کمیته نوبل در هنگام اعطای جایزه صلح خانم ناوی پیلای اعلام کرد: «رشته‌ای مشترک میان فعالیت‌های اولیه او در دفاع از نلسون ماندلا و دیگر مبارزان علیه آپارتاید، و دوران خدمت او به عنوان قاضی در برخی از پرونده‌های کلیدی حقوقی بین‌المللی در عصر ما وجود دارد.»

خود ایشان، میگوید: «تصور نمی‌کردم که آپارتاید در طول عمر من به پایان برسد. اما چه شد؟ ما از حمایت جمعی مردم سراسر جهان، حتی کودکان، برخوردار شدیم. اگر بتوانیم چنین حمایتی را جلب کنیم، می‌توانیم نظام بهتری برای حفاظت از حقوق بشر داشته باشیم.»

تجربه او در مبارزه علیه آپارتاید، باور او را به همبستگی بین‌المللی شکل داد؛ باوری که آن را در دوران فعالیتش به عنوان قاضی و رئیس دادگاه بین‌المللی کیفری برای رواندا (ICTR) — که مسئولان نسل‌کشی سال ۱۹۹۴ در این کشور را محاکمه می‌کرد — نیز با خود همراه داشت.

او در طول هشت سال فعالیت در آن دادگاه، به ایجاد رویه‌های حقوقی پیشگامانه‌ای در مبارزه با نسل‌کشی و خشونت‌های جنسیتی کمک کرد.

خانم پیلای در دوران تصدی کمیسریای عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد، همچنان بر مشارکت جامعه مدنی و شنیده شدن صدای قربانیان در شکل‌دهی به استانداردهای جهانی حقوق بشر تأکید می‌ورزید.

او میگوید «زمانی که سازمان ملل تأسیس شد، صرفاً باشگاهی برای دولت‌ها بود.» «هر آنچه امروز برای حفاظت از حقوق بشر در اختیار داریم، صرفاً به این دلیل پدید نیامده که دولت‌ها یک‌باره از خواب بیدار شده‌اند؛ بلکه حاصل فشار جامعه مدنی است. به همین دلیل است که برای این نهادها ارزش قائلم.»
https://news.un.org/en/story/2026/10/1168558
@darmasirabrha