ایستگاه اپیدمیولوژی/پژوهش/مقاله

🦠 روز جهانی اپیدمیولوژی میدانی؛ تقدیر از خط مقدم مقابله با بیماری‌ها

امروز، ۷ سپتامبر، روز جهانی اپیدمیولوژی میدانی است؛ روزی برای قدردانی از اپیدمیولوژیست‌هایی که در خط مقدم شناسایی، بررسی و مهار بیماری‌ها و پاسخ به تهدیدهای بهداشتی فعالیت می‌کنند.
سازمان جهانی بهداشت در این مناسبت از تلاش‌های اپیدمیولوژیست‌های میدانی در منطقه مدیترانه شرقی و سراسر جهان تقدیر کرده است.

🔎 اپیدمیولوژیست‌های میدانی با حضور در محل وقوع بیماری‌ها و بحران‌های بهداشتی، به شناسایی سریع موارد، ردیابی و بررسی شیوع، تحلیل داده‌ها و طراحی اقدامات مؤثر برای کنترل بیماری‌ها کمک می‌کنند.

در منطقه مدیترانه شرقی، جایی که کشورها با طیفی از شیوع بیماری‌های عفونی، بحران‌های انسانی، بلایای طبیعی و جابه‌جایی جمعیت مواجه‌اند، تقویت ظرفیت‌های اپیدمیولوژی میدانی نقشی کلیدی در آمادگی و واکنش سریع به تهدیدهای سلامت دارد.

🌍 سازمان جهانی بهداشت تأکید می‌کند که سرمایه‌گذاری بر آموزش و تربیت نسل جدیدی از اپیدمیولوژیست‌های میدانی، تقویت نظام‌های مراقبت بیماری و توسعه نیروی انسانی متخصص، از پایه‌های مهم آمادگی در برابر همه‌گیری‌ها و دیگر فوریت‌های بهداشتی است.

📌 ۷ سپتامبر | روز جهانی اپیدمیولوژی میدانی
منبع: WHO EMRO


🔹 ایستگاه اپیدمیولوژی 🔹

⬅️ کانال بله ایستگاه اپیدمیولوژی

آموزش | مشاوره | منتورینگ | ویراستاری پژوهشی


🆔 @Epidemiology_Station

✅ دوستان عزیز درگیر کارهای تحقیقاتی هستیم، حتما همراه باشید به دوستان خودتون هم اطلاع بدید عضو کانال ما بشن ، پست ها و آموزش های جدید در راهه

📉 https://t.me/Epidemiology_Station

❌️❌️❌️


🔔🔔🔔 متأسفانه یک سری از کانال ها دارن از اسم کانال ما "ایستگاه اپیدمیولوژی" و مطالب کانال به اسم خودشون استفاده میکنن.

🔴 این کانال هیچ کانال دومی نداره و اولین کانال هستش.

⬅️ برای مطالب علمی کانال زحمت کشیده شده ، درست و اخلاقی نیست بدون ذکر منبع و حتی با ربودن نام کانال بخواین ازشون استفاده کنید.

🔘 لطفا اگر میخواین از مطالب استفاده کنید منبع درست و لینک کانال رو ذکر کنید یا از خود کانال مون فوروارد کنید‌


🔹 ایستگاه اپیدمیولوژی 🔹

⬅️ کانال بله ایستگاه اپیدمیولوژی

آموزش | مشاوره | منتورینگ | ویراستاری پژوهشی


🆔 @Epidemiology_Station

📑 صفر تا صد مقالات مرور دامنه ای (scoping review) در این کلیپ چند دقیقه ای



🔹 ایستگاه اپیدمیولوژی 🔹

⬅️ کانال بله ایستگاه اپیدمیولوژی

آموزش | مشاوره | منتورینگ | ویراستاری پژوهشی


🆔 @Epidemiology_Station

‼️✔️‼️ خدمات منتورینگ آکادمی داناوین


✅️ منتورینگ نگارش مقاله به صورت خصوصی

✅️ منتورینگ نگارش پایان نامه

✅️ منتورینگ پروپوزال نویسی

✅️ منتورینگ نگارش مقاله برای کنگره ها و همایش ها

✅️ مشاوره آماری برای پروپوزال/مقاله/پایان نامه

✅️ ریوایز مقالات


📩 جهت اعلام همکاری و دریافت اطلاعات بیشتر با ما در ارتباط باشید( در اپلیکیشن بله ):
📎 ‎@adminjournal


