🔺 آیا جهان یک سیال غلیظ است؟ فرضیه‌ای جدید برای حل معمای انبساط کیهان

📌 توجه: این مطلب بر اساس یک مقاله علمی «پیش‌چاپ» (Preprint) تهیه شده است؛ به این معنا که هنوز توسط دانشمندان مستقل داوری همتا نشده و به عنوان یک فرضیه در حال بررسی مطرح است.

🔹 تصور ما از «فضا» معمولاً یک خلأ مطلق و تهی است. اما یک مدل جدید فیزیکی که توسط محققان انستیتو تکنولوژی جودپور (IIT) پیشنهاد شده، ادعای عجیبی را مطرح می‌کند: فضای خالی نه تنها تهی نیست، بلکه رفتاری شبیه به یک «سیال غلیظ» (لزج) دارد که در برابر انبساط از خود مقاومت نشان می‌دهد.

❕ «ویسکوزیته حجمی» یا غلظت فضا چیست؟
در فیزیک، ویسکوزیته به معنای مقاومت یک سیال در برابر جاری شدن یا تغییر شکل است (مثل تفاوت آب و عسل). در این مدل جدید، فضا هنگام انبساط دچار نوعی «مقاومت داخلی» می‌شود که فیزیکدانان به آن ویسکوزیته حجمی می‌گویند. این مقاومت، فشاری ایجاد می‌کند که مستقیماً بر سرعت دور شدن کهکشان‌ها از ما تأثیر می‌گذارد.

🔹 چرا به این مدل نیاز داریم؟
داده‌های جدید ابزار علمی DESI نشان داده‌اند که سرعت انبساط جهان با پیش‌بینی‌های مدل استاندارد (که انرژی تاریک را ثابت فرض می‌کند) کمی متفاوت است. این «تنش» در داده‌ها، فیزیکدانان را وادار کرده به دنبال دلایل جدیدی بگردند. مدل «جهان غلیظ» پیشنهاد می‌دهد که این مقاومت فضا در دوران‌های مختلف تاریخ کیهان تغییر کرده و همین باعث شده سرعت انبساط جهان برخلاف تصور ما، فراز و فرود داشته باشد.

❕ فونون‌ها در خلأ؛ لرزش‌هایی که فضا را چسبناک می‌کنند!
محقق این پروژه برای توضیح منشأ این غلظت، از مفهوم «فونون‌ها» استفاده کرده است. فونون‌ها در واقع ارتعاشات هماهنگ اتم‌ها در یک جسم جامد هستند. این مدل پیشنهاد می‌دهد که خودِ فضا نیز هنگام انبساط دچار ارتعاشات و امواج طولی ریزی می‌شود که انرژی حمل می‌کنند. این لرزش‌های داخلی فضا، همان «دِرَگ» یا مقاومتی را ایجاد می‌کنند که باعث می‌شود جهان شبیه یک سیال غلیظ رفتار کند.

🔹 آیا این ادعا درست است؟
این مدل در حال حاضر به خوبی با نقشه‌های جدید کهکشانی همخوانی دارد، اما برای تبدیل شدن به یک حقیقت علمی، باید از چندین فیلتر دشوار عبور کند. رصدهای آینده از میلیاردها کهکشان و اندازه‌گیری دقیق خمیدگی نور در فضا (عدسی گرانشی) مشخص خواهد کرد که آیا ما واقعاً در یک «جهان چسبناک» زندگی می‌کنیم یا این تنها یک مدل ریاضی زیرکانه برای توجیه خطاهاست.

[منبع]
🆔 @Science_Focus
#فیزیک #کیهان_شناسی #انرژی_تاریک #بیگ_بنگ #نجوم #علم_نظری