ایمیدرو را چه به فاضلاب؟

✍️ بیرونیت

آغاز عملیات اجرایی طرح فاضلاب کاشان و بازچرخانی پساب با سرمایه‌گذاری ایمیدرو، یک پرسش مهم را پیش روی بخش معدن قرار داده است: مرز مأموریت یک سازمان توسعه‌ای معدنی تا کجاست؟

اگر هدف از این سرمایه‌گذاری تأمین پایدار آب صنایع است، چرا کاشان در اولویت قرار گرفته، بازده اقتصادی این سرمایه‌گذاری برای ایمیدرو چیست و آیا ورود ایمیدرو به زیرساخت‌هایی مانند فاضلاب و نیروگاه، به‌تدریج بخشی از وظایف وزارت نیرو را به منابع بخش معدن منتقل نمی‌کند؟

مهم‌تر اینکه آیا چنین تصمیمی، مطالبه مشابهی برای سایر شهرها و استان‌های کشور ایجاد نخواهد کرد؟

اگر پساب کاشان برای تأمین آب صنایع است، خوب است مشخص شود کدام صنایع و با چه میزان مصرف، بهره‌بردار آن خواهند بود. همچنین بهتر است ایمیدرو توضیح دهد کاشان بر اساس چه معیار اقتصادی، صنعتی یا کمبود آبی برای این سرمایه‌گذاری انتخاب شده است.

اگر این پروژه قرار است به الگویی برای تأمین آب صنعت تبدیل شود، بهتر است ضوابط آن نیز روشن باشد تا مشخص شود کدام شهرها و مناطق صنعتی دیگر امکان استفاده از سرمایه‌گذاری مشابه را دارند. در غیر این صورت، چنین تصمیمی می‌تواند این انتظار را در سایر استان‌ها ایجاد کند که برای توسعه زیرساخت‌های آب و فاضلاب خود به منابع ایمیدرو مراجعه کنند.

از آنجا که پروژه در قالب قرارداد بیع متقابل اجرا می‌شود، خوب است جزئیات اقتصادی آن نیز شفاف شود؛ ایمیدرو در مقابل سرمایه‌گذاری خود چه منفعتی دریافت می‌کند، دوره بازگشت سرمایه چقدر است و پساب تولیدشده با چه قیمت و سازوکاری در اختیار صنایع قرار خواهد گرفت؟

توسعه شبکه فاضلاب اساساً با حوزه آب مرتبط است؛ بنابراین بهتر است رابطه مستقیم این سرمایه‌گذاری با تأمین آب صنایع معدنی مشخص شود. همین پرسش درباره ورود ایمیدرو و شرکت‌های معدنی به ساخت نیروگاه، انتقال آب و سایر زیرساخت‌ها نیز وجود دارد: چه میزان از منابعی که می‌تواند صرف توسعه معدن و صنایع معدنی شود، اکنون برای جبران کمبود زیرساخت‌های آب و انرژی کشور هزینه می‌شود؟

البته استفاده صنایع آب‌بر از پساب و منابع نامتعارف آب با جهت‌گیری برنامه هفتم همخوان است؛ بنابراین اصل استفاده از پساب محل بحث نیست. آنچه نیاز به شفافیت دارد، مدل سرمایه‌گذاری، بازده اقتصادی، نحوه انتخاب پروژه و میزان ارتباط آن با مأموریت توسعه‌ای ایمیدرو است.

در نهایت خوب است ایمیدرو به چند پرسش روشن پاسخ دهد: این سرمایه‌گذاری چه میزان آب پایدار برای صنایع ایجاد می‌کند؟ چه منفعت اقتصادی برای ایمیدرو دارد؟ چه صنایعی از آن بهره‌مند می‌شوند؟ و چرا از میان مناطق مختلف صنعتی و معدنی کشور، کاشان در اولویت قرار گرفته است؟

مسئله بنابراین «فاضلاب» نیست؛ مسئله مرز مأموریت ایمیدرو است. اگر این سازمان برای توسعه زیرساخت موردنیاز معدن و صنایع معدنی سرمایه‌گذاری می‌کند، بهتر است رابطه هر پروژه با توسعه این بخش، منطق انتخاب آن و بازده منابع مصرف‌شده نیز برای افکار عمومی روشن باشد.

Biroonit.ir

https://t.me/birunit

https://ble.ir/biroonit

https://chat.whatsapp.com/BuEWtcpKA525KbdZplyHe8?s=cl&p=a&mlu=4&amv=3

▫️ "بیرونیت" نام یک کانی است که در دنیا به افتخار ابوریحان بیرونی، دانشمند بزرگ ایرانی، نامگذاری شده است.