دیدگاه‌های احسان

خبرنگار وال استریت ژورنال:
ایران نمی‌تواند بازی همیشگی دقیقه نودی خود را اینجا انجام دهد. چون کنترل رویدادهایی که می‌توانند به توافق منجر شوند را در دست نخواهد داشت. به همین دلیل است که به نظر می‌رسد در این برهه قاطعانه به سمت اسنپ بک کامل پیش می‌رویم.

@ehsanviews

در شرایط فعلی، هیچ دلیلی برای ورود پول جدید به بازار مسکن وجود ندارد. شاید در آینده شرایطی فراهم شود که دوباره رونق به این بازار بازگردد، اما قطعا آن زمان نزدیک نیست.

دلایل اصلی رکود بازار مسکن:

کاهش قدرت خرید خانوارها
قدرت خرید به‌شدت افت کرده؛ به‌طوری که متوسط توان مالی مردم به خرید تنها ۱ تا ۲ متر مربع در سال رسیده است.

افول تقاضای خانه‌اولی‌ها
نسل جوان با بحران جدی در ازدواج و تشکیل خانواده مواجه است. وقتی حتی هزینه‌های اولیه زندگی تأمین نمی‌شود، خرید خانه عملاً از اولویت خارج می‌شود.

کاهش جمعیت متقاضی خرید
کاهش نرخ رشد جمعیت و تغییرات جمعیتی باعث شده تقاضای واقعی مسکن در مقایسه با گذشته کمتر شود.

ریسک‌های سیاسی و اقتصادی
نااطمینانی‌های ناشی از ریسک‌های ژئوپلیتیک (جنگ، تحریم‌ها و...) سرمایه‌گذاران و خریداران را به سمت بازارهای نقدشونده‌تر مثل ارز و طلا سوق داده است.

افزایش خروج سرمایه و عرضه سنگین
سرمایه‌داران بزرگ در حال خروج از کشور هستند و همین امر باعث افزایش فایل‌های فروش، خصوصاً در مناطق شمالی تهران، شده است.

تغییر اقلیم
خشکسالی و بحران آب در فلات ایران در حال تبدیل‌شدن به یک متغیر جدی در تصمیم گیری‌های بلندمدت است و بازار مسکن را هم تحت فشار قرار می‌دهد.

تنها عامل مثبت فعلی تورم عمومی و افزایش قیمت تمام‌شده ساخت، تنها عاملی است که در کوتاه‌مدت می‌تواند از ریزش شدیدتر قیمت‌ها جلوگیری کند.

بازار مسکن تهران در رکود عمیق قرار دارد؛ رکودی که ریشه‌های آن هم در اقتصاد خانوار و هم در شرایط کلان سیاسی–اجتماعی دیده می‌شود. در کوتاه‌مدت، چشم‌اندازی برای رونق جدی وجود ندارد و تنها تورم ساخت‌وساز مانع از سقوط کامل قیمت‌ها شده است.

@ehsanviews

صعود بیت‌کوین تا ۱۱۷ هزار دلار بیشتر توسط بازار مشتقات و معاملات اهرمی رقم خورد. هنوز ورود نقدینگی قوی از سمت Spot و ETFها دیده نشده. طبق داده‌های آنچین، حدود ۷۵٪ از هولدرها در سود هستند و این یعنی فشار فروش در سطوح فعلی به‌طور طبیعی کمتر خواهد بود. شاخص Spot CVD اگر در روزهای آینده تکانه‌ی صعودی بگیرد، می‌تواند تایید کند که سرمایه‌ی واقعی وارد بازار شده؛ در این صورت عبور پایدار بالای ۱۱۷هزار راه را تا سقف قبلی تقریباً هموار می‌کند. در غیر این صورت، بازار مستعد یک اصلاح کوتاه‌مدت خواهد بود. مدیریت ریسک فراموش نشود.