⬅️ آموزش / پژوهش / کوچینگ / منتورینگ علوم پزشکی

🔰 آکادمی داناوین 🔰


🔘 کانال بله آکادمی داناوین

🆔️ @Danavin_Academy
🆔️ @Pazhuheshgaran_MS

«ایستگاه اپیدمیولوژی »

✅️ هر آنچه که مربوط به علم اپیدمیولوژی ،آمار زیستی و پژوهش است را اینجا خواهیم گفت

آموزش|مشاوره|منتورینگ|ویراستاری پژوهشی

🔘 ارتباط با ما:
🆔️ @Epidstation

⬅️ کانال بله ایستگاه اپیدمیولوژی:
🆔 https://ble.ir/Epidemiology_Station

🆔 @Epidemiology_Station

❌️ فرصت ثبت نام کارگاه "صفر تا صد پروپوزال نویسی در علوم پزشکی" + کار عملی تا ساعت ۲۴ فردا شب جمعه ۱۶ مرداد ماه ۱۴۰۵ می باشد.

‼️ برای ثبت نام در بله یا تلگرام به آیدی زیر پیام دهید:
➡️ ‎@Sabtenam_Admin100

✅️ فرصت ثبت نام کارگاه‌ "صفر تا صد پروپورزال نویسی در علوم پزشکی" + کار عملی
تا روز جمعه ۱۶ مرداد ماه ۱۴۰۵ می باشد.


⬅️ برای *ثبت نام* در بله یا تلگرام به آیدی زیر پیام دهید:

🆔️ @Sabtenam_Admin100

🔹 ایستگاه اپیدمیولوژی 🔹

⬅️ کانال بله ایستگاه اپیدمیولوژی

آموزش | مشاوره | منتورینگ | ویراستاری پژوهشی


🆔 @Epidemiology_Station

‼️‼️‼️ ادامه پست قبلی


📊 کاربردهای SEM در اپیدمیولوژی:

✅ بررسی مکانیسم‌های پیچیده بیماری (چندین مسیر علّی).
✅ تحلیل داده‌های پرسشنامه‌ای با سازه‌های چندبعدی (مثل کیفیت زندگی، استرس، حمایت اجتماعی).
✅ ارزیابی مدل‌های علّی در مطالعات کوهورت و مقطعی.
✅ تحلیل اثرات مستقیم و غیرمستقیم در مطالعات مداخله‌ای.

⚠️ چالش‌های استفاده از SEM:

❌ نیاز به حجم نمونه نسبتاً بزرگ (معمولاً حداقل ۲۰۰-۱۰۰ نفر).
❌ نیاز به دانش قبلی از روابط بین متغیرها (چون SEM یک مدل تأییدی است، نه اکتشافی).
❌ تفسیر پیچیده‌تر و نیاز به نرم‌افزارهای تخصصی (مثل AMOS، LISREL، Mplus، یا بسته lavaan در R).
❌ حساس به داده‌های پرت و مفقود (مثل سایر مدل‌های پارامتریک).

📌 یک مثال کامل اپیدمیولوژیک با SEM:

می‌خواهی اثر فعالیت بدنی را روی بیماری قلبی-عروقی بررسی کنی، اما می‌دانی که این اثر از چند مسیر ممکن عبور کند:

مسیر مستقیم: فعالیت بدنی → بیماری قلبی

مسیر غیرمستقیم از طریق کاهش فشار خون

مسیر غیرمستقیم از طریق کاهش کلسترول

مسیر غیرمستقیم از طریق کاهش وزن

➜ SEM همزمان هر سه مسیر غیرمستقیم را بررسی می‌کند و به شما می‌گوید کدام مسیر سهم بیشتری در کاهش بیماری دارد.
➜ این به شما کمک می‌کند مداخله‌های بهداشتی را دقیق‌تر طراحی کنید (مثلاً روی کاهش فشار خون تمرکز کنید، نه صرفاً کاهش وزن).

📌 جمع‌بندی:

تحلیل مسیر و SEM ابزارهایی برای بررسی روابط پیچیده و چندمتغیره در اپیدمیولوژی هستند.

تحلیل مسیر به بررسی اثرات مستقیم و غیرمستقیم بین متغیرهای مشاهده‌شده می‌پردازد.

SEM به مدل‌های تحلیل مسیر، امکان استفاده از متغیرهای پنهان را اضافه می‌کند.

SEM به شما اجازه می‌دهد همزمان چندین معادله رگرسیونی را برآورد کنید و روابط بین متغیرهای مستقل را نیز مدل کنید.

این روش‌ها به حجم نمونه بزرگ، دانش قبلی از روابط، و نرم‌افزارهای تخصصی نیاز دارند.


