سیلاب با فقط ۱۲ میلی‌متر بارش؛ عظیمیه چرا زیر آب رفت؟
بارش ثبت‌شده در عظیمیه کرج فقط ۱۲.۲ میلی‌متر بود، اما خیابان‌ها به مسیر سیلاب تبدیل شدند و خودروها در جریان آب گرفتار ماندند.
اگر بارندگی شدیدتر بود یا مدت بیشتری ادامه پیدا می‌کرد، چه اتفاقی می‌افتاد؟
«سازندگی» در گفت‌وگو با سه کارشناس، ماجرای سیلاب عظیمیه را از سه زاویه بررسی کرده است:
پیشگیری، قربانی پروژه‌هایی که بیشتر دیده می‌شوند
محمود اولاد، پژوهشگر اقتصاد شهری، می‌گوید شهرداری‌ها معمولاً هنگام تخصیص منابع، پروژه‌هایی را در اولویت قرار می‌دهند که نتیجه آنها برای مردم قابل مشاهده باشد.
خیابان و پل دیده می‌شوند؛ اما لایروبی رودخانه و آماده‌سازی مسیر عبور آب، تا زمانی که سیلی رخ ندهد، کمتر به چشم می‌آید.
به اعتقاد او، همین مسئله باعث می‌شود پیشگیری در رقابت بودجه‌ای عقب بماند و هزینه آن زمانی دیده شود که حادثه رخ داده است.
آبراهه‌هایی که به خیابان تبدیل شدند
مهدی زارع، استاد پژوهشگاه بین‌المللی زلزله‌شناسی، مشکل اصلی را تاب‌آوری پایین کرج، تهران و شهرهای پیرامونی می‌داند.
دامنه‌ها ساخته شده‌اند، آبراهه‌های طبیعی به کوچه و خیابان تغییر کرده‌اند، پوشش گیاهی کاهش یافته و سطح شهر هرچه بیشتر غیرقابل نفوذ شده است.
نتیجه؟ حتی یک بارندگی محدود نیز می‌تواند رواناب را به خیابان‌ها بکشاند.
پیشنهاد بلندمدت زارع حرکت به سمت «شهر نفوذپذیر» است؛ شهری که اجازه دهد بخشی از آب باران دوباره در زمین جذب شود.
عظیمیه می‌توانست تلفات هم داشته باشد
علی بیت‌اللهی، عضو هیأت علمی مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی، زمینه وقوع سیلاب عظیمیه را شبیه دروازه قرآن شیراز می‌داند؛ نه از نظر ابعاد خسارت، بلکه از نظر اتصال معابر شهری به حوضه آبریز بالادست.
به گفته او، کوتاه‌بودن بارندگی مانع گسترش خسارت شد و اگر همین بارش مدت بیشتری ادامه پیدا می‌کرد، با توجه به شیب خیابان‌ها احتمال خسارت جدی‌تر و حتی تلفات جانی وجود داشت.
بیت‌اللهی یک ضعف دیگر را هم برجسته می‌کند: در فیلم‌هایی که او دیده، نشانه‌ای از مسدودکردن مسیر، هدایت مردم یا کنترل تردد در معبر گرفتار رواناب مشاهده نمی‌شود.
ماجرای عظیمیه فقط درباره کرج نیست.
هر شهری که آبراهه‌ها و دامنه‌هایش زیر ساخت‌وساز رفته‌اند، ممکن است با یک بارندگی کوتاه وارد وضعیت خطر شود.
روزن‌آنلاین | روزنه‌ای به دنیای شهر
Post #25138
816