@ehsanviews

دوباره بحث تاریخیِ کاهش نرخ بهره داغ شده.عده‌ای می‌گویند: «هر وقت نرخ بهره پایین آمد، یعنی اقتصاد در وضعیت بدی بوده و بانک‌های مرکزی می‌خواستند با این ابزار، جلوی رکود یا بحران را بگیرند.»

اما گروهی دیگر اعتقاد دارند: «این‌بار فرق می‌کند. چون AI و Tech موتور محرک تازه‌ای هستند، دولت‌ها تازه شروع به چاپ پول شدید کرده‌اند، و نقدینگی عظیمی در راه بازارهاست. پس کاهش نرخ بهره این‌بار نشانه سقوط اقتصاد نیست، بلکه سوخت لازم برای رشد تازه است.»

در بحران ۲۰۰۸، وقتی فدرال رزرو نرخ بهره را به سرعت پایین آورد، بازار سهام آمریکا طی ۱۸ ماه اول سقوط کرد اما بعد از تزریق نقدینگی بی‌سابقه، یکی از بزرگ‌ترین روندهای صعودی تاریخ آغاز شد.

یعنی حتی یک سیاست واحد (کاهش نرخ بهره) می‌تواند در کوتاه‌مدت نشانه بحران باشد اما در بلندمدت شروع موج صعودی.

اما سؤال اصلی برای ما خرده‌سرمایه‌گذاران:
چطور از بین این روایت‌های متضاد، استراتژی درست را انتخاب کنیم؟

تاریخ بارها ثابت کرده بهترین کار این است که تمرکز را روی چیزهایی بگذاریم که کنترلش در دست خودمان است:

۱. سرمایه‌گذاری روی توانایی‌های حرفه‌ای چون مهارت، تنها دارایی‌ای است که تورم و رکود نمی‌تواند نابود کند.(برای مثال: مهارت‌های دیجیتال، زبان، یا حتی تحلیل داده، بازدهی بلندمدت فوق‌العاده دارند.)

۲. افزایش درآمد جاری با فرض ثبات هزینه‌ها هر دلار درآمد بیشتر، اگر خرج نشود، مثل یک اهرم کوچک ثروت‌سازی عمل می‌کند.
(واقعیت: بیش از ۷۰٪ میلیونرهای خودساخته آمریکا، راز اصلی‌شان مدیریت ساده‌ی جریان نقدی بوده، نه ترید پیچیده!)

۳. ذخیره پله‌ای مازاد درآمد در پول‌های سخت یا دارایی‌های کمیاب مثل طلا، نقره، بیت‌کوین یا حتی زمین. چون همیشه در زمان بی‌اعتمادی به پول کاغذی، همین دارایی‌ها نقش سپر را بازی کرده‌اند.

شاید جذاب‌ترین فکت برای شما این باشد:
طبق تحقیقات Credit Suisse، کسی که از سال ۱۹۰۰ تا امروز تنها استراتژی «ذخیره‌ی پله‌ای در طلا و سهام» را اجرا می‌کرد، بازدهی‌اش از ۹۵٪ صندوق‌های Hedge Fund مدرن بیشتر بوده!

پس به‌جای اینکه انرژی‌مان را صرف پیش‌بینی دقیقِ آینده (که حتی بانک‌های مرکزی هم از آن عاجزند!) کنیم، بهتر است روی سه محور طلایی تمرکز کنیم: مهارت، درآمد، و ذخیره‌ی اصولی.

این ترکیب ساده اما مداوم، در عمل بازدهی بهتری از اکثر افراد اطراف‌مان و حتی بسیاری از Hedge Fundهای معروف به ما خواهد داد.

@ehsanviews

در تاریخ ۱۷ سپتامبر، کمیته بازار آزاد فدرال (FOMC) برای تصمیم‌گیری در خصوص نرخ بهره تشکیل جلسه خواهد داد. در حال حاضر، فضای بازار به‌شدت متأثر از انتظارات انبساطی پولی است و بسیاری از فعالان بازار کاهش نرخ بهره را محتمل می‌دانند.

