Cinémathèque

کاملاً درست است که عصر ما و کرۀ ارض مبتلاست. —لوکرتیوس، دربارۀ طبیعت، سرود دوم.

در بین عکاسان مدرن ایران که آوازه‌ای جهانی داشتند، معمولاً نام عباس عطار به میان می‌آید اما کامران عدل هم از نظر کلاس کاری دستکمی از او ندارد. به تعبیر شخصی خودم در قیاس با دو عکاس فرانسوی و سرشناس قرن بیستم، اگر عطار کارتیه‌-برسون باشد، عدل روبر دوانوست.

اینجا می‌توانید ۱۲ کالکشن از عکس‌های او را بین سال‌های ۱۹۵۴ تا ۲۰۱۰ ببینید:

https://share.google/hVv5vOxrgTnMP9IdV

@Ciinemathequee

یکی از این روزهایی که توی دفتر کارم بودم، متوجه شدم که یک دوشیزه خوشگلی آمد روی بالکن رو به‌رو. در آن دوران اهالی محل می‌دانستند که من عکاس هستم. در نتیجه، این دوشیزه نیز، می‌دانست که من عکاس هستم. تا چشمم به ‌او افتاد، شروع کرد به ‌غمیش آمدن (که در عکس‌ها می‌بینید). من هم که دوربین، همیشه، در یک متری‌ام قرار دارد، یک لنز تله گذاشتم و شروع کردم از او عکس گرفتن. که این‌ها، نتیجه آن عکسبرداری هستند. این عکس‌ها را، تا کنون کسی ندیده بود. امروز که داشتم در آرشیوم، عقب عکسی می‌گشتم، تصادفا، افتادم روی این عکس‌ها. و خاطراتم، دو باره زنده شدند. امروزه، باید این علیامخدره هفتاد ساله شده باشد. شاید هم نوه‌هایش این عکس‌ها را توی فیس بوک و اینستاگرام ببینند؛ و سراغم را بگیرند. تا حالا چندین بار، این جریان، پیش آمده است. امیدوارم مامان‌بزرگ، حالش خوب، و قبراق مانده باشد.

— از صفحۀ فیسبوک آقای کامران عدل، روزی از روزهای دهۀ پنجاه.‌

@Ciinemathequee

Recent German Cinema 1 – Sohrab Shahid-Saless, Uwe Brandner, Tom Luddy

@Ciinemathequee

سهراب شهیدثالث در ۱۹۷۹ پس از آنکه برای نخستین‌بار بزرگداشتی برایش در سینماتک پاریس برگزار شد، بهمراه چند تن از فیلمسازان سینمای نوین آلمان، من جمله وندرس و اخترنبوش، به سان‌فرانسیسکو رفتند. از شهیدثالث، سه فیلم یک‌ اتفاق ساده، در غربت و خاطرات یک عاشق نمایش داده شد و بازخوردهای خوبی هم دریافت کرد. آنجا تام لادی (تهیه‌‌کننده‌ی آمریکایی که فیلم‌هایی از گدار، شریدر و هرتسوگ در کارنامه‌اش دیده می‌شود) که مسئول پخش این آثار بود، نشستی را با شهیدثالث ترتیب داد که این سه فایل صوتیِ زیر، ماحصل آن است و شنیدنی.

@Ciinemathequee

یکی از نخستین نمایشنامه‌های بهرام بیضایی، «میراث» نام دارد که همراه با «ضیافت» (هردو در بهار ۱۳۴۶ نوشته شدند) در سال ۱۳۵۵ و در یک کتاب به چاپ رسیدند‌.