🔹 ایستگاه اپیدمیولوژی 🔹

⬅️ کانال بله ایستگاه اپیدمیولوژی

آموزش | مشاوره | منتورینگ | ویراستاری پژوهشی


🆔 @Epidemiology_Station

📊 تحلیل مسیر و مدل‌سازی معادلات ساختاری؛ از رگرسیون ساده تا روابط پیچیده

🔸️فرض کن در یک مطالعه اپیدمیولوژیک می‌خواهی بررسی کنی که چگونه عوامل مختلف بر یک بیماری تأثیر می‌گذارند.
▫️می‌دانی که چاقی (BMI) با دیابت ارتباط دارد، اما این ارتباط ممکن است از طریق عواملی مثل مقاومت به انسولین و التهاب نیز تحت تأثیر قرار گیرد.

▫️حالا سوال این است: آیا BMI مستقیماً روی دیابت اثر می‌گذارد، یا این اثر از طریق واسطه‌ها (مثلاً افزایش التهاب) اعمال می‌شود؟

▫️در رگرسیون چندگانه معمولی، نمی‌توانی به راحتی یک مدل با چندین معادله و چندین متغیر وابسته را همزمان بررسی کنی. اینجاست که تحلیل مسیر (Path Analysis) و مدل‌سازی معادلات ساختاری (SEM) به کمک می‌آیند.

🔷️ تحلیل مسیر (Path Analysis) چیست؟

تحلیل مسیر، یک روش آماری است که به ما اجازه می‌دهد چندین رابطه علّی و غیرعلّی را بین متغیرها به صورت همزمان بررسی کنیم. در این روش، متغیرها می‌توانند هم نقش علت داشته باشند و هم نقش معلول.

📌 مثال ساده:

می‌خواهی اثر BMI (متغیر مستقل) را روی دیابت (متغیر وابسته) بررسی کنی. اما می‌دانی که این رابطه ممکن است از طریق التهاب (به عنوان متغیر واسطه) نیز عبور کند.

مسیر مستقیم: BMI → دیابت

مسیر غیرمستقیم: BMI → التهاب → دیابت

➜ تحلیل مسیر هر دو مسیر را همزمان برآورد می‌کند و به ما می‌گوید سهم هر مسیر چقدر است (اثر مستقیم در مقابل اثر غیرمستقیم).

🔷️ مدل‌سازی معادلات ساختاری (SEM)؛ نسخه‌ی پیشرفته‌تر

SEM نسخه‌ی توسعه‌یافته تحلیل مسیر است که علاوه بر مدل‌سازی روابط بین متغیرهای مشاهده‌شده، می‌تواند متغیرهای (Latent Variables) را نیز وارد مدل کند. متغیرهای پنهان، متغیرهایی هستند که مستقیماً اندازه‌گیری نمی‌شوند، اما از طریق چندین متغیر مشاهده‌شده (شاخص) برآورد می‌شوند.

📌 مثال:

فرض کن می‌خواهی «وضعیت اجتماعی-اقتصادی» را اندازه‌گیری کنی. این متغیر را نمی‌توانی با یک سوال ساده اندازه‌گیری کنی، اما می‌توانی آن را با ترکیب سه شاخص برآورد کنی:

سطح تحصیلات

درآمد ماهانه

شغل

➜ SEM این سه شاخص را با هم ترکیب می‌کند تا یک متغیر پنهان به نام «وضعیت اجتماعی-اقتصادی» بسازد و سپس اثر آن را روی پیامد مورد نظر (مثلاً فشار خون) بررسی کند.

⚠️ تفاوت SEM با رگرسیون چندگانه معمولی:

رگرسیون چندگانه:

فقط یک متغیر وابسته دارد.

همه متغیرهای مستقل باید بدون خطا اندازه‌گیری شده باشند.

نمی‌تواند روابط بین متغیرهای مستقل را مدل کند.

SEM:

می‌تواند چندین متغیر وابسته و مستقل را همزمان مدل کند.

می‌تواند خطای اندازه‌گیری متغیرها را در نظر بگیرد.

می‌تواند روابط غیرمستقیم و پیچیده را شناسایی کند.

📊 کاربردهای SEM در اپیدمیولوژی:

✅ بررسی مکانیسم‌های پیچیده بیماری (چندین مسیر علّی).
✅ تحلیل داده‌های پرسشنامه‌ای با سازه‌های چندبعدی (مثل کیفیت زندگی، استرس، حمایت اجتماعی).
✅ ارزیابی مدل‌های علّی در مطالعات کوهورت و مقطعی.
✅ تحلیل اثرات مستقیم و غیرمستقیم در مطالعات مداخله‌ای.


