2️⃣
پووئست / رومان

آنجاق اثرلریمیزین آراسیندا یوز صحیفه‌دن آز یازیلان‌ اثرلری (مثلا «#قلمه‌قوزان» (#شریف‌مردی)، «#ائویم» (#رقیه‌کبیری) رومانلاری) ده «رومان»، بونون عکس جهتی اولان یعنی یوز صحیفه‌دن چوخ اولان اثری «پووئست» آدلاندیریبلار. بونو آیخان آیوازین آختاریشیندا، مختلیف تنقیدچی‌لرین فیکیرلرینی اؤیره‌نه‌رک عکس ائتدییی یازیسینا اساسلاناراق آییرد ائتمک اولار. او یازیر:

«چوخ‌ واخت یانلیش بیر تصوور وار: دئییرلر کی، پووئست‌ کیچیک رومان‌دیر. بو بؤلگو دونیا ادبیاتیندا آپاریلیر،آنجاق پووئست روس‌ادبیاتی‌نین ژانری حساب اولونور... روس ‌منبع‌لرینین یازدیغینا اینانساق، پووئست قهرمانین کاراکتئر جیزگیلرینی، اونون طالعینده‌کی ان اهمیت‌لی ائپیزودو تصویر ائدیر. پووئستین حادثه‌سی محدود بیر زاماندا باش وئریر و باخیش‌بوجاغی یالنیز بیر نقطه‌یه توشلانیر. قهرمانین طالعی و شخصیتی بیر و یاخود بیر نئچه ائپیزودلا تصویر اولونور: اونون حیاتی‌نین دَییشن واختلارینی گؤستریر.
پووئستین سوژئتینده رومانداکی ‌کیمی پارالئللر آپاریلمیر.آنجاق‌گؤزله‌نیلمز، مرکب و دَییشیک سیتواسییالار [وضعیت] باش وئره بیلیر. سوژئت بیر قهرمانین اوزرینده جمع‌لشیر، دایم مؤلفین دیققتینده اولان پئرسوناژین ایچ دونیاسی تصویر اولونور. پووئست ایچینده‌کی حادثه ایله سوسیال-مد‌نی، یاخود تاریخی پرویئکسییانی [تصویر، نقشه، قورغو] اؤزونده ایفاده ائدیر.

پووئست ده رومان کیمی کاراکتئرین داخیلی دونیاسینی گؤستریر و اونون دا نوع‌لری وار: ساتیریک پووئست، ناغیل پووئست.

رومان ایسه داها گئنیش ماشتابلی [مقیاسلی] نثر اثری‌دیر. دراماتیک طالعی تصویر ائدیر، عینی زاماندا هم تاریخی دؤورو اؤزونده عکس ائتدیریر. رومانین اساسیندا ایدئیا دورور. رومان ژانرینی قلوبال پروبلئملر، یاخود آکتووال سوسیال موضوعلار ماراقلاندیریر. رومان حادثه‌نین تصویر مقیاسینا گؤره بؤیوک اولور: مختلیف، فرقلی، قاریشیق سوژئتلر، بؤیوک زامان‌کَسیمی و... رومانین اساسیندا بیر سوژئت دایانیر و بیر نئچه سوژئت خطی اونونلا بیرلشیر. بو سوژئتلر بیر بیرینه باغلی اولور و اثرین واحید کومپوزیسیاسینی [ترکیب] یارادیر.

✍️ همت شهبازی
📚 #تحکیه‌قورولوشو کیتابیمدان، اختر یاییم‌ائوی، تبریز

#تنقید / #نثر

🦜
https://t.me/dusharge1