این فضای انتظاری منجر به شکل‌گیری انباشت قابل‌توجه پوزیشن‌های خرید (Long Position Accumulation) در طیف گسترده‌ای از دارایی‌ها شده است؛ به‌ویژه در بازارهایی که از کاهش نرخ بهره سود می‌برند، مانند بازارهای سهام، طلا و برخی جفت‌ارزها. داده‌های اخیر مربوط به positioning نیز نشان‌دهنده تمایل سنگین معامله‌گران خرد و نهادی به سمت موقعیت‌های لانگ است.

در چنین شرایطی که تراز موقعیت‌ها به‌شدت به نفع خریداران سنگینی کرده، بازار مستعد شیک‌اوت هدفمند از سوی نقدشونده‌های بزرگ (مانند Market Makers یا مؤسسات دارای جریان نقدینگی بالا) است. هدف این بازیگران، پاک‌سازی سریع و مؤثر پوزیشن‌های شلوغ بازار است؛ حرکتی که معمولاً پیش از رخدادهای کلان اقتصادی و پیش از جهت‌گیری نهایی بازار رخ می‌دهد.

@ehsanviews

حباب طلای گرمی منفی ۲٪شده یعنی گرمی ۱۵۰هزار تومن نسبت به قیمت جهانی پایین‌تره در واقع گرم بایدحدود۸۷۰۰باشه اما ۸۵۰۰هست، به عبارتی دلار طلا ۹۵۵۰۰هست .

این حباب منفی ریسک کاهش قیمت دلار رو در طلا کاهش میده.

@ehsanviews

دلار وارد محدوده قیمتی ۹۷ تومان شده، باید دید آیا توانایی ادامه روند نزولی و لمس کف‌ ۸۶–۸۷ تومان رو داره یا پس از یک اصلاح محدود مجددا صعودی میشه. مثل استراتژی پیشنهادی در مورد طلا، خریدتون رو به‌صورت پله‌ای انجام بدید.

@ehsanviews

امروز فاصله‌ی خرید و فروش در بازار طلا به شکل محسوسی زیاد شده. مثلا سکه تمام: خرید ۹۰ میلیون – فروش ۹۲.۵ میلیون، بقیه موارد هم همینطور. این فاصله‌ی زیاد یعنی کسبه حاضر نیستند نزدیک به نرخ بازار خرید کنند؛ نشانه‌ی ترس و تردید در معاملات.

بازار بعد از جنگ به‌شدت هیجانی و ناپایدار است؛ هر خبر می‌تواند روند را عوض کند. خبر حمله به دفتر حماس در قطر بازار را جهشی می‌کند. خبر دست دادن گروسی و عراقچی بازار را ریزشی می‌کند.

فعلاً خریدارها مردد هستند و اگر هم سفارش می‌گذارند، با فاصله‌ی زیاد مظنه می‌دهند.

@ehsanviews

کریپتو کارنسی sign. هم شکست الگوی پرچم اتفاق افتاده هم دابل باتم تشکیل داده تو موقعیت خوبی برای حرکت هست.

@ehsanviews

عراقچی:
توافق با آژانس به شرط عدم اجرای مکانیسم ماشه امضا شده است.
در صورت اجرای مکانیسم ماشه توافق نیز خود به خود باطل خواهد شد.

ادعای خبرنگار وال استریت ژورنال:
من متوجه شده‌ام که دیدگاه اروپایی‌ها این است که توافق ایران و آژانس بعید است برنامه‌های مربوط به اجرای مکانیسم ماشه را تغییر دهد.

