دلیل اصلی این ناامیدی روشن بود. هالی در نزدیک ترین عبورش از زمین، در ۱۰ آوریل، تقریبا سه برابر دورتر از کمترین فاصله خود از زمین در سال ۱۹۱۰ قرار داشت. همچنین، نزدیک ترین عبور آن از زمین دو ماه پس از رسیدن به حضیض خورشیدی رخ داد. در سال ۱۹۱۰، فاصله میان این دو رویداد تنها حدود دو هفته بود. در نتیجه، درخشان ترین مرحله ظهور هالی پیش از آنکه به نزدیک ترین فاصله از زمین برسد، سپری شده بود.
حتی در نیمکره جنوبی، جایی که شرایط رصد مناسب تر بود، هالی نتوانست نمایشی فراموش نشدنی ارائه دهد. اوضاع در اوایل آوریل بدتر هم شد، زیرا دم دنباله دار ناگهان کوتاه شد و تنها توده ای کوچک و مه آلود با زائده ای کوتاه و بادبزن مانند باقی ماند.
آن غول کیهانی که مردم انتظارش را داشتند، بیشتر به بچه قورباغه ای کوچک شباهت پیدا کرده بود!

گنجینه ای علمی برای اخترشناسان
در حالی که هالی مردم را ناامید کرده بود، برای دانشمندان به گنجینه ای ارزشمند تبدیل شد. در مارس ۱۹۸۶، طی تنها سه هفته، مجموعه ای از فضاپیماهای بین المللی برای مطالعه این دنباله دار به کار گرفته شدند.
ژاپن دو فضاپیمای ساکیگاکه و سوئیسی را فرستاد. اتحاد جماهیر شوروی با فضاپیماهای وگا ۱ و وگا ۲ در این ماموریت شرکت کرد. ناسا کاوشگر بین المللی دنباله دارها یا ICE را به کار گرفت و آژانس فضایی اروپا نیز فضاپیمای جوتو را به سوی هالی فرستاد.
فضاپیماهای وگا ۱ و ۲ و جوتو تا عمق زیادی در گیسوی هالی پیش رفتند. گیسو، ابر درخشان و مه آلودی از گاز و غبار است که هنگام نزدیک شدن هسته دنباله دار به خورشید، آن را احاطه می کند.
مشاهدات نشان داد که هالی جرمی بسیار فعال است و در برابر گرمای خورشید واکنش شدیدی نشان می دهد. فواره هایی از غبار با شدت زیادی از هسته آن به بیرون پرتاب می شدند. دانشمندان همچنین دریافتند که سطح هسته با لایه ای تیره از بقایای خودش پوشیده شده و به سیاهی زغال سنگ یا مخمل است.
هر یک از فضاپیماهای وگا تا فاصله حدود ۸۵۰۰ کیلومتری هالی پیش رفتند. اما فضاپیمای جوتو از فاصله تنها ۶۰۰ کیلومتری هسته عبور کرد.
جوتو بیش از دو هزار تصویر به زمین فرستاد. این تصاویر نشان دادند که هسته هالی از آنچه دانشمندان پیش بینی کرده بودند بزرگ تر است و شکلی شبیه بادام زمینی یا سیب زمینی دارد. طول هسته حدود ۱۴ کیلومتر و عرض آن نزدیک به ۸ کیلومتر است.
هسته دنباله دار هر ۷٫۴ روز یک بار حول محور طولانی خود می چرخد. همچنین، کل جرم دنباله دار حرکتی نوسانی دارد که دوره آن تقریبا نصف این زمان است.
تصاویر جوتو سه ناحیه فعال روی سطح هسته را نیز آشکار کردند. در این مناطق، هنگامی که نور خورشید سطح دنباله دار را گرم می کند، گازهای فرار و ذرات غبار به فضا می گریزند. با چرخش دنباله دار، بخش های تازه ای از یخ در معرض نور خورشید قرار می گیرند و مستقیما به گاز تبدیل می شوند. گازهای خارج شده نیز ذرات غبار را با خود به بیرون می کشند.
بنابراین، همین هسته کوچک، سیاه و پوشیده از غبار بود که مواد لازم برای شکل گیری سر درخشان و دم هالی را فراهم می کرد. این ویژگی ها در نهایت باعث شدند دنباله دار هالی به یکی از چشمگیرترین اجرام آسمانی ثبت شده در تاریخ تبدیل شود.
ملاقات فضاپیماها با هالی، بازگشتی ناامیدکننده برای چشم غیرمسلح را به یکی از مهم ترین عملیات های علمی اخترشناسی تبدیل کرد. با این حال، داستان هالی حتی پس از عبور کاوشگرها از گیسوی آن نیز ادامه داشت.

شگفتی هایی پس از سال ۱۹۸۶
سال ها پس از بازگشت هالی، زمانی که دنباله دار در حال دور شدن از خورشید بود، بار دیگر دانشمندان را شگفت زده کرد.
در ۱۲ فوریه ۱۹۹۱، هالی میان مدارهای زحل و اورانوس قرار داشت و حدود ۲٫۱۳۸ میلیارد کیلومتر از خورشید فاصله گرفته بود. در آن زمان، دو اخترشناس بلژیکی از رصدخانه جنوبی اروپا در شیلی از آن تصویربرداری کردند.
آنها انتظار داشتند هالی تنها به شکل نقطه ای کم نور دیده شود. اما دنباله دار مانند سحابی عظیمی ظاهر شد که روشنایی آن ۳۰۰ برابر بیشتر از مقدار پیش بینی شده بود. به نظر می رسید فورانی بزرگ در آن رخ داده باشد.
علت این افزایش ناگهانی درخشندگی هنوز مشخص نیست. شاید جرمی ناشناخته با دنباله دار برخورد کرده باشد. احتمال دیگر آن است که هسته هالی مقدار زیادی انرژی ذخیره شده درون خود را آزاد کرده باشد، هرچند وقوع چنین رویدادی در فاصله زیاد از خورشید چندان محتمل نیست. همچنین ممکن است ذرات بسیار پرانرژی باد خورشیدی به اندازه کافی به دنباله دار برخورد کرده و سطح آن را گرم کرده باشند.

💫 ID: @sabalansky 💫