باستان‌شناسی دانشگاه شیراز

🔹 استراتژی هخامنشیان در منطقه غرب آسیا، تأمین امنیت و صلح بود

✍️ علیرضا عسکری چاوردی ــ باستان‌شناس و متخصص ایران دوره هخامنشی، دانشگاه شیراز

🔹 قضاوت در خصوص تاریخ هخامنشی بر میراث فرهنگی به‌جای‌مانده از هزاران کتیبه و پروژه‌های فرهنگی بزرگی نظیر تخت جمشید، به‌مراتب آسان‌تر از قضاوت در خصوص گزارش‌های مورخینی نظیر توسیدید، گزنفون، هرودوت، پلوتارک، کتزیاس، دیودوروس و... است که برای فهم یک مطلب درست، باید انواع قضاوت‌های متناقض ذهنی آن‌ها را بارها در خصوص سرزمین‌های مختلف مورد نقد و بررسی قرار داد و در نهایت به این نتیجه رسید که این مورخین خود شنیده‌های دیگرانی را معیار نظر قرار داده‌اند که با قضاوت‌شونده سر دشمنی داشته‌اند.

ادامه مطلب

🏛️ @ShirazUArchaeology

🎥 مستند «تبارنامه‌ی دموکراسی»

کارگردان: علی حمید

در این مستند به مفهوم و تاریخچه دموکراسی، شیوه حکومتی، مذهب و کشورداری در یونان، روم و ایران باستان پرداخته می‌شود.

🏛️ @SirazUArchaeology

📚لشکرکشی خشایارشا به یونان

✍🏻تالیف: چارلز هینگ‌نت

👤ترجمه: خشایار بهاری

📲امروزه ‌هوش مصنوعی به عنوان یک دستیار با قدرت تحلیل و پردازشی منحصر به فرد، جایگاه خود را در میان‌ پژوهش‌ها و پژوهشگران تثبیت کرده است.

📸یکی از موارد استفاده از هوش مصنوعی در علوم تاریخی و باستان‌شناسی، نوسازی و ترمیم تصاویری‌است که در قرن‌‌های گذشته تهیه شده‌اند.

در این پُست تصاویری باز‌سازی شده از چند نمونه عکس قدیمی از تخت جمشید تقدیم نگاهتان می‌شود.

🔹سه تصویر مربوط به عکس‌های لوئیجی پشه می‌باشد که تقریبا در سال ۱۸۵۷ میلادی از تخت جمشید تهیه شده است. لوئیجی پشه البته عکس‌های خود از برخی مناطق تاریخی و فرهنگی ایران را در قالب یک آلبوم ۷۵تایی، به دربار ناصرالدین شاه اهدا کرد.

این تصاویر، اولین عکس‌های تهیه شده در از بنای تخت جمشید در طول تاریخ می‌باشد.

🔹سه تصویر دیگر نیز توسط ارنست هرتسفلد پیش از آغاز کاوش‌ها در تخت جمشید تهیه شده است. هرتسفلد در تصاویر خود بر خلاف تصاویر پِشه از یک اِشِل انسانی نیز استفاده کرده‌است.

⚠️ در زمان تهیه این تصاویر، خصوصیات جغرافیایی، معماریِ، هوا‌شناسی و تاریخی تخت جمشید در پرامپت‌نویسی Gemini، ChatGPT و Grok مورد استفاده قرار گرفت.

🏛️ @ShirazUArchaeology

🏆 نوبلی که باستان‌شناسی را متحول کرد

🧬در این روز‌ها که نگاه جهان علم معطوف به برندگان جوایز نوبل در علوم مختلف است؛ جا دارد یادی کنیم از جایزه نوبلی که دنیای باستان‌شناسی را متحول کرد.

🧪ویلارد لیبی. نامی که شاید برای باستان‌شناسان‌، بیش از شیمی‌دان‌ها، آشنا‌ و شناخته‌شده‌ باشد. لیبی در سال ۱۹۴۹ آزمایشی را ابداع کرد که امروزه آن‌ را با نام «کربن-۱۴» می‌شناسیم. آزمایشی که فرآیند‌ و داده‌های سن‌سنجی را در بستری آزمایشگاهی در اختیار باستان‌شناسان قرار می‌داد.

🏆ویلارد. اف لیبی در سال ۱۹۶۰ جایزه نوبل شیمی را به خاطر «توسعه روش استفاده از کربن-۱۴ برای تعیین سن در باستان‌شناسی، زمین‌شناسی، ژئوفیزیک و علوم‌مرتبط» دریافت کرد.

🔬آزمایش رادیو کربن-۱۴، اولین روش آزمایشگاهی در علم باستان‌شناسی نبود اما امروزه مشهورترین و شناخته‌شده‌ترین آزمایش در میان آزمایشات باستان‌شناسی و باستان‌سنجی به شمار می‌رود.

🏛️ @ShirazUArchaeology

سخنان پایانی دکتر عسکری چاوردی در نشستِ «تیرازیس و هویت باستانیِ شیراز»

دکتر عسکری چاوردی سخنرانی خود را با توضیح و تفسیر استقرار‌گاه‌های هخامنشی موجود در دشت شیراز و دشت‌های همجوار مانند دشت کوار و دشت مرودشت آغاز کردند.

ایشان در ادامه با اشاره به معنای کارکردیِ واژگانی همچون «شیرازیش» و «هلماریش» به تفسیر ارتباط میان نام کنونی شهر شیراز و عبارات موجود در الواح گلی تخت جمشید پرداختند.

این نشست از ساعت ۱۷ روز ۱۲ مهرماه ۱۴۰۵ در شیراز، پایگاه استنادی جهان اسلام(ISC) برگزار گردید.

