چپ عربی و اسرائیل

   یک تصور رایج امروز این است که «چپ» از همان ابتدا دشمن سرسخت اسرائیل بوده است؛ این تخیل ناشی از توهمات ذاتگرایانه درباره‌ی موضع‌گیری‌های سیاسی است.
   بخش مهمی از چپ کمونیست عرب، با پیروی از موضع اتحاد جماهیر شوروی، از طرح سازمان ملل برای تقسیم فلسطین در نوامبر ۱۹۴۷ و تشکیل دولت یهودی حمایت کرد:
   ۱) چپ فلسطین: «اتحادیه آزادی ملی فلسطین» (عصبة التحرر الوطني) ابتدا با تقسیم مخالف بود؛ اما در فوریه ۱۹۴۸، در کنفرانس ناصره، همسو با موضع شوروی، طرح تقسیم را پذیرفت. در اکتبر ۱۹۴۸ نیز بخشی از کمونیست‌های عرب فلسطینی در مناطق تحت کنترل اسرائیل با کمونیست‌های یهودی متحد شدند و حزب کمونیست اسرائیل (Maki) را تشکیل دادند.
   ۲) مصر: در مصر نیز HADITU، مهم‌ترین تشکل کمونیستی، در سال ۱۹۴۷ از طرح تقسیم حمایت کرد؛ ظاهرا این تنها جریان سیاسی مصری است که در آن مقطع از قطعنامه تقسیم حمایت کرد.
   ۳) سوریه و لبنان: خالد بکداش، رهبر حزب کمونیست سوریه، پس از تصمیم شوروی برای حمایت از طرح تقسیم فلسطین، موضع حزب کمونیست سوریه و حزب کمونیست لبنان را نیز تغییر داد و آنها را با سیاست شوروی هماهنگ کرد. نتیجه برای کمونیست‌های سوریه و لبنان بسیار سنگین بود چراکه آنها به‌خاطر همین موضع، از سوی ناسیونالیست‌های عرب به‌شدت مورد حمله قرار گرفتند و حزب کمونیست لبنان در ژوئن ۱۹۴۸ ممنوع شد.
   القصه در همان زمانی که جریان‌های ناسیونالیست‌ عربی با تشکیل دولت یهودی مخالفت می‌کردند، کمونیست‌های عرب به دلیل خط جدید مسکو، راه دیگری رفتند.
   وزارت خارجه آمریکا در ۱ ژوئیه ۱۹۴۸ در یک سند دولتی درباره نفوذ شوروی در فلسطین و خاورمیانه نوشت که شوروی از طریق حمایت از تقسیم فلسطین و شناسایی سریع اسرائیل، نفوذ قابل‌توجهی در دولت موقت اسرائیل پیدا کرده و همچنین می‌تواند نفوذ خود را در منطقه گسترش دهد. در همان سند، وزارت خارجه آمریکا صریحاً می‌نویسد که یکی از راه‌های گسترش نفوذ شوروی، «حمایت مستمر از طرح تقسیم و شناسایی زودهنگام اسرائیل» بود. این سند هم‌چنین به این نکته اشاره می‌کند که تعداد بسیاری از اعضای گروهک‌های مسلح صهیونیست مانند ایرگون، استرل و‌... کمونیست هستند[۱].
    البته باید توجه داشت که کمونیست‌های عرب آن دوره لزوما صهیونیست نبودند بلکه چپ عربی در آن مقطع، در مسئله فلسطین به‌شدت تحت تأثیر سیاست خارجی شوروی قرار داشت. بعدا که روابط شوروی و اسرائیل تغییر کرد، موضع کمونیست‌های عرب نیز دگرگون شد.
   نهایتا تاریخ را باید در زمان خودش فهمید، نه اینکه با مواضع سیاسی دهه‌های بعد بازنویسی‌اش کرد.
ـــــــــــــــــــ
ارجاعات:
[1]. https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1948v05p2/d430?utm_source=chatgpt.com

✍️عدنان فلّاحی


https://t.me/AdnanFallahi