجا شروع کنی؟

خیلی‌ها EEG رو می‌شناسن؛
اما وقتی با یک داده واقعی روبه‌رو می‌شن، سؤال‌های اصلی تازه شروع می‌شن:

❓این داده قابل اعتماده؟
❓چرا و چطور باید Filter انتخاب کنیم؟
❓با Artifactها چه کار کنیم؟
❓چطور Eventها و Epochها باید تعریف بشن؟
❓ هر تصمیم چه چیزی رو در داده تغییر می‌ده؟

✨بوت‌کمپ پژوهشی EEG نورگاید دقیقا برای همین فاصله طراحی شده:
🔹از دانستن EEG
🔹به سمت کار کردن با EEG واقعی

⭐️اینجا فقط یاد نمی‌گیریم در EEGLAB «کدوم گزینه رو بزنیم»؛
یاد می‌گیریم منطق پشت تصمیم‌های روش‌شناختی رو بفهمیم.

🔬 کار با EEG Dataset واقعی
💻 تمرین عملی با EEGLAB
🧠 از Acquisition و Quality Control تا Preprocessing و Analysis
📚یادگیری EEG در قالب یک Workflow واقعی پژوهشی

۲۵ ساعت آموزش عملی| ۱۰ جلسه |آنلاین Hands-on

🎁شهریه دوره: 10,000,000
(🔥 به مناسبت مهر ماه و شروع ترم ۵۰٪ تخفیف ثبت‌نام 4,980,000 تومان🔥)

💫امکان پرداخت بصورت اقساط
👥 ظرفیت بوت‌کمپ: حداکثر ۱۵ نفر
📜 گواهی شرکت در دوره

👩🏻‍🏫 مدرس: مطهره شهابی
پژوهشگر علوم شناختی


📥 ثبت‌نام:
🆔 @neuroguide_support

وبینار رایگان مبانی رویکرد EFT


با همراهی بهترین اساتید رویکرد با مبانی درمان هیجان‌مدار (EFT) آشنا شوید؛ رویکردی که هیجان را یکی از محورهای اصلی فرایند تغییر در روان‌درمانی می‌داند.

در این وبینار درباره مبانی نظری EFT، نگاه این رویکرد به هیجان و رابطه و نحوه کار درمانگر با تجربه هیجانی مراجع صحبت خواهیم کرد.

با ارائه‌ی
دکتر پیمان طاهری
مدرس دوره‌های تربیت درمانگر در دانشگاه تهران و دانشگاه شیراز

و
دکتر مصطفی طوبایی
هیئت علمی دانشگاه، دانش‌آموخته مستقیم پروفسور گرینبرگ و دوره‌های بین‌المللی ISEFT

🗓 سه‌شنبه ۳۱ شهریور ۱۴۰۵
🕗 ساعت ۲۰ به وقت تهران
🎟 شرکت در وبینار کاملاً رایگان است.

برای ثبت‌نام از لینک زیر اقدام کنید:


https://tajrobeh.life/school/eft/webinar/

🔴📣🤩 انجمن علمی مغز و شناخت دانشگاه علامه طباطبائی با همکاری آزمایشگاه علوم شناختی و انجمن روانشناسی دانشگاه علامه طباطبایی برگزار می‌کند:

📚 هفتمین جلسه از سلسله نشست‌های کلاب کتاب‌خوابی با معرفی کتاب گونه های تجربه های معنوی

بیش از یک قرن پیش، ویلیام جیمز در «گونه‌های
تجربه‌ی دینی» کوشید تجربه‌ی معنوی را از دل عرفان و الهیات بیرون کشیده و به میدان بررسی روان‌شناختی بیاورد. اکنون، در کتاب «گونه‌های تجربه‌ی معنوی: پژوهش‌ها و دیدگاه‌های قرن بیست‌ویکم»، دیوید یِیدن و اندرو نیوبرگ همان پرسش را با ابزار علوم اعصاب شناختی، روان‌شناسی تجربی و داده‌های میان‌فرهنگی بازخوانی می‌کنند.
این جلسه از سلسله‌نشست‌های معرفی کتاب، به بررسی این پرسش می‌پردازد که تجربه‌ی معنوی از منظر پژوهش‌های امروزی چگونه تعریف، اندازه‌گیری و تبیین می‌شود؛ و مرز میان تجربه‌ی دینی، روان‌شناسی هیجان و پدیدارشناسی ذهن کجاست.

🎤ارائه‌دهنده: خانم ریحانه حسنی، دانشجوی روان‌شناسی و دبیرانجمن روانشناسی دانشگاه علامه طباطبائی
🗓تاریخ برگزاری : سه‌شنبه، ۲۴ شهریور
🕰زمان برگزاری : ساعت ۲۱:۰۰
💳 هزینه‌ی شرکت نشست: رایگان
👨‍💻نحوه برگزاری: بصورت آنلاین و در بستر اسکای روم