‼️‼️‼️ این پست ادامه دارد


🔹 ایستگاه اپیدمیولوژی 🔹

⬅️ کانال بله ایستگاه اپیدمیولوژی

آموزش | مشاوره | منتورینگ | ویراستاری پژوهشی


🆔 @Epidemiology_Station

‼️‼️‼️ کامل ترین دوره نگارش پروپوزال

⚠️ ۵ جلسه آموزشی + کار عملی + تکلیف

💻 آنلاین و در بستر اسکای روم

💽 همراه با ضبط جلسات و دسترسی همیشگی

📜 ارائه گواهی معتبر

⬅️ آکادمی داناوین،گروه پژوهشگران علوم پزشکی،ایستگاه اپیدمیولوژی ،کمیته تحقیقات دانشجویی دانشگاه علوم پزشکی همدان، انجمن علمی دانشجویی بهداشت عمومی(HOPE) دانشگاه علوم پزشکی تهران برگزار می کند:

🔴 کارگاه "صفر تا صد پروپورزال نویسی در علوم پزشکی" + کار عملی

✅️ در واقع در انتهای دوره یک پروپوزال آماده خواهید داشت

👨‍🏫 مدرس: آقای محمد شاه منصوری

دانشجوی کارشناسی ارشد اپیدمیولوژی دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز

مدرس دوره های آموزشی و پژوهشی

پژوهشگر حوزه سلامت

📜 همراه با ارائه گواهی معتبر

🗓️ تاریخ و ساعت برگزاری: ۵ جلسه آموزشی ۱۷ و ۲۰ و ۲۴ و ۲۷ و ۳۱ مرداد ماه ۱۴۰۵ ساعت ۱۷ تا ۱۹

💵هزینه: فقط ۳۵۰ هزار تومان
❌️ ثبت نام زود هنگام تا ۳۱ تیر ماه ۳۰۰ هزار تومان
‼️ ثبت نام گروهی ۳ نفر و بیشتر ۲۵۰ هزار تومان

⬅️ مجازی و آنلاین در بستر اسکای روم

🎞️ همراه با ضبط جلسه و دسترسی همیشگی به آن

‼️ برای ثبت نام در بله یا تلگرام به آیدی زیر پیام دهید:
➡️ ‎@Sabtenam_Admin100

🔘 ارتباط با ما در بله و تلگرام:
🆔️ @srcnews
🆔️ @HOPE_TUMS
🆔️ @Danavin_Academy
🆔️ @Pazhuheshgaran_MS
🆔️ @Epidemiology_Station

🔔🔔🔔 همراهان عزیز "ایستگاه اپیدمیولوژی"

‼️ کانال بله ما رو هم داشته باشین تا اگر باز مشکلی برای نت پیش اومد ارتباط مون قطع نشه🙏

«ایستگاه اپیدمیولوژی/پژوهش/مقاله»

⬅️ هر آنچه که مربوط به علم اپیدمیولوژی ، آمار زیستی و پژوهش است را اینجا خواهیم گفت

آموزش | مشاوره | منتورینگ | ویراستاری پژوهشی



▪️کانال تلگرامی:
🆔️ https://t.me/Epidemiology_Station

▫️کانال بله:
🆔️ https://ble.ir/Epidemiology_Station

📊 Attributable Risk؛ چه نسبتی از بیماری قابل پیشگیری است؟

🔸️فرض کن می‌دانی سیگار باعث سرطان ریه می‌شود. اما سوال مهم‌تر این است:
اگر همه سیگار را ترک کنند، چند درصد از موارد سرطان ریه حذف می‌شود؟

▫️پاسخ این سوال را Attributable Risk (AR) یا خطر قابل انتساب می‌دهد.

🔷️ Attributable Risk یعنی چه؟

Attributable Risk (AR) = تفاوت خطر بین گروه مواجهه‌دیده و گروه مواجهه‌ندیده.
به عبارت دیگر: «چقدر از بیماری در گروه مواجهه‌دیده، مستقیماً به خود مواجهه مربوط است؟»

📌 فرمول ساده:
AR = Risk_exposed – Risk_unexposed

✅ مثال:

خطر سرطان ریه در افراد سیگاری = ۲۰٪

خطر سرطان ریه در افراد غیرسیگاری = ۲٪
➜ AR = ۲۰٪ - ۲٪ = ۱۸٪

📌 تفسیر: از ۲۰٪ خطر سرطان در سیگاری‌ها، ۱۸٪ به خود سیگار مربوط است و اگر سیگار را ترک کنند، این ۱۸٪ حذف می‌شود.

