پیش از این در بخشی از مطالب مربوط به رفتارشناسی موجودات ماقبل تاریخ، راجع به رفتار لانه سازی در Oviraptor صحبت کردم و کمی قبل‌تر، راجع به اینکه چنین رفتاری چه سرنخ‌هایی درمورد تکامل پرندگان به ما می‌دهد و در دایناسورهای زنده (پرندگان) و نزدیک ترین اقوام زنده‌ی آنها (کروکودیل‌ها) چگونه است، توضیح داده بودم👇
https://t.me/referenceevolution/17
https://t.me/referenceevolution/308
در ابتدا تصور می‌شد که Ovitaptor، تخم‌های سایر دایناسورهای همسایه‌ی خود را می‌دزدیده تا از آنها تغذیه کند، و حتی به همین دلیل چنین نامی روی این گونه گذاشته شد (Ovitaptor به معنای دزد تخم است!). بررسی های بیشتر نشان داد که تخم‌های موجود در کنار فسیل این دایناسور، متعلق به خودش بوده و شباهتی با تخم‌های دایناسورهای اورنیتوپود و سایر دایناسورهای آن منطقه نداشت. بنابراین Ovitaptor نه تنها دزد تخم‌ها نبوده، بلکه مادری مهربان بوده که تا پای جان برای فرزندانش فداکاری می‌کرد! اما به دلیل تلاش برای جلوگیری از ایجاد انحراف، نام این موجود Ovitaptor ماند و دیگر تغییری نکرد. (نامش همچنان غلط انداز است). نمیدانم چرا اما این دایناسور بدقواره با آن زائده‌ی عجیب روی سرش، از کودکی در کنار Tyrannosaurus Rex و خانواده‌اش، جزو دایناسورهای مورد علاقه‌ی من بوده. اما دلیل نوشتن این متن، ارتباط تنگاتنگ خانواده‌ی Ovitaptor با Dromaeosauridهاست و همانند این گروه، می‌تواند شواهدی از تکامل را در اختیار ما قرار دهد. oviraptorosaurها از جد مشترکی با Dromaeosauridها و Troodontidها مشتق شدند اما این دو گروه جد مشترک نزدیک تری داشتند یعنی oviraptorosaurها چند میلیون سال، زودتر از آنها جدا شدند. البته این اطلاعات مربوط به مقاله ایست که Sci News آن را منتشر کرد. ولی با توجه به درخت فیلوژنی دیگری که توسط ژورنال Nature مورد استناد قرار گرفت، oviraptorosaurها و Therizinosauroidea جد مشترکی داشتند که خودش با جد مشترک، Dromaeosauridها، Troodontidها و پرندگان، جد مشترکی داشت. با این حساب دور از انتظار نیست که بگویم oviraptor و Therizinosaur هم، مانند Dromaeosauridها بدنی پوشیده از پر داشتند👇
https://t.me/referenceevolution/372
موضوع قابل توجه این است که به نظر می‌رسد oviraptorosaurها در حال طی کردن مراحلی از تکامل همگرا در مقایسه با پرندگان بودند. با توجه به همان مقاله در Sci News، این گروه از دایناسورها به عنوان تروپودهای بدون دندان شناخته می‌شوند و احتمالا همانند پرندگان امروزی که اکثرا دندان های خود را طی چند میلیون سال تکامل از دست داده‌اند، این گروه از دایناسورها نیز چنین روندی را طی کرده بودند. اما oviraptor از آن دست oviraptorosaurهاییست که هنوز دندان‌های کم و کوچکی را در آرواره‌ی خود حفظ کرده بود!
لینک مقاله‌ی ژورنال Nature👇
https://www.nature.com/articles/440287a
لینک مقاله‌ی خبرگذاری Sci News (دقت کنید که Sci News یک خبرگزاری علمی معتبر است نه یک ژورنال)👇
https://www.google.com/url?sa=t&source=web&rct=j&opi=89978449&url=https://www.sci.news/paleontology/science-family-tree-transition-dinosaurs-birds-02175.html&ved=2ahUKEwjx_omhjIKOAxWnlP0HHWufE4cQr4kDegQIIBAA&usg=AOvVaw31yd9LhzLTnLmrcs5GRqnY
💢البته این نکته را فراموش نکنید که مقاله‌ی موجود در ژورنال نیچر، مربوط به سال ۲۰۰۶ بود و مقاله‌ی Sci news جدید تر و بی شک به روز تر بود.
- البرز امیدی شاه‌آباد