✏️جهت ثبت‌نام به آیدی پشتیبانی انجمن پیام ارسال فرمایید

🔤➡️ @ATU_BC

📌انجمن مغزوشناخت دانشگاه علامه طباطبائی در بله وتلگرام

🔤➡️ @ATU_BC

وقتی حتی سوگ هم قابل ابراز کردن نیست

اگر کسی که دوستش داریم بر اثر بیماری، حادثه یا کهولت سن از دنیا برود معمولا می‌توانیم درباره‌ مرگ او حرف بزنیم. می‌توانیم بگوییم چه اتفاقی افتاده است، درباره‌اش سوگواری کنیم، از خاطراتش بگوییم و از دیگران بخواهیم در این فقدان کنارمان باشند. اما اگر علت مرگ، خودکشی باشد چطور؟ آیا می‌توانیم همان‌قدر آزادانه بگوییم «او به علت خودکشی از دنیا رفت»؟ آیا می‌توانیم درباره‌ آنچه بر او گذشته، بدون ترس از قضاوت و سرزنش صحبت کنیم؟ آیا جامعه همان‌طور که برای سایر انواع فقدان به فرد داغدار فرصت سوگواری می‌دهد برای این سوگ نیز جایی در نظر گرفته است؟ در واقع در کنار خود سوگ، بازماندگان ممکن است با مسئله‌ دیگری نیز مواجه شوند؛ استیگما.
خودکشی یک فرد، تنها زندگی یک نفر را تحت تاثیر قرار نمی‌دهد. برآورد شده است که هر مرگ ناشی از خودکشی به‌طور متوسط حدود ۱۱۵ نفر را که فرد متوفی را می‌شناختند تحت تأثیر قرار می‌دهد. البته این افراد به یک اندازه تحت تاثیر قرار نمی‌گیرند؛ در نزدیک‌ترین حلقه، خانواده، دوستان، شریک عاطفی و دیگر افراد نزدیک ممکن است با فقدانی عمیق و پیامدهایی طولانی‌مدت مواجه شوند. سوگ پس از خودکشی می‌تواند با تجربه‌هایی مانند شوک، خشم، احساس گناه، شرم، پرسش‌های بی‌پاسخ و گاهی احساس مسئولیت همراه شود؛ «چرا متوجه نشدم؟»، «کاش بیشتر مراقبش بودم»، «آیا می‌توانستم جلوی این اتفاق را بگیرم؟» این تجربه برای همه یکسان نیست و نباید فرض کرد که هر فرد داغدار الزاما با پیامدهای شدید یا طولانی‌مدت مواجه خواهد شد اما شواهد نشان می‌دهند سوگ ناشی از خودکشی می‌تواند خطر مشکلات روانی، دشواری‌های سوگ و رفتارهای خودکشی را افزایش دهد.
همان‌طور که نمی‌توان تمام مسئولیت پیشگیری از خودکشی را بر دوش فردی گذاشت که در بحران قرار دارد، نمی‌توان پس از وقوع خودکشی نیز خانواده را تنها مسئول مرگ عزیزشان دانست. اینجا است که مفهوم postvention اهمیت پیدا می‌کند. یعنی مجموعه‌ای از اقدامات سازمان‌یافته پس از خودکشی که هدف آن کمک به افراد برای مواجهه با سوگ و رنج ناشی از فقدان، کاهش پیامدهای منفی مواجهه با خودکشی و فراهم کردن حمایت برای افرادی است که ممکن است پس از این فقدان در معرض آسیب بیشتری قرار گرفته باشند. بنابراین postvention صرفا «کمک به خانواده برای سوگواری» نیست؛ بخشی از یک رویکرد جامع به پیشگیری از خودکشی است. این حمایت نیز نباید به روزها و هفته‌های نخست محدود شود. افراد به شکل‌های متفاوتی سوگوار می‌شوند و نیازهای آنها نیز یکسان نیست. به همین دلیل postvention می‌تواند شامل حمایت فوری، دسترسی به خدمات حرفه‌ای و حمایت همتا، پیگیری بلندمدت و ایجاد شبکه‌ای از حمایت اجتماعی باشد. رویکردهای فعال نیز به جای اینکه صرفا منتظر بمانند فرد داغدار خودش برای کمک مراجعه کند، تلاش می‌کنند حمایت و منابع را به شکل فعال در دسترس افراد قرار دهند. این موضوع در مواجهه با استیگما اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. اگر فردی به دلیل شرم یا ترس از قضاوت نتواند درباره‌ فقدان خود صحبت کند، نمی‌توان انتظار داشت همیشه خودش اولین قدم را برای دریافت کمک بردارد.
شاید یکی از مهم‌ترین نقاطی که شعار روز جهانی پیشگیری از خودکشی امسال یعنی «تغییر روایت خودکشی»، به آن اشاره می‌کند همین‌جا باشد. تغییر روایت یعنی به جای پرسیدن «چرا مراقبش نبودید؟» بپرسیم «چطور می‌توانیم جامعه‌ای بسازیم که افراد در رنج بتوانند زودتر درباره‌ آن صحبت کنند و کمک بخواهند؟» یعنی به جای اینکه فردی را که بر اثر خودکشی از دنیا رفته «ضعیف» بدانیم، پیچیدگی رنج و شرایطی را که تجربه کرده است ببینیم. یعنی به جای اینکه از بازمانده بپرسیم «چرا هنوز از این اتفاق عبور نکرده‌ای؟»، بپرسیم «چطور می‌توانم در این سوگ کنارت باشم؟» و شاید مهم‌تر از همه یعنی جامعه‌ای بسازیم که بازمانده برای محافظت از خود در برابر قضاوت مجبور نباشد علت مرگ عزیزش را پنهان کند. پیشگیری از خودکشی فقط تلاش برای جلوگیری از یک مرگ نیست؛ مراقبت از کسانی که پس از آن مرگ باقی می‌مانند نیز بخشی از پیشگیری است. تغییر روایت می‌تواند از همین‌جا آغاز شود؛ از اینکه سوگ بازماندگان را ببینیم، استیگمای آن را جدی بگیریم، امکان گفت‌وگو و دریافت حمایت را فراهم کنیم و بپذیریم که postvention پایان پیشگیری نیست بلکه ادامه‌ آن است.

