🇦🇲ԵԿԵՂԵՑՈՒ «ԲԱՐԵՓՈԽՄԱՆ» 68 ԷՋԸ․ ՀԵՏԱՔՆՆՈՒԹՅՈ՞ՒՆ, ԹԵ՞ ՆԱԽԱՊԵՍ ԿԱՅԱՑՎԱԾ ԴԱՏԱՎՃԻՌ

Սեպտեմբերի 24-ին Հայաստանի վարչապետի աշխատակազմի կառույցը հրապարակեց 68 էջանոց զեկույց ՀԱԵ-ում «ճգնաժամի» մասին։ Ըստ Փաշինյանի կառավարության մտահղացման՝ այն պետք է հիմք դառնա Եկեղեցու «բարեփոխման» համար, սակայն ըստ էության խոսքը վերջին անկախ ինստիտուտի ապամոնտաժման մասին է, որի շահառուները Անկարան և Բաքուն են։ Զեկույցում թվարկված բոլոր հարցերը՝ կուսակրոնության, ֆինանսների, կադրերի, Ազգային-եկեղեցական ժողովի ու Սահմանադրության, Սփյուռքի թեմերի պառակտումների մասին, բացառապես Եկեղեցու ներքին գործն են, և պետական ոչ մի կառույց իրավունք չունի միջամտելու։

Պաշտոնապես պետությունը պնդում է, թե բարեփոխումը պետք է անի հենց Եկեղեցին, սակայն 2026 թվականի օգոստոսի 24-ին Փաշինյանը հայտարարեց, որ դա պետական ծրագրի մաս է, և որ իր հանձնարարությամբ պատրաստվում է զեկույց «համակարգային ճգնաժամի» մասին, իսկ հաջորդ օրը՝ խորհրդարանական քննիչ հանձնաժողով ստեղծելու մասին։ Այսպիսով ձևավորվում է փակ շղթա՝ պետական ծրագիր → վարչապետի հանձնարարություն → պետական զեկույց → վարչապետի եզրակացություն → խորհրդարանական քննություն → օրենսդրական փոփոխություններ, որտեղ կառավարությունը միաժամանակ հակամարտության կողմ է, ուսումնասիրության պատվիրատու, դրա արդյունքների գնահատող, քննության նախաձեռնող և օրենսդիր։

2020 թվականից ի վեր ՀԱԵ-ի դեմ գործողությունները՝ 44-օրյա պատերազմից հետո Եկեղեցու դատապարտումից մինչև 2025 թվականի նոյեմբերին Փաշինյանի հայտարարությունը, թե «Կտրիճ Ներսիսյանը Կաթողիկոս չէ», 2026 թվականի փետրվարին Գարեգին Բ-ի և վեց եպիսկոպոսների դեմ քրեական գործը և սեպտեմբերի 24-ի զեկույցը, հետևողական գործողություններ են, որոնք սկսվե լեն այն պահից, երբ Եկեղեցին դարձավ դիմադրության կենտրոն։ Քանի որ մնացած ինստիտուտներն արդեն կոտրված կամ ենթարկված են, Եկեղեցին մնում է վերջին պատվարը՝ Սփյուռքի ցանցով, բյուջեից անկախ հեղինակությամբ և ժողովրդին համախմբելու կարողությամբ։ Արդյունքում Թուրքիան, Ադրբեջանը և Փաշինյանը շահում են, իսկ պարտվում է Հայաստանը։

🌐Ամբողջական նյութը՝ Հանրային Տրիբունալի կայքում։
Բաժանորդագրվիր Tribunal-ին

🇷🇺68 СТРАНИЦ «РЕФОРМЫ» ЦЕРКВИ: РАССЛЕДОВАНИЕ ИЛИ ЗАРАНЕЕ ВЫНЕСЕННЫЙ ПРИГОВОР?

24 сентября структура администрации премьер-министра Армении опубликовала 68-страничный доклад о «кризисе» в ААЦ. По замыслу правительства Пашиняна, он должен стать основанием для «реформы» Церкви, однако по сути речь идёт о демонтаже последнего независимого института, бенефициарами чего являются Анкара и Баку. Все перечисленные в докладе вопросы — о безбрачии, финансах, кадрах, Национально-церковном собрании и Конституции, расколах в епархиях Диаспоры — являются исключительно внутренним делом Церкви, и ни одна государственная структура не вправе вмешиваться.

Официально государство утверждает, что реформу должна провести сама Церковь, однако 24 августа 2026 года Пашинян заявил, что это часть государственной программы и что по его поручению готовится доклад о «системном кризисе», а на следующий день — о создании парламентской следственной комиссии. Таким образом выстраивается замкнутая цепь: государственная программа → поручение премьер-министра → государственный доклад → заключение премьер-министра → парламентское расследование → законодательные изменения, где правительство одновременно является стороной конфликта, заказчиком исследования, оценщиком его результатов, инициатором расследования и законодателем.

С 2020 года действия против ААЦ — от осуждения Церковью капитуляции после 44-дневной войны до заявления Пашиняна в ноябре 2025 года, что «Ктрич Нерсисян не является Католикосом», уголовного дела против Гарегина II и шести епископов в феврале 2026 года и доклада 24 сентября — являются последовательными действиями, начавшимися с того момента, когда Церковь стала центром сопротивления. Поскольку остальные институты уже сломаны или подчинены, Церковь остаётся последним бастионом — с сетью в Диаспоре, авторитетом, не зависящим от бюджета, и способностью консолидировать народ. В результате Турция, Азербайджан и Пашинян выигрывают, а проигрывает Армения.

🌐 Полный разбор — на сайте
Подпишись на Tribunal