🔹️ Attributable Risk درصدی (AR%):

گاهی می‌خواهیم بدانیم چه نسبتی از بیماری در گروه مواجهه‌دیده به مواجهه مربوط است.

AR% = (Risk_exposed – Risk_unexposed) / Risk_exposed × 100

✅ مثال:
AR% = (۲۰ - ۲) / ۲۰ × ۱۰۰ = ۹۰٪

➜ یعنی ۹۰٪ از موارد سرطان ریه در افراد سیگاری، به خود سیگار مربوط است و با ترک آن قابل پیشگیری است.

🔷️ نوع دوم: Population Attributable Risk (PAR)

Attributable Risk فقط برای افراد مواجهه‌دیده محاسبه می‌شود. اما گاهی می‌خواهیم بدانیم در کل جمعیت (چه مواجهه‌دیده و چه ندیده)، چه نسبتی از بیماری به مواجهه مربوط است.

📌 فرمول:
PAR = Risk_total – Risk_unexposed

➜ یعنی اگر کل جمعیت را در نظر بگیریم (با همان شیوع مواجهه در جامعه)، چقدر از موارد بیماری قابل حذف است؟

✅ مثال:
اگر ۳۰٪ جامعه سیگاری باشند:

خطر کل (Risk_total) = (۰.۳ × ۲۰٪) + (۰.۷ × ۲٪) = ۶٪ + ۱.۴٪ = ۷.۴٪

Risk_unexposed = ۲٪
➜ PAR = ۷.۴٪ - ۲٪ = ۵.۴٪

📌 تفسیر: در کل جمعیت، ۵.۴٪ از موارد سرطان ریه به سیگار مربوط است و با حذف سیگار قابل پیشگیری خواهد بود.

⚠️ تفاوت Attributable Risk با Relative Risk (RR):

RR = نسبت خطر (چند برابر بیشتر؟).
✅ مثال: RR = ۲۰/۲ = ۱۰ (سیگاری‌ها ۱۰ برابر بیشتر در معرض خطرند).

AR = تفاوت خطر (چقدر بیشتر؟ به تعداد).
✅ مثال: AR = ۲۰٪ - ۲٪ = ۱۸٪ (۱۸ نفر از هر ۱۰۰ سیگاری، به خاطر سیگار سرطان می‌گیرند).

📌 نکته: RR شدت ارتباط را می‌سنجد، اما AR تأثیر را از نظر سلامت عمومی نشان می‌دهد (چقدر بیماری قابل پیشگیری است؟).

📌 کاربردهای Attributable Risk:

در سیاست‌گذاری سلامت عمومی: تصمیم‌گیری درباره هزینه‌کرد برای برنامه‌های پیشگیری.

در اولویت‌بندی مداخلات: هرچه AR بزرگ‌تر، مداخله روی آن عامل مؤثرتر است.

در ارتباط با پزشکان: به بیمار بگویی «اگر سیگار را ترک کنی، خطرت از ۲۰٪ به ۲٪ می‌رسد» (ملموس‌تر از گفتن RR=10).

📌 جمع‌بندی:

Attributable Risk (AR) = تفاوت خطر بین مواجهه‌دیده و مواجهه‌ندیده (قابل پیشگیری).

AR% = درصدی از موارد در گروه مواجهه‌دیده که به مواجهه مربوط است.

PAR = درصدی از موارد در کل جمعیت که به مواجهه مربوط است.

هرچه AR یا PAR بزرگ‌تر، اهمیت آن عامل در سلامت عمومی بیشتر است.

RR می‌گوید «چقدر خطرناک است؟»؛ AR می‌گوید «چقدر قابل پیشگیری است؟»


🔹 ایستگاه اپیدمیولوژی 🔹

⬅️ کانال بله ایستگاه اپیدمیولوژی

آموزش | مشاوره | منتورینگ | ویراستاری پژوهشی


🆔 @Epidemiology_Station

«داناوین آکادمی/ Danavin Academy»


🔸️با داناوین دانایی در جریان است✌️

⬅️ آموزش / پژوهش / کوچینگ / منتورینگ علوم پزشکی


🆔️ کانال تلگرامی مون:
https://t.me/Danavin_Academy

🆔 کانال بله مون:
https://ble.ir/Danavin_Academy

⚠️⚠️⚠️⚠️

فقط تا ساعت ۲۴ امشب