موضوع «میراث» دربارۀ سه برادر با سه طرز فکر متفاوت است که یک خانۀ پدری به آن‌ها به ارث می‌رسد و بر سر ادارۀ آن اختلاف پیدا می‌کنند.
در سوی دیگر، فرانچسکو رزی در سال ۱۹۸۱، حدود پانزده سال پس از نگارش این اثر بیضایی، فیلمی با نام «سه برادر» ساخت که داستانی مشابه دارد: سه برادر با سه جهان فکری کاملاً متفاوت، پس از مرگ مادرشان، به خانۀ پدری در روستا بازمی‌گردند و بحران‌شان شروع می‌شود. — نکتۀ جالب‌تر آنکه در سال ۱۳۵۴، رزی با فیلم «جسدهای سرشناس» و بیضایی با فیلم «کلاغ» در چهارمین جشنوارۀ بین‌المللی فیلم تهران شرکت کرده و میان آن‌ها دیداری صورت گرفته بود.

از آنجا که هر دو فیلمساز بعدها در قید حیات بودند و نه بیضایی به این تشابه اعتراض کرد و نه رزی از تأثیرپذیری احتمالی‌اش از بیضایی سخن گفت، احتمال رخدادی که اسمش را بگذاریم کپی‌برداری پایین است، اما با این حال، از شباهت‌های عجیبی‌ست که تقریباً هیچکس به آن اشاره نکرده.

@Ciinemathequee

یادگارِ کیارستمی نازنین در بارسلونا

حتماً شاعران بهتر از هر خوانندۀ دیگری شعرهایشان را می‌خوانند، ازین رو دکلمه‌های فوق‌العاده‌ای هم پدید آمده. مثلاً تی‌اس الیوت با آن صدای غریبش جادو می‌کند وقتی که سرزمین هرز را می‌خواند. اما با این اوصاف اگر کسی به شما گفت که بهتر ازین دکلمۀ براهنی وجود دارد بدانید که تا حد زیادی بر سرتان شیره مالیده.

@Ciinemathequee

بهترین فیلم‌های هر کشور در دوران فشار و سرکوب ساخته می‌شوند؛ و دوران خوشی و خوش‌گذرانی نفعی به حال سینما ندارد. نگاه کنید که جنگ چه نفعی برای سینمای ایتالیا داشته. نگاه کنید چه نفعی برای سینمای بریتانیا داشته. نگاه کنید به فیلم برخورد کوتاه، به نظرم اگر بمباران لندن در کار نبود، چنین شاهکاری ساخته نمی‌شد. فکر می‌کنم هالیوود نیز به یک بمباران حسابی نیاز دارد.

— ساتیاجیت رای، فیلم‌های ما، فیلم‌های آن‌ها (۱۹۷۶).

Brief Encounter (David Lean, 1945)

@Ciinemathequee

فیلم ستایش‌برانگیزی‌ است. حداقل نیمی از فیلم ستایش‌برانگیز است – آن‌جا که شخصیت‌ها بی‌شیله‌پیله اسرار خود را افشا کرده و خودشان را برای ما رو می‌کنند. در سینما با سادگی مشکل دارند. هرگاه در برابر این دیدگاه بایستیم نتیجه خیره‌کننده می‌شود‌. — روبر برسون دربارۀ‌ «برخورد کوتاه» (دیوید لین، ۱۹۴۵).

تصویر: پوستر «برخورد کوتاه» در «برگ‌ریزان» آکی کوریسماکی.

Brief Encounter (David Lean, 1945)
Fallen Leaves (Aki Kaurismaki, 2023)

@Ciinemathequee

دوست عزیزی امروز آرزوی دیرینۀ ما را برآورده کرد و مجموعه‌ای از عکس‌های روبر دوانو را بدستمان رساند. شاید اغراق‌آمیز باشد اما بنظرم بزرگ‌ترین عکاس‌ تاریخ است.

دوانو در طول ۶۰ سال عکاسی، بالغ بر ۴۵۰ هزار تصویر ثبت کرد که از طریق لینک زیر می‌توانید از هر یک از ۵۱ دسته‌بندی‌ای که خودش برای عکس‌هایش ترتیب داده بود، ۱۵ عکس برگزیده ببینید:

https://share.google/cTcXTLINoMJRi5yZj

@Ciinemathequee

نوجوانی تنها برای بزرگسالانی که حافظۀ ضعیفی دارند، خاطره‌ای خوش بجا می‌گذارد.

My profile on Letterboxd https://boxd.it/4LZpH