نیلوفر بازیار

Psychology_ATU

وقتی زندگی سخت‌تر از توان زیستن می‌شود، آیا پیشگیری از خودکشی کافی است؟

امسال پس از سه سال شعار روز جهانی پیشگیری از خودکشی با عنوان «تغییر روایت خودکشی» به پایان می‌رسد. شعاری که با دعوت به «آغاز گفت‌وگو» از ما می‌خواهد سکوت را بشکنیم، با استیگمای اجتماعی مقابله کنیم، باورهای نادرست را اصلاح کنیم، گفت‌وگوهای همدلانه و حمایت‌گرانه درباره خودکشی را تشویق کنیم و صریح‌تر، انسانی‌تر و مسئولانه‌تر درباره خودکشی صحبت کنیم.
اما احتمالا در جامعه‌ای که بخش بزرگی از مردم با فشارهای اقتصادی، مشکلات معیشتی، ناامنی شغلی، فرسودگی روانی و بی‌آیندگی مواجه هستند، مهم‌ترین پرسشی که مطرح می‌شود این است که «قرار است چه روایتی را تغییر دهیم؟» و «تغییر روایت، دقیقا از کجا باید آغاز شود؟»
آیا تغییر روایت به این معنا است که به فردی که به تعبیر خودش به انتهای راه رسیده است بگوییم امیدوار باش؟ آیا کافی است که به او بگوییم منفی‌نگری را کنار بگذارد، مثبت‌اندیشی را در پیش بگیرد و برای زندگی امیدوارانه بجنگد؟ و مهم‌تر از همه آیا می‌توان بدون صحبت کردن درباره شرایطی که زندگی را برای انسانی، طاقت‌فرسا کرده است از او بخواهیم که برای زیستن انگیزه‌ای پیدا کند؟
خودکشی را نمی‌توان صرفا در بستر مشکلات و اختلالات روانی بررسی کرد. چرا که انسان‌ها در خلاء زندگی نمی‌کنند؛ فقر، بیکاری، تورم، تبعیض‌های اجتماعی و احساس نداشتن آینده می‌توانند آسیب‌پذیری‌های آینده را تشدید کنند. پیشگیری موثر از خودکشی فقط مداخله در لحظه بحران نیست بلکه مستلزم دیدن زمینه‌هایی است که بحران در آن شکل می‌گیرد. این به معنای آن نیست که هر فردی که با دشواری اقتصادی و اجتماعی مواجه است در معرض خودکشی قرار دارد یا خودکشی را می‌توان به یک عامل اجتماعی تقلیل داد. مساله پیچیده‌تر از این است اما نادیده گرفتن شرایط اجتماعی و اقتصادی نیز همان‌قدر ساده‌انگارانه است.
رنج روانی همیشه صرفا در ذهن فرد تولید نمی‌شود؛ گاهی ذهن، محل تجربه کردن فشارهایی است که منشا آن‌ها بسیار فراتر از فرد است. اینجا است که نقش متخصصان سلامت روان اهمیت پیدا می‌کند. در دشوارترین شرایط یک اصل مهم باقی می‌ماند؛ هیچ وضعیت روانی، اجتماعی یا اقتصادی برای همیشه به همان شکل ثابت نمی‌ماند حتی اگر در لحظه بحران چنین به نظر برسد. ذهن انسان در شرایط درماندگی شدید ممکن است آینده را کاملا بسته و بدون امکان تغییر تجربه کند. وظیفه ما در آن لحظه، وعده دادن آینده‌ای خیالی نیست بلکه کمک کردن به فرد برای عبور از لحظه‌ای است که درد، تمام افق دید او را اشغال کرده است. گاهی لازم نیست به کسی اثبات کنیم که زندگی زیباست؛ شاید کافی باشد کمک کنیم امروز را به تنهایی پشت سر نگذارد.
متخصص سلامت روان نمی‌تواند به‌تنهایی مشکلات اقتصادی را حل کند یا برای جامعه آینده بسازد اما می‌تواند مانع از یک خطای مهم شود؛ اینکه تمام بار سازگاری با شرایط دشوار را بر دوش فرد بگذارد. می‌تواند رنج فرد را به رسمیت بشناسد و به‌جای پرسیدن «چرا این فرد نتوانست قوی‌تر باشد و بهتر عمل کند؟» بپرسد «چه فشارهایی او را به نقطه‌ای رسانده که دیگر توان ادامه دادن ندارد؟» این تغییر پرسش، شاید همان تغییری باشد که شعار امسال ما را به آن دعوت می‌کند.
در چنین شرایطی، نقش داوطلبان و اعضای جامعه نیز اهمیت ویژه‌ای پیدا می‌کند. داوطلب شدن برای پیشگیری از خودکشی به این معنا نیست که هر شهروند باید درمانگر باشد یا مسئولیت نجات جان دیگران را به تنهایی بر عهده بگیرد. گاهی پیشگیری از یک گفت‌وگو آغاز می‌شود؛ از پرسیدن «حالت واقعا چطور است؟»، از شنیدن بدون نصیحت، از ماندن کنار کسی که احساس می‌کند هیچ‌کس او را نمی‌فهمد و از کمک کردن برای وصل شدن او به منابع واقعی حمایت.
شاید امروز بیش از امید دادن به امید ساختن نیاز داریم؛ نه امیدی مبتنی بر انکار واقعیت بلکه امیدی که از ارتباط، حمایت، امکان مشارکت و تجربه این واقعیت آغاز می‌شود که انسان مجبور نیست با همه دشواری‌ها به تنهایی روبه‌رو شود. پیشگیری از خودکشی فقط یک مداخله در لحظه بحران نیست؛ یک مسئولیت انسانی و اجتماعی است. مسئولیتی برای دیدن رنج، شنیدن آن بدون قضاوت، حفظ جان در لحظه خطر و تلاش برای ساختن جامعه‌ای که در آن افراد کمتری به نقطه‌ای برسند که مرگ را تنها راه باقی‌مانده ببینند.