کنار هم قرار دادن این دو موضع نشان می‌دهد که عملا توافق اخیر از دید تهران مشروط به عدم فعال‌سازی مکانیسم ماشه است، اما طرف اروپایی اساسا چنین شرطی را به رسمیت نمی‌شناسد. همین تضاد، نشانه‌ای روشن است از اینکه چشم‌انداز آینده بیشتر به سمت تقابل می‌رود تا همگرایی.

به احتمال زیاد، برنامه اصلی غرب فعال‌سازی مکانیسم ماشه است؛ چراکه با این اقدام می‌توانند فشارهای حقوقی و سیاسی جدیدی علیه ایران اعمال کرده و مشروعیت لازم برای افزایش فشارها و گسترش درگیری ها را کسب کنند. مذاکره زمانی معنا دارد که هر دو طرف کارت بازی در اختیار داشته باشند، اما جمهوری اسلامی بسیاری از کارت‌های خود را سوزانده و در شرایط کنونی اگر حتی به غنی‌سازی صفر رضایت دهد، عملا هیچ ابزار چانه‌زنی مؤثری برای ادامه مذاکرات با آمریکا باقی نخواهد ماند.

از زاویه‌ای وسیع‌تر، غرب به دنبال طراحی نظم جدیدی در خاورمیانه است؛ نظمی که همه بازیگران باید در آن قالب حرکت کنند. این شرایط می‌توانست فرصتی برای امتیازگیری و بازتعریف جایگاه ایران در معادلات منطقه‌ای باشد، اما متأسفانه فرصت‌های مهمی همانند گذشته از دست رفت.

@ehsanviews

طبق گزارش رسانه‌ای، خالص ورود پول حقیقی به صندوق‌های طلا تا پایان روز ۱۴ شهریور به حدود ۱۵ هزار میلیارد تومان رسیده است. اگرچه این عدد مربوط به تجمع سرمایه از ابتدای سال تا آن زمان است، نشان‌دهنده تمایل قوی سرمایه‌گذاران خرد به ورود به بازار طلاست. با افزایش قیمت اونس طلا و هم‌زمان ورود قابل‌توجه منابع مالی خرد به صندوق‌های طلا، می‌توان نتیجه گرفت که سرمایه‌گذاران خرد ایرانی در شرایط نااطمینانی یا تورمی، به‌دنبال پوشش ریسک با کمک طلا هستند. ورود گسترده سرمایه خرد، باعث افزایش تقاضای داخلی برای طلا می‌شود؛ بنابراین حتی بدون افزایش مجدد قیمت جهانی، بازار داخلی طلا احتمالا تحت فشار تقاضا قرار دارد که به رشد قیمت طلای داخلی منجر می‌شود.

@ehsanviews

تا ۱.۱۵ دلار تو یک کندل ۴ ساعته رفت.

@ehsanviews

ارز API3، خط روند نزولی رو بشکنه و بالای ۱ دلار تثبیت بده خوب حرکت خواهد کرد.

@ehsanviews

در روزهای اخیر شاهد رشد هیجانی قیمت خودرو بوده‌ایم، اما این افزایش چندان پشتوانه بنیادی ندارد و بیشتر ناشی از جو روانی بازار است. همانطور که تجربه نشان داده، هرچه قیمت‌ها بدون دلیل منطقی بالاتر بروند، قدرت خرید و تقاضای واقعی کاهش می‌یابد. بنابراین اگر قصد خرید مصرفی ندارید، ورود به بازار در این شرایط توصیه نمی‌شود.

قیمت خودرو در ایران معمولاً همبستگی بالایی با نرخ ارز و طلا دارد. با توجه به اینکه رشد اخیر خودرو با شدت تغییرات دلار و طلا همخوانی ندارد، می‌توان گفت این رشد بیشتر هیجانی است و پایداری زیادی نخواهد داشت.

