🔘 یک گام تا زندان؛ یک گام تا گذشت

ماجرای حکم زندان #حمید_رسایی را نباید صرفاً به اختلاف میان دو چهره سیاسی فروکاست. این پرونده، در معنایی گسترده‌تر، آزمونی است برای سنجش نسبت میان حق نقد، مسئولیت در قبال سخن و سعه‌صدر در عرصه عمومی؛ و نحوه پایان یافتن آن، شاید از خود منازعه مهم‌تر باشد.

ممکن است با بسیاری از دیدگاه‌های رسایی موافق نباشیم و برخی مواضع او را تند، شتاب‌زده یا نادرست بدانیم، که چنین نیز هست؛ اما حضور منتقدان پرصدا، حتی هنگامی که سخنانشان خوشایند نیست، برای حیات یک مجلس، آن هم مجلسی خنثی همچون مجلس دوازدهم، بی‌اهمیت نیست. مجلسی که در آن همه یک‌صدا سخن بگویند، شاید آرام باشد، اما لزوماً زنده نیست؛ گاه بیش از آنکه به یک نهاد سیاسی شبیه باشد، به گورستانی خاموش می‌ماند.

صدای مخالف می‌تواند آزاردهنده باشد، اما گاه همان صداست که سکون را می‌شکند و پرسش‌های ناگفته را به میان می‌آورد.

البته حق نقد، مجوز نسبت دادن اتهامات اثبات‌نشده نیست و گوینده باید مسئولیت سخن خویش را بپذیرد. با این حال، در چنین منازعاتی، میان خطا و پیامد آن نیز باید تناسبی معقول برقرار باشد. عادی‌سازی زندانی شدن یک نماینده مجلس، آن هم نه در پی فساد اخلاقی یا اقتصادی، بلکه در نتیجه یک اظهارنظر، اتفاق کوچکی نیست که بتوان به سادگی از کنار آن گذشت.

اگر سخنی موجب خدشه به حیثیت کسی شده و گوینده بعداً عذرخواهی و آن را اصلاح کرده است، راه گذشت و پایان دادن به اختلاف، به‌ویژه در عرصه سیاست، شایسته تأمل است؛ خصوصاً آنکه رسانه‌ای که انتشار عذرخواهی در آن مقرر شده، دیگر منتشر نمی‌شود و عذرخواهی در رسانه دیگری صورت گرفته است.

از این منظر، گذشت قالیباف، در صورت احراز جبران مؤثر، می‌تواند نشانه سعه‌صدر باشد، نه عقب‌نشینی. بعید می‌دانم قالیباف نیز به زندانی شدن همکارش رضایت داشته باشد؛ به‌ویژه آنکه با رسانه‌ای شدن محکومیت و موضوع آن در این سطح، بخش مهمی از آثار حیثیتی ماجرا در معرض افکار عمومی قرار گرفته است.

در سوی دیگر، رسایی نیز باید میان صراحت و بی‌پروایی، و میان نقد و اتهام، مرزی روشن بگذارد و بداند که عذرخواهی، اگر سخنی نادرست گفته شده باشد، از شأن منتقد نمی‌کاهد؛ بلکه نشانه مسئولیت‌پذیری اوست؛ و شواهد موجود نشان می‌دهد که در این مورد چنین کرده است.

جامعه به مجلسی نیاز دارد که در آن صدای مخالف شنیده شود و اختلاف‌های سیاسی نیز تا آنجا که ممکن است، به جای آنکه به کینه و تقابل فرساینده بدل شوند، با گفت‌وگو، جبران و گذشت پایان یابند.

اگر این پرونده بتواند با چنین رویکردی خاتمه پیدا کند، نه‌تنها از تلخی یک منازعه کاسته می‌شود، بلکه پیام مهم‌تری نیز به جامعه مخابره خواهد شد:
نقد را می‌توان پاسخ داد، خطا را می‌توان جبران کرد و از اختلاف نیز می‌توان با بزرگواری عبور کرد.
T.me/alami_akbar