نیلوفر بازیار

Psychology_ATU

سنتانافادین (Centanafadine) اولین داروی کلاس NDSRI برای درمان ADHD کودکان و بزرگسالان FDA Approval را دریافت کرد

سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) داروی آهسته‌رهش سنتانافادین (Centanafadine) با نام تجاری Simtriyo را برای درمان اختلال ADHD در بزرگسالان و کودکان ۶ سال و بالاتر با وزن حداقل ۲۰ کیلوگرم تایید کرد.
این دارو یک محرک سیستم اعصاب مرکزی است که به عنوان نخستین کلاس دارویی NDSRI (مهارکننده سه‌گانه بازجذب نوراپی‌نفرین، دوپامین و سروتونین) در درمان ADHD شناخته می‌شود و افق‌های جدیدی را در فارماکوتراپی روان‌پزشکی و روان‌شناسی بالینی می‌گشاید.

تا پیش از این روانپزشکان برای تجویز داروهای موثر در اختلال ADHD چالش‌هایی را برای انتخاب بین داروهای محرک و غیرمحرک داشتند؛ داروهای محرک مانند ریتالین و آمفتامین‌ها با اثربخشی بالا و در عین حال قوانین سخت‌گیرانه برای تجویز و توزیع همراه هستند. این داروها با آزادکنندگی مستقیم (آمفتامین‌ها) یا مهار شدید بازجذب دوپامین (ریتالین) خیلی سریع عمل می‌کنند اما می‌توانند باعث ایجاد وابستگی، سوءمصرف، نوسانات خلقی شدید هنگام افت اثر دارو (Crash)، بی‌خوابی و افزایش فشار خون/ضربان قلب شوند.
داروهای غیرمحرک مانند اتوموکستین خطر سوءمصرف ندارد اما رسیدن به پاسخ کامل ممکن است چندین هفته زمان ببرد و معمولاً قدرت اثربخشی آن بر علائم اصلی ADHD (به‌ویژه نقص توجه شدید) به پای محرک‌ها نمی‌رسد.
نتایج کارآزمایی‌های بالینی نشان می‌دهد سنتانافادین می‌تواند یک پارادایم شیفت در درمان دارویی ADHD ایجاد کند و گزینه‌ای جدید با شروع اثر نسبتاً سریع و مکانیسمی متفاوت ارائه دهد. دلیل اهمیت این دارو در پنج محور اصلی خلاصه می‌شود:
۱. تعدیل سه‌گانه مونوآمین‌ها (هرچند به‌صورت متوازن نیست):
الف) دوپامین: افزایش انگیزه و تمرکز
ب) نوراپی‌نفرین: بهبود پردازش اطلاعات و توجه پایدار
ج) سروتونین: احتمالاً در تنظیم خلق و تکانشگری نقش دارد، هرچند اثرات بالینی اختصاصی آن هنوز کاملاً مشخص نیست.
۲. شروع اثر سریع (شبیه محرک‌ها)
برخلاف داروی غیرمحرکی مثل اتوموکستین که هفته‌ها زمان نیاز دارد، شواهد کارآزمایی‌های فاز ۳ نشان داد سنتانافادین از همان هفته اول درمان کاهش معنی‌داری در نمرات مقیاس ADHD ایجاد می‌کند.
۳. پتانسیل سوءمصرف نسبت به برخی محرک‌های کلاسیک
اگرچه به عنوان یک محرک CNS طبقه‌بندی شده و دارای هشدار جعبه سیاه برای سوءمصرف، سوءاستفاده و اعتیاد است و پایش آن الزامی است، داده‌های بالینی نشان می‌دهند فرمولاسیون آهسته‌رهش و مکانیسم مهار بازجذب ممکن است پروفایل سوءمصرف متفاوتی نسبت به برخی محرک‌های کلاسیک داشته باشد. با این حال، این دارو همچنان پتانسیل سوءمصرف دارد و برای بیماران دارای سابقه سوءمصرف باید با احتیاط و ارزیابی دقیق خطر تجویز شود.
۴. مصرف یک‌بار در روز و دوزبندی دقیق
فرمولاسیون آهسته‌رهش (ER) می‌تواند به پوشش پایدارتر در طول روز کمک کند و ممکن است احتمال نوسانات شدید خلقی یا افت ناگهانی اثر دارو در غروب (Rebound Effect) را نسبت به برخی فرمولاسیون‌های کوتاه‌اثر کاهش دهد و نیاز به مصرف چندباره در روز وجود ندارد. همچنین قابلیت باز کردن کپسول و مخلوط کردن با غذا (بدون جویدن) مشکل بلع را در کودکان حل کرده است.
۵. پاسخ به بیماران مقاوم به درمان (Non-responders)
بخشی از مبتلایان به ADHD به محرک‌های کلاسیک پاسخ مناسبی نمی‌دهند یا عوارض جانبی شدیدی مثل اضطراب شدید یا تیک تجربه می‌کنند. سنتانافادین به‌عنوان یک کلاس دارویی جدید با مکانیسم متفاوت، گزینه درمانی دیگری برای این گروه از بیماران فراهم می‌کند.