با فعال شدن مکانیزم ماشه و تشدید تحریم‌ها، احتمال بروز محدودیت‌های جدید ارزی بالاست. این مسأله مستقیماً واردات خودرو را تحت تأثیر قرار می‌دهد و دسترسی به قطعات یدکی، به‌خصوص برای خودروهای مونتاژی، دشوارتر خواهد شد. در چنین شرایطی، خودروهای چینی، اروپایی و کره‌ای بیش از همه در معرض ریسک هستند.

با تشدید محدودیت‌ها، حتی احتمال ابطال برخی پیش‌فروش‌های اخیر نیز وجود دارد، چراکه خودروسازان در تأمین قطعات و تعهدات خود دچار مشکل خواهند شد. این نکته برای خریداران بسیار مهم است و باید قبل از تصمیم‌گیری به آن توجه داشته باشند.

اگر خرید شما صرفا مصرفی نیست و به‌عنوان سرمایه‌گذاری به آن نگاه می‌کنید، ورود در شرایط فعلی ریسک بالایی دارد.

@ehsanviews

دلار فردایی ۱۰۵۹۰۰! امروز دیگر بحث بر سر پیش‌بینی یا گمانه‌زنی نیست؛ اعداد و قیمت‌ها خودشان دارند حقیقت را فریاد می‌زنند. وقتی پنج ماه قبل از دلار ۱۲۰ هزار تومانی صحبت کردم، خیلی‌ها آن را اغراق آمیز تلقی کردند و یا به تمسرخر گرفتند، اما مسیر بازار نشان داد که خواب خوش‌خیالان دوام چندانی ندارد.

طلای داخلی و نرخ ارز در همین سطوح فعلی هم به زودی تبدیل به خاطره می‌شوند؛ سطوحی که شاید فردا حسرت امروز را بخوریم. در چنین وضعیتی هر فرد عاقل باید مبنای تصمیم‌گیری‌هایش را سناریوهای بدبینانه بگذارد، نه وعده‌های رنگارنگی که از روی جهل یا منفعت‌طلبی بیان می‌شوند.

مکانیزم ماشه، احتمال درگیری‌های تازه، و بن‌بست در مسیر توافق، اینها پازلی است که آینده‌ای سخت‌تر را ترسیم می‌کند. واقعیت این است که ساختار سیاسی و اقتصادی داخلی توان دفع این موج را ندارد و هرگونه امیدواری ساده‌انگارانه چیزی جز فریب عمومی نیست.

بهتر است مردم برنامه زندگی و سرمایه‌شان را با فرض شرایط بحرانی بچینند. خوش‌بینی بی‌پایه همان دامی است که جامعه را در خواب خرگوشی نگاه می‌دارد. امروز زمان آماده‌سازی است، نه رویاپردازی.

@ehsanviews

حالا چطور بفهمیم یک کوین شت‌کوینه یا پروژه جدی؟

بازار کریپتو پر از پروژه‌هایی هست که فقط برای پر کردن جیب سازنده‌ها ساخته شدن. خیلی‌ها با تبلیغ اینفلوئنسرها جذب میشن و بعد سرمایه‌شون دود میشه. اما با چند معیار ساده میشه شت‌کوین رو از پروژه جدی تشخیص داد:

۱. وایت‌پیپر (Whitepaper)
نشانه شت‌کوین: وایت‌پیپر پر از اصطلاحات قشنگ ولی بدون توضیح عملی. وقتی می‌خونی هیچ‌چیز دستگیرت نمیشه.

نشانه پروژه جدی: مشکل مشخصی رو تعریف کرده و راه‌حل فنی براش ارائه داده. تیم دقیقاً توضیح داده چطور می‌خواد اون مشکل رو حل کنه.

۲. تیم توسعه‌دهنده
شت‌کوین: تیم ناشناس یا اسامی فیک. هیچ پروفایل واقعی در لینکدین یا گیت‌هاب وجود نداره.

پروژه جدی: اعضای تیم سابقه شفاف دارن. در پروژه‌های دیگه کار کردن و میشه رزومه‌شون رو بررسی کرد.

