‍ 🔴 «هلندی‌ها دوچرخه‌سواری می‌کنند چون این کار بخشی از فرهنگشان است. توی DNA‌شان است، درست است؟»

این سؤال را مدام از من می‌پرسند؛ وقتش رسیده که بگویم: اشتباه است!

درست است که ویژگی‌های تاریخی‌ای مانند کالوینیسم، عمل‌گرایی و صرفه‌جویی در شکل‌گیری هنجارهای اولیهٔ جامعهٔ هلند نقش داشته‌اند. اما استفاده از «فرهنگ» برای توضیح الگوهای پیچیدهٔ جابه‌جایی در مقیاس جمعیت، آن هم در دنیای امروز؟ این توضیح قانع‌کننده نیست.

✅این روایت به چند دلیل قابل دفاع نیست:

۱. همیشه این‌طور نبوده است.
همین چند دهه پیش، هلند تمام‌قد به استقبال خودرو رفته بود. در دوران رونق پس از جنگ جهانی دوم، شهرهای هلند با جدیت خیابان‌ها و بزرگراه‌هایشان را برای آینده‌ای متکی بر وسایل نقلیهٔ موتوری طراحی می‌کردند. نتیجه؟ سهم دوچرخه از جابه‌جایی‌ها در مدتی بسیار کوتاه به‌شدت کاهش یافت.

۲. محیطِ ساخته‌شده را می‌سازیم، نه اینکه به ارث ببریم.
شبکهٔ دوچرخه‌سواری‌ای که امروز می‌بینیم، محصول یک تصادف فرهنگی نیست؛ بلکه نتیجهٔ کنشگری سیاسی پرشور در دههٔ ۱۹۷۰، مانند جنبش «کشتار کودکان را متوقف کنید» (Stop de Kindermoord)، تصمیم‌های آگاهانه در برنامه‌ریزی و سرمایه‌گذاری‌های عظیم است.

۳. تصویر کلی پیچیده‌تر است.
دوچرخه‌سواری در شهرهای هلند از دههٔ ۱۹۸۰ به این سو به‌تدریج احیا شده است، اما هنوز کاملاً به بالاترین سطوح تاریخی خود بازنگشته است. بیرون از هسته‌های متراکم شهری، واقعیت بسیار متفاوت است:

🚗 بسیاری از مناطق هلند همچنان به‌شدت به خودرو وابسته‌اند.
🚗 شکاف‌های بزرگی در وضعیت جابه‌جایی میان مناطق شهری، پیرامون‌شهری و روستایی وجود دارد.
🚗 مالکیت خودرو و تعداد خودروها همچنان رو به افزایش است.


🟡فرهنگ از زیرساخت و سیاست‌گذاری پیروی می‌کند یا برعکس؟ اگر خیابان‌هایی ایمن و به‌هم‌پیوسته بسازید، مردم دوچرخه‌سواری می‌کنند. اگر به گسترش پراکندهٔ شهرها و ساخت بزرگراه‌ها روی بیاورید، مردم رانندگی می‌کنند.
آیندهٔ جابه‌جایی از پیش تعیین نشده است. تکیه بر «فرهنگ» به‌عنوان توضیحی کلی و سرسری، باعث می‌شود تصمیمات سیاستی‌ای را نبینیم که عملاً تعیین می‌کنند چگونه جابه‌جا شویم.

❓ آیا «فرهنگ» فقط بهانه‌ای دم‌دستی برای شهرهایی است که از سرمایه‌گذاری در زیرساخت واقعی دوچرخه‌سواری سر باز می‌زنند؟

منبع: پست منتشرشده از صفحه شخصی Meredith Glaser - استاد حمل‌ونقل شهری در هلند و بلژیک
توضیحات عکس: بالا: خیابانی در آمستردام - 1981 | پایین: همان خیابان در سال 2017
منبع عکس: 📚 «حرکت: چگونه خیابان‎های‌مان را پس بگیریم و زندگی‌مان را دگرگون کنیم» - صفحه 76

کانال تلگرام و اینستاگرام:
@TehranActiveMobility