هشدارهای جعبه سیاه (Boxed Warnings)
۱. در کارآزمایی‌های بالینی، نرخ بروز افکار و رفتارهای خودکشی در کودکان ۶ تا ۱۲ ساله دریافت‌کننده دارو نسبت به دارونما بیشتر بوده است. پایش دقیق رفتار، تغییرات خلق و بروز افکار خودکشی به‌ویژه در ماه‌های نخست درمان ضروری است.
۲. پتانسیل سوءمصرف و وابستگی: به عنوان یک محرک CNS، ارزیابی خطر سوءمصرف و اعتیاد پیش از شروع و در طول درمان الزامی است.

ایده ساخت مهارکننده‌های سه‌گانه سال‌ها به‌ویژه برای درمان افسردگی‌های مقاوم به درمان و ADHD مطرح بود با این حال، ترکیبات قبلی با یک چالش اساسی مواجه می‌شدند: عدم تعادل در میل ترکیبی (Affinity)؛ داروها معمولاً به یکی از ناقل‌ها (مثلاً سروتونین) میل بسیار بیشتری داشتند و اثر غالب آنها شبیه یک SSRI بود، نه یک مهارکننده سه‌گانه واقعی.
سنتانافادین گامی بزرگ به سوی نسل جدیدی از داروهای روان‌پزشکی چندهدف‌نگر است که پتانسیل کمک به اختلالات همبود (Comorbid) خلقی، شناختی و رفتاری را دارد.

فارماسی‌تایمز

گردآوری و تنظیم: نیلوفر بازیار

Psychology_ATU

Birth-order disease atlas across all displayed clinical domains.

Psychology_ATU

فرزند چندم هستید؟ چگونه ترتیب تولد نقشه سلامت روان و جسم ما را ترسیم می‌کند؟

پژوهش گسترده‌ای که اخیراً در مجله Nature Health منتشر شده است با بررسی داده‌های پزشکی بیش از ده میلیون نفر، دیدگاه نوینی را در مورد یکی از قدیمی‌ترین موضوعات روان‌شناسی و پزشکی مطرح کرده است. این مطالعه که بر روی پنج میلیون خانواده دوفرزندی انجام شده، نشان می‌دهد که ترتیب تولد تنها یک ویژگی اجتماعی نیست بلکه به عنوان یک نشانگر خطر در سطح جمعیت عمل می‌کند که بر طیف وسیعی از بیماری‌های جسمی و روانی تأثیر می‌گذارد. اهمیت جهانی این موضوع از آنجایی ناشی می‌شود که برخلاف بسیاری از عوامل خطر که تنها بخش خاصی از جامعه را درگیر می‌کنند، ترتیب تولد یک تجربه همگانی و جهانی است که تمام انسان‌ها را شامل می‌شود. اگرچه تأثیر ترتیب تولد بر خطر ابتلای فردی ممکن است متوسط به نظر برسد اما در مقیاس جمعیت کل جهان، همین تفاوت‌های کوچک در مقیاس جمعیت می‌تواند بار (burden) سنگینی بر سیستم‌های سلامت و بهداشت عمومی تحمیل می‌کنند.

در بخش اختلالات روان‌پزشکی و عصبی تکاملی، نتایج نشان‌دهنده غلبه واضح خطر برای فرزندان اول است. فرزندان اول به طور معناداری بیشتر در معرض اختلالات طیف اوتیسم، اختلال کم‌توجهی و بیش‌فعالی، تیک‌ها و سندرم تورت قرار دارند. در واقع، قوی‌ترین پیوند در کل این مطالعه مربوط به گروهی از اختلالات عصب‌رشدی بود که در فرزندان اول به طور معناداری شایع‌تر دیده شد. علاوه بر این، مشکلات روان‌پزشکی مانند اضطراب، فوبیا، اختلال وسواس فکری عملی، افسردگی و اختلال دوقطبی نیز در فرزندان اول شیوع بالاتری دارند. تنها استثنای بزرگ در این حوزه، سوءمصرف مواد است که برعکس سایر اختلالات روانی، در فرزندان دوم شایع‌تر است. محققان معتقدند این موضوع می‌تواند ناشی از الگوبرداری فرزندان دوم از رفتارهای ریسک‌پذیر خواهر یا برادر بزرگ‌تر باشد.

