هالی در گذر تاریخ
پیش از سال ۱۹۸۶، ظهور دنباله دار هالی در ۲۹ نوبت ثبت شده بود. در سال ۶۶ میلادی، رصدگران آن را به شمشیری در آسمان بالای اورشلیم تشبیه کردند. در سال ۱۰۶۶، تصویر این دنباله دار روی پارچه ای دوخته شد که امروزه با نام ملیله بایو شناخته می شود. در این اثر تاریخی، گروهی از ساکسون ها با نگرانی به دنباله داری آتشین اشاره می کنند که امروزه می دانیم همان هالی بوده است.
در سال ۱۳۰۱، جوتو دی بوندونه، نقاش مشهور ایتالیایی، هالی را مشاهده کرد. این منظره چنان بر او تاثیر گذاشت که چند سال بعد، دنباله داری را در یکی از نقاشی های دیواری خود در نمازخانه اسکروونی شهر پادوآ به تصویر کشید. او این دنباله دار را به جای ستاره بیت لحم قرار داد که در روایت مسیحی، مغ ها را به سوی محل تولد عیسی هدایت می کرد.
در دوران جدید، هالی در سال ۱۹۱۰ از فاصله ای نسبتا نزدیک به زمین عبور کرد. با نزدیک شدن زمان بازگشت آن در سال ۱۹۸۶، کسانی که ظهور قبلی را به یاد داشتند، برای فرزندان و نوه هایشان تعریف می کردند که چگونه پیش از طلوع آفتاب از خواب بیدار می شدند و برای تماشای جرمی عظیم، درخشان و شبح مانند به بیرون می رفتند.
با توجه به چنین خاطراتی، طبیعی بود که مردم انتظار داشته باشند بازگشت هالی در سال ۱۹۸۶ نیز نمایشی خیره کننده باشد.
ناامیدی بزرگ سال ۱۹۸۶
بازگشت هالی به دو تجربه کاملا متفاوت تبدیل شد. برای بسیاری از مردم، دنباله دار منظره ای ناامیدکننده داشت. اما برای اخترشناسان، فرصتی بی سابقه بود تا یکی از مشهورترین اجرام منظومه شمسی را از نزدیک مطالعه کنند.
هالی پیش از بازگشت، به عنوان یکی از مهم ترین رویدادهای آسمانی نیمه دوم قرن بیستم تبلیغ شده بود. تبلیغات گسترده انتظارات عمومی را بالا برده بود، اما آنچه بیشتر مردم در آسمان دیدند، با وعده های هیجان انگیز رسانه ها فاصله زیادی داشت.
البته این نتیجه کاملا غیرمنتظره نبود. از اواسط دهه ۱۹۷۰، متخصصان دنباله دارها هشدار داده بودند که ظاهر هالی احتمالا مردم را ناامید خواهد کرد. با این حال، نزدیک شدن آن موجی از محصولات تبلیغاتی به راه انداخت. تی شرت، مدال یادبود، برچسب خودرو و تلسکوپ های ویژه با نام هالی به بازار آمدند. نشان این دنباله دار روی لباس های ورزشی، لیوان ها، جعبه های غلات صبحانه و تقریبا هر کالایی که تصور کنید دیده می شد. رسانه ها نیز با هیجان از آن به عنوان «نمایشی که هرکس فقط یک بار در زندگی می بیند» یاد می کردند.
یکی از مشکلات اصلی رصد هالی، آلودگی نوری بود. از زمان بازگشت قبلی آن در سال ۱۹۱۰، روشنایی مصنوعی در فضای بیرونی شهرهای آمریکا به شدت افزایش یافته بود. در سال ۱۹۸۶، بسیاری از شهرهای بزرگ زیر لایه ای دائمی از نور مصنوعی قرار داشتند. از مرکز شهرها فقط درخشان ترین ستارگان و سیارات دیده می شدند و حتی تا فاصله حدود ۸۰ کیلومتری شهرها نیز شرایط برای رصد نجومی مناسب نبود.
در شامگاه ۱۱ ژانویه، هزاران نفر در چهار پارک شهر نیویورک جمع شدند تا دنباله دار را تماشا کنند. اد کخ، شهردار نیویورک، و هنری جی استرن، مسئول پارک های شهر، دستور دادند چراغ های این پارک ها خاموش شود و تلسکوپ هایی برای بازدیدکنندگان در محل قرار گیرد. هالی چندان چشمگیر نبود، اما بسیاری از مردم از اینکه توانسته بودند آن را ببینند، خوشحال بودند. استرن در این باره گفت: «کسانی که برای دیدن دنباله دار آمده بودند، آن را دیدند. بدبین ها ندیدند، اما دنباله دار آنجا بود.»
هالی در ۹ فوریه به حضیض خورشیدی رسید، یعنی به نزدیک ترین نقطه مدار خود به خورشید. اما از دید زمین، در آن زمان در سوی دیگر خورشید قرار داشت و درخشش شدید خورشید آن را پنهان می کرد.
در بیشتر روزهای ماه مارس، روشنایی هالی فقط به قدر ظاهری سوم رسید و دم آن حدود ۱۲ درجه از آسمان را می پوشاند. این اندازه تنها یک دهم گستردگی دم آن در سال ۱۹۱۰ بود. افزون بر این، دنباله دار به سمت جنوب حرکت می کرد و از صورت های فلکی قوس، کژدم و قنطورس می گذشت. این صورت های فلکی در آسمان نیمکره شمالی ارتفاع کمی دارند، بنابراین مشاهده هالی از کانادا، اروپا و شمال ایالات متحده دشوار بود.
ظهور سال ۱۹۸۶ بعدها یکی از نامطلوب ترین بازگشت های هالی در دو هزار سال گذشته توصیف شد. بسیاری از مردم نیز از آنچه دیدند، راضی نبودند.
دیوید ای. گیتلمن، راننده تاکسی نیویورکی، پس از آنکه خواند برای پیدا کردن دنباله دار به دوربین دوچشمی و نقشه ستارگان نیاز دارد، یادداشتی در روزنامه نیویورک تایمز نوشت. عنوان مطلب او این بود: «اصلا چه کسی به دنباله دار هالی اهمیت می دهد؟» او نوشت:
«کاملا ناامید شده بودم. چطور ممکن بود چنین بی عدالتی ای رخ دهد؟ تمام عمرم منتظر مانده بودم، تمام عمرم. پس آن غول کیهانی که در رویاهای کودکی ام تصور می کردم، چه شد؟»
💫 ID: @sabalansky 💫
Post #5194
31
انجمن نجوم اردبیل|SabalanSky/astronomy ناامیدی بزرگ از دنباله دار هالی در سال ۱۹۸۶ و کشفیاتی که اخترشناسی را برای همیشه تغییر دادند نویسنده: جو رائو بازگشت دنباله دار هالی در سال ۱۹۸۶ برای بسیاری از مردم ناامیدکننده بود، اما برای دانشمندان به فرصتی تاریخی تبدیل شد. ناوگانی بین المللی از فضاپیماها…
- ❤ 3