🏛️ @shirazuarchaeology

باستان‌شناسی دانشگاه شیراز pinned a photo

🎉 در میان جشن‌های ایرانیان دو جشن از همه مهم‌تر بود. یکی نوروز و دیگری مهرگان. مهرگان به‌ویژه در میان ایرانیان جنوبی ارجمند‌تر بود و در حقیقت نوروز ایرانیان جنوبی به‌شمار می‌آمد.

🔹کتزیاس پزشک دربار هخامنشیان آورده‌است که شاهان هخامنشی نمی‌بایست هیچگاه مست گردند ولی در روز مهرگان لباس ارغوانی می‌پوشیدند و می‌گساری می‌کردند.

📚در شاهنامه ثعالبی آمده است: روزی که فریدون ضحاک را مغلوب و‌ محبوس ساخت، روز مهر از ماه مهر بود که مردم آن را جشن گرفته و مهرگان نامیدند.

☀️بیرونی آورده‌است: آیین ساسانیان این بود که در این روز شاهنشاه تاجی را که صورت خورشید بر آن بود و بر چرخ خود جای داشت بر سر می‌گذاشت و‌ در این روز برای ایرانیان بازاری به‌پا می‌شد.

زرتشتیان در این روز مانند نوروز، خوانچه‌ای آماده می‌کردند و در آن لیمو، شکر، نیلوفر، به، سیب، یک خوشه انگور سفید و هفت دانه مورد می‌گذاشتند و‌ موبد موبدان این خوانچه را واج‌گویان ‌نزد شاه می‌آورد.

منبع:

جهان‌فروری(بخشی از فرهنگ ایران کهن)، دکتر بهرام فره‌وشی، انتشارات دانشگاه تهران، چاپ ‌چهارم

🏛️ @shirazuarchaeology

انجمن علمی هوش مصنوعی و اینترنت اشیا (AIoT) دانشگاه شیراز و گروه همرکابان بهمراه جمعی از انجمن های علمی کشور برگزار میکند:

نشست آنلاین گفتگو به زبان انگلیسی
موضوع: مارکتینگ و بازار کار در ایران (Marketing and the Job Market)
مهمان ویژه:
سروش تحیری (با بیش از ۱۰ سال سابقه درخشان در حوزه مارکتینگ)
اطلاعات رویداد:
📅 تاریخ: ۱۳ مهر ۱۴۰۵
⏰ زمان: ساعت ۲۱:۰۰ (به وقت ایران)
💻 بستر برگزاری: آنلاین (ادوبی کانکت)
🔗 لینک ورود به جلسه:
vroom.shirazu.ac.ir/elmi111
📌 ویژگی خاص:
اعطای گواهی معتبر شرکت (پس از حضور در ۱۰ جلسه).
ثبت‌نام و ارتباط با ما:

💬 لینک گروه برای ثبت نام:
https://chat.whatsapp.com/Hm8FejtzSPeGEPeh68pisk
ثبت‌نام در پیام‌رسان بله:
ble.ir/english_hamrekaban

━━━━━━━━━━━━━━

📢 ما را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید:

🆔 t.me/AIoT_SU
🆔 Instagram.com/AIoT_SU
🆔 ble.ir/AIoT_SU
🆔 linkedin.com/in/aiot-su
🆔 aparat.com/AIoT_SU

نشست «تیرازیس و هویت باستانی شیراز» برگزار می‌شود

نشست علمی با عنوان «تیرازیس و هویت باستانی شیراز» با سخنرانی دکتر علیرضا عسکری چاوردی، باستان‌شناس و عضو هیأت علمی دانشگاه شیراز برگزار می‌شود.

این نشست ۱۲ مهرماه ۱۴۰۵ از ساعت ۱۷ در سالن پایگاه استنادی جهان اسلام برگزار خواهد شد

📍شیراز، بلوار جمهوری اسلامی، خیابان جام‌جم، موسسه استنادی و پایش علم و فناوری جهان اسلام (ISC)

📚یک مدل زبانی بنیادین (LLM) برای زبانِ یونانی باستان، جهت بازسازیِ قسمت‌های آسیب‌دیده‌ی متون یونانی باستان

🏺 هوش مصنوعی آپولو؛ بازسازی متون مخدوش یونان باستان

هوش مصنوعی آپولو (Apollo) می‌تواند در بازسازی بخش‌های از دست‌رفته یا مخدوش متون یونان باستان، از جمله پاپیروس‌ها و کتیبه‌های یونانی، به پژوهشگران کمک کند.

این مدل زبانی که با همکاری آکادمی علوم اتریش، Mistral AI و SAIL Reply توسعه یافته، با تحلیل ساختار زبانی و محتوای متن، برای قسمت‌های ناقص پیشنهادهایی ارائه می‌دهد؛ پیشنهادهایی که پژوهشگران می‌توانند آن‌ها را بررسی و ارزیابی کنند.

Apollo بر پایه حدود ۶۰۰ میلیون واژه از متون تاریخی یونانی آموزش دیده و در آزمایش‌ها توانسته است در بازسازی بخش‌های حذف‌شده متون عملکرد قابل‌توجهی نشان دهد. این مدل همچنین در بازسازی متن یک پاپیروس کربونیزه‌شده از هرکولانیوم مورد استفاده قرار گرفته است.

کاربرد چنین فناوری‌هایی می‌تواند روند مطالعه اسناد ناقص و آسیب‌دیده را سرعت ببخشد و به پژوهشگران در بررسی جنبه‌هایی از زندگی اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی جوامع باستانی کمک کند؛ البته بازسازی‌های ارائه‌شده همچنان نیازمند بررسی و تأیید متخصصان هستند.

مطالعه بیشتر
https://archaeologist.ir/1405/07/05/apollo-ai-reads-ancient-greek/