۳. توکنومیکس (Tokenomics)
شت‌کوین: بخش بزرگی از توکن‌ها در دست تیم و سرمایه‌گذاران اولیه‌ست. توزیع ناعادلانه باعث پامپ و دامپ میشه.

پروژه جدی: توزیع عادلانه‌تر داره. سهم جامعه کاربری و مکانیزم‌های ضدتورمی مشخصه.

۴. کاربرد واقعی (Use Case)
شت‌کوین: هیچ مشکلی رو حل نمی‌کنه. فقط شعار می‌ده که انقلاب بعدی کریپتو خواهد بود.

پروژه جدی: یک کاربرد واقعی و مشخص داره (مثلاً قرارداد هوشمند، دیفای، ذخیره‌سازی غیرمتمرکز، امنیت داده).

۵. صرافی‌ها و نقدینگی
شت‌کوین: فقط در صرافی‌های گمنام لیست شده. نقدینگی خیلی پایینه و حجم معاملات اغلب ساختگیه.

پروژه جدی: در صرافی‌های معتبر (Binance, Coinbase, Kraken و...) لیست میشه و حجم معاملات طبیعی داره.


۶. جامعه و شفافیت
شت‌کوین: فقط هایپ در تلگرام و توییتر. هیچ گزارش فنی یا خبری معتبر نداره.

پروژه جدی: جامعه فعال داره. گزارش پیشرفت و همکاری‌های رسمی منتشر می‌کنه.

امیدوارم از این به بعد با دقت بیشتری این پروژه هارو خرید و فروش کنید.

@ehsanviews

لیست قیمت بیش از ۲۰۰ اینفلوئنسر کریپتو و آدرس کیف‌پول‌هایشان لو رفته است. با این افراد توسط یک پروژه برای تبلیغ تماس گرفته شده بود. از بین بیش از ۱۶۰ حسابی که تبلیغات را پذیرفتند، کمتر از ۵ حساب پست‌های تبلیغاتی را به‌عنوان آگهی عنوان کردند.

همین تبلیغات ترجمه می‌شود، دو تا چارت خط‌خطی هم کنار آن گذاشته شده و به خورد جامعه فارسی‌زبان داده می‌شود و مبنای تصمیم‌گیری اقتصادی هزاران قرار می‌گیرو.

خیانتی که اینفلوئنسرهای ایرانی با تبلیغ شت‌کوین‌ها به مردم کردند، جبران‌پذیر نیست. هزاران نفر در سال‌های اخیر پس‌اندازشان را در پروژه‌های بی‌پشتوانه از دست دادند. البته در نهایت خود مخاطب مسئول است. طمع همیشه هزینه خواهد داشت.

در بسیاری از کشورها، افشا نکردن تبلیغات پولی توسط اینفلوئنسرها جرم محسوب می‌شود؛ اما در ایران هیچ قانونی برای برخورد با این رفتار وجود ندارد.

حجم تبلیغات شت‌کوین‌ها در بازار فارسی‌زبان چندین برابر بازار جهانی است، چون مخاطب ایرانی دسترسی محدودی به منابع معتبر دارد. بیش از ۷۰٪ پروژه‌هایی که توسط اینفلوئنسرها تبلیغ شده‌اند، در نهایت یا اسکم بوده یا بازدهی نزدیک به صفر داشته‌اند.

@ehsanviews

بیت‌کوین در آستانه‌ی آزمون ناحیه‌ی حمایتی ۱۰۷,۰۰۰ – ۱۰۸,۹۰۰ دلار قرار دارد.
اگر این محدوده‌ی حمایتی نتواند جلوی فشار فروش را نگه دارد، احتمال شکل‌گیری کف بعدی در بازه قیمتی ۹۳,۰۰۰ – ۹۵,۰۰۰ دلار بسیار جدی خواهد بود.

@ehsanviews