#ارسالی

🔺آقای دارابی، جنگ نرم را خوب می‌شناسید؛ میراث را چطور؟

🖋 یک کارشناس ارشد مرمت

🔸متن «جنگ در دو جبهه» را خواندم. کسی که از جنگ نرم