🔬 دانشمندان با استفاده از فناوری نانو، عملکرد یک داروی قدیمی و شناخته‌شده شیمی‌درمانی را به‌طور چشمگیری افزایش داده‌اند؛ بدون اینکه خودِ دارو را از نظر شیمیایی تغییر دهند.

پژوهشگران داروی شیمی‌درمانی ۵-فلورواوراسیل (5-FU) را به ساختار بسیار کوچکی به نام اسید نوکلئیک کروی یا SNA تبدیل کردند.

در آزمایش‌های انجام‌شده روی حیوانات مبتلا به سرطان خون حاد میلوئیدی (AML)، این نسخه جدید توانست ۱۲٫۵ برابر مؤثرتر وارد سلول‌های سرطانی شود و تا ۲۰٬۰۰۰ برابر بیشتر سلول‌های سرطانی را از بین ببرد. همچنین پیشرفت سرطان را حدود ۵۹ برابر کندتر کرد و در این آزمایش‌ها عارضه جانبی قابل تشخیصی مشاهده نشد.

نکته مهم این است که دانشمندان خودِ فعالیت شیمیایی دارو را تغییر نداده‌اند؛ بلکه روش رساندن دارو به سلول سرطانی را تغییر داده‌اند.

این ساختار کروی از ذرات بسیار ریز نانو ساخته شده که سطح آن‌ها با رشته‌های DNA پوشانده شده است و داروی شیمی‌درمانی در این ساختار قرار دارد.

سلول‌های سرطان خون روی سطح خود تعداد زیادی گیرنده به نام Scavenger Receptors دارند. این گیرنده‌ها باعث می‌شوند سلول‌های سرطانی این ذرات نانو را به‌طور طبیعی و مؤثر جذب کنند.

پس از ورود ذره به سلول سرطانی، آنزیم‌های داخل سلول پوشش DNA را تجزیه می‌کنند و دارو آزاد می‌شود؛ یعنی دارو مستقیماً داخل سلول سرطانی آزاد می‌شود و احتمال تماس آن با بافت‌های سالم کاهش می‌یابد.

البته این روش هنوز فقط روی حیوانات آزمایش شده و برای درمان سرطان در انسان اثبات نشده است.

این پژوهش نشان می‌دهد که شاید برای بهبود برخی داروهای قدیمی سرطان، همیشه لازم نباشد داروی کاملاً جدیدی بسازند. گاهی با استفاده از فناوری نانو، همان داروی موجود را به شکل هوشمندانه‌تری به سلول هدف رساند و در نتیجه اثر آن را افزایش و آسیب به بافت‌های سالم را کاهش داد.

✍:علی روستایی
ACS Nano, 2025, 19(44), 38861–38874
DOI: 10.1021/acsnano.5c16609

https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC12696687/?utm_source=chatgpt.com

https://pubs.acs.org/ancac3/article-abstract/19/44/38861/3756652/Chemotherapeutic-Spherical-Nucleic-Acids?redirectedFrom=fulltext

┄•••⌬👇JOIN👇⌬•••┄
@sci_updates