در حوزه بیماری‌های جسمانی، تفاوت‌ها به شکل دیگری رقم می‌خورد. فرزندان اول بیشتر درگیر بیماری‌های مرتبط با سیستم ایمنی و آلرژیک هستند. آسم، آلرژی‌های غذایی و رینیت آلرژیک یا تب یونجه در فرزندان اول بیشتر دیده می‌شود. این یافته از فرضیه بهداشت حمایت می‌کند که می‌گوید فرزندان دوم به دلیل مواجهه زودهنگام با میکروب‌ها و عوامل محیطی که توسط فرزند اول به خانه آورده می‌شود، سیستم ایمنی مقاوم‌تری پیدا می‌کنند. همچنین مشکلاتی نظیر آکنه و برخی اختلالات متابولیسم چربی در فرزندان اول بیشتر گزارش شده است.

در مقابل، فرزندان دوم با چالش‌های جسمانی متفاوتی روبرو هستند. بیماری‌های عفونی، به ویژه زونا، قوی‌ترین ارتباط را با فرزند دوم بودن نشان می‌دهند. علاوه بر این، فرزندان دوم بیشتر در معرض بیماری‌های دستگاه گوارش مانند التهاب معده، بیماری‌های مجاری صفراوی و سندرم روده تحریک‌پذیر هستند. همچنین اختلالات عضلانی اسکلتی مانند تنگی ستون فقرات و مشکلات مفصلی، و بیماری‌های نورولوژیک نظیر میگرن و سردردهای مزمن در فرزندان دوم شیوع بیشتری دارد.

یکی از جنبه‌های کلیدی این پژوهش، تأثیر فاصله سنی بین فرزندان بر میزان این خطرات است. مطالعه نشان می‌دهد که فاصله زمانی تولد می‌تواند شدت اثر ترتیب تولد را تغییر دهد. برای مثال در مورد اوتیسم، بیشترین تفاوت خطر بین فرزند اول و دوم در فاصله‌های سنی چهار تا شش سال دیده می‌شود. در مورد بیماری‌های آلرژیک، هرچه فاصله سنی دو فرزند بیشتر شود، اثر محافظتی برای فرزند دوم کمتر می‌شود، چرا که احتمال اشتراک میکروبی کاهش می‌یابد. در مقابل، افزایش فاصله سنی باعث کاهش ریسک سوءمصرف مواد در فرزندان دوم می‌شود، زیرا با بزرگ‌تر شدن فاصله، تأثیرپذیری و الگوبرداری از فرزند اول ضعیف‌تر می‌گردد.

در نهایت، این مطالعه با استفاده از روش‌های آماری پیشرفته، بخشی از عوامل مخدوش‌کننده و تفاوت‌های خانوادگی را کنترل کرده است؛ با این حال، تفاوت در الگوی مراجعه به پزشک کاملاً قابل حذف نیست. پایداری این نتایج در مدل‌های مختلف نشان می‌دهد که تفاوت در خطر ابتلا به بیماری‌ها واقعی است و ریشه در ترکیبی از عوامل فیزیولوژیک دوران بارداری، عوامل ایمنی‌شناختی و محیط اجتماعی خانواده دارد. این اطلس جامع بیماری‌ها نشان می‌دهد که ترتیب تولد ممکن است به‌عنوان یک نشانگر خطر در پژوهش‌های اپیدمیولوژیک و در آینده در اولویت‌بندی غربالگری‌ها مورد توجه قرار گیرد.

دانلود مقاله

گردآوری و تنظیم: نیلوفر بازیار

Psychology_ATU

بیانیه ۴۳ تشکل دانشجویی در واکنش به مجازی‌شدن دانشگاه

پیش از هرچیز اعلام می‌کنیم در دانشگاهِ آنلاین شرکت نخواهیم کرد.

با سلام و احترام

◼️ما، جمعی از انجمن‌های علمی، کانون‌های فرهنگی و شوراهای صنفی دانشگاه علامه طباطبائی، با غمی سنگین و قلبی لبریز از اندوه و همدردی، سوگوار هم‌وطنان شریف و بی‌گناهی هستیم که در دی‌ماه گذشته جان خود را از دست دادند؛ مراتب تسلیت و همدلی عمیق خود را با خانواده‌های داغدار و جامعه‌ی دانشجویی کشور ابراز می‌داریم.

🔸آنچه در دی‌ماه روی داد، نه صرفاً اعتراضی محدود بود و نه سرکوبی مقطعی؛ بلکه زخمی عمیق بر پیکر جامعه‌ ایران است زخمی که بی‌تردید می‌توان آن را ایران‌کشی نامید؛ هنگامی که ایرانی به‌دست ایرانی جان می‌دهد و امید به آینده قربانی می‌گردد.

🔸در این میان، تصمیمات اخیر هیئت‌رئیسه‌ دانشگاه علامه، در تعارض آشکار با خواست و منافع دانشجویان قرار گرفته است. هیئت‌رئیسه در اطلاعیه‌ شماره‌ی ۲، به بهانه‌ی «درخواست دانشجویان»، آغاز نیمسال تحصیلی جدید را به ۹ اسفند موکول کرده بود. اکنون، در حالی که تنها دو روز تا شروع کلاس‌ها باقی مانده بود، با دلایلی مبهم و ناموجه، بازگشایی دانشگاه را به پس از تعطیلات نوروز وعده داده است.
این تصمیم به‌ روشنی به‌معنای تعطیلی سه‌ماهه‌ دانشگاه علامه طباطبایی است؛ اقدامی که هم از نظر آموزشی و هم از نظر اجتماعی، لطمه‌ای جدی بر پیکر دانشگاه وارد می‌کند.

🔸دانشگاه علامه طباطبائی بنا به اظهارات مسئولان خود قطب علوم انسانی کشور است. در شرایطی که شکاف‌های اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی به بیشترین سطح خود رسیده، چگونه می‌توان این فضا را خاموش کرد و زندگی دانشگاهی را به‌پشت صفحه‌ تلفن‌ همراه فرستاد؟
🔸پیگیری مطالبات دانشجویان بازداشتی و آسیب‌دیده توسط شوراهای صنفی، برگزاری تجمعات اعتراضی مسالمت‌آمیز از سوی تشکل‌های سیاسی، نشست‌های تحلیل و واکاوی بحران‌های اخیر توسط انجمن‌های علمی و فعالیت‌های فرهنگی، اجتماعی کانون‌های دانشجویی، حداقل‌ترین کارکردهای زنده‌ یک دانشگاه علوم انسانی هستند؛ کارکردهایی که تعطیل‌کردن دانشگاه، عملاً آن‌ها را به محاق می‌برد.

🔸بنابراین، ما جمعی از تشکل‌های دانشجویی دانشگاه علامه طباطبائی، در همراهی کامل با دانشجویان، خواستار تجدیدنظر فوری در تصمیم اخیر هستیم و اعلام می‌داریم که در کلاس‌های آنلاین شرکت نخواهیم کرد.

🔸امضا کنندگان:
انجمن های علمی:
اقتصاد انرژی و محیط زیست، اقتصاد و تجارت الکترونیک، اقتصاد، برنامه‌ریزی اجتماعی، تاریخ، توسعه اقتصادی و برنامه‌ریزی، جامعه شناسی، حقوق، حقوق اقتصادی، حقوق کیفری، روزنامه‌نگاری، روانشناسی، روانشناسی تربیتی، زبان و ادبیات آلمانی، زبان و ادبیات انگلیسی، علم اطلاعات و دانش‌شناسی، علوم تربیتی، علوم ورزشی، علوم قرآنی، فلسفه، کارآفرینی، مددکاری اجتماعی، مدیریت بازرگانی، مدیریت بیمه، مدیریت دولتی، مدیریت صنعتی، مدیریت هتلداری، مطالعات اجتماعی و سیاسی، مطالعات فرهنگی، آمار، ادبيات عربی ، سیاست گزاری اجتماعی، مردم شناسی

کانون های فرهنگی:
ایران شناسی و گردشگری، تئاتر، شعر و ادب، ورزش، محیط زیست، موسیقی

شوراهای صنفی:
اقتصاد، حقوق و علوم سیاسی

Psychology_ATU

به یاد لاله‌های پرپرشده وطن
در چهلمین روز آسمانی‌شدنشان🥀

Psychology_ATU

آن‌چه در روزهای اخیر بر جوانان این سرزمین گذشت، فقط از دست رفتن جان نبود؛ گسستی بود در تداوم زیستن.
ما در سکوتی سنگین شاهد نبودن‌هایی هستیم که زودتر از زمان خود رخ دادند. در سوگ جوانانی که بی‌گناه رفتند، دل جمعی ما سنگین است.
اگر این مرگ‌ها یک حس می‌بودند، فشاری آرام می‌شدند بر سینه‌ی روان جمعی؛ نه آن‌قدر بلند که فریاد شود، نه آن‌قدر کم‌رنگ که عبور کند. چیزی میان نفس حبس‌شده و بغضی که راه گریه را بلد نیست. اگر یک شی می‌بودند، جای خالی‌ می‌شدند؛ صندلی‌هایی که هنوز گرم‌اند، اما صاحب ندارند. دفترهایی که سطرهای‌شان پیش از کامل شدن، رها شده است.
اگر یک کلمه می‌بودند، در گلو می‌ماندند‌؛ نه برای گفتن، نه برای بلعیدن. کلمه‌ای که روان را میان سوگ و سکوت معلق نگه می‌دارد.

و ما در این اندوه کنار شما ایستاده‌ایم، برای لمس کردنِ رنج، آن‌گونه که شایسته‌ی سوگ است.

اعضای شورای مرکزی انجمن علمی_دانشجویی روان‌شناسی دانشگاه علامه طباطبایی


Psychology_ATU

Channel photo updated

📢انجمن علمی روان‌شناسی دانشگاه علامه طباطبایی با همکاری دفتر مهارت افزایی و انجمن‌های برتر کشور برگزار می‌کند:

نشست علمی آسیب‌شناسی روانی و اجتماعی خشونت خانگی پیرامون زنان (‌با تاکید بر جایگاه قربانی)

👩‍🏫 دکتر صغری ابراهیمی قوام، استاد تمام دانشگاه علامه طباطبایی
👩‍🏫دکتر شیما قوشه‌، وکیل و فعال در حقوق زنان
👩‍🏫سرکارخانم مرضیه شانجانی، کارشناس مسئول دفتر پیشگیری از آسیب های اجتماعی اداره بهزیستی استان تهران
👩‍🏫سرکارخانم گلرخ شلویری، معاون پژوهشی انجمن صنفی کارفرمایی موسسان مراکز روان‌شناسی و مشاوره کشور
👨‍🏫دکتر امیرحسین یاوری، عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد علوم پزشکی همدان
👩‍🏫سرکارخانم المیرا معین، رییس اورژانس اجتماعی شهرستان تیران
👨‍💻دبیر نشست: دکتر علی قائدنیای جهرمی، استادیار گروه روان‌شناسی بالینی دانشگاه علامه طباطبایی

⏰زمان برگزاری: یک‌شنبه ۱۴ دی‌‌ماه ۱۴۰۴
ساعت ۹:۳۰ تا ۱۲ ظهر

🌐آنلاین و در بستر اسکای‌روم

📌 ثبت‌نام در سامانه:
Otc.atu.ac.ir

جهت دریافت لینک ورود به نشست لطفاً در سامانه زیر عضو شوید:
https://t.me/amozeshpcgairan

Psychology_ATU

نقدی بر اشرافی‌سازی روان‌درمانی

در روزگاری که سلامت روان جامعه ایران در وضعیت هشدار قرار دارد، در شرایطی که آمارهای رسمی از شیوع گسترده اختلالات روان‌شناختی، دیسترس مزمن و افزایش افکار خودکشی حکایت می‌کنند، برخی کنش‌های نمادین درون جامعه روان‌شناسی، نه‌تنها کمکی به حل مسئله نمی‌کنند، بلکه خود به بازتولید بخشی از بحران دامن می‌زنند.

برگزاری همایش‌ها و گردهمایی‌های روان‌درمانی تحت عنوان فعالان روان‌درمانی ايران در فضاهای لوکس و اشرافی، پیام روشنی به جامعه منتقل می‌کند؛ پیامی که مستقل از نیت برگزارکنندگان، در سطح اجتماعی خوانده می‌شود:
روان‌درمانی یک خدمت لاکچری است، نه یک ضرورت سلامت عمومی.
این پیام، به‌ویژه زمانی مسئله‌سازتر می‌شود که چنین برنامه‌هایی توسط افرادی برگزار می‌گردد که خود را دغدغه‌مند سلامت روان می‌دانند و در جایگاه صاحب‌نظران، مدیران صنفی یا چهره‌های مرجع روان‌شناسی کشور قرار دارند.
از این افراد، به‌درستی انتظار می‌رود که بیش از دیگران نسبت به پیام‌های نمادین کنش‌های حرفه‌ای خود آگاه باشند و حساسیت اجتماعی بیشتری نشان دهند.

اشرافی‌سازی نمادین روان‌درمانی، وقتی از سوی بدنه تخصصی و مرجع این حوزه صورت می‌گیرد، نه یک خطای ساده اجرایی، بلکه یک خطای معناشناختی و حرفه‌ای است؛ خطایی که می‌تواند نگاه جامعه، سیاست‌گذاران و حتی نسل جوان روان‌درمانگران را به‌سمت درک نادرستی از ماهیت این حرفه سوق دهد.
روان‌درمانی اگر قرار است در هتل‌های پنج‌ستاره بازنمایی شود، اگر قرار است با بلیت‌های گران، فضاهای پرزرق‌وبرق و نمادهای پرستیژی معرفی شود، دیگر نمی‌توان هم‌زمان از عدالت در سلامت، دسترس‌پذیری خدمات روان‌شناختی و پاسخ به بحران‌های فراگیر سلامت روان سخن گفت.

🔻جامعه‌ای که بخش قابل‌توجهی از آن درگیر رنج روانی، فشار اقتصادی و احساس طردشدگی است، نیازمند روان‌درمانی‌ای است که در دانشگاه‌ها، مراکز عمومی، سالن‌های آموزشی و بطن جامعه دیده شود، نه در قاب اشرافی‌گری.
🔻از صاحبان تریبون، مدیران انجمن‌ها و چهره‌های مرجع روان‌شناسی کشور انتظار می‌رود که پیشگام این بازگشت باشند؛ پیشگام در ساده‌سازی، مردمی‌سازی و فاصله‌گرفتن از نمادهایی که روان‌درمانی را ناخواسته به کالایی خاص و طبقاتی تبدیل می‌کنند.
🔻این نقد، تخریب نیست؛ دعوت به مسئولیت‌پذیری حرفه‌ای است و سکوت در برابر این روند، مسئولانه نيست.

دکتر حمید پیروی
نایب رییس جمعیت علمی پیشگیری از خودکشی

Psychology_ATU

بازدید گروهی از دانشجویان ارشد روانشناسی بالینی از آزمایشگاه بازی دانشگاه علامه طباطبایی واقع در طبقه ۴ دانشکده روانشناسی.

https://www.instagram.com/reel/DSnd99wjgSM/?igsh=MThyMnoyamFjcnBkeA==

Psychology_ATU

فصلنامهٔ علمی-دانشجویی دوپامین (نشريه انجمن علمی روان‌شناسی دانشگاه علامه طباطبایی تهران)

📌 «روان‌شناسی و تکنولوژی در عصر دیجیتال»

🗓 سال ششم، شماره هفدهم، پاییز ۱۴۰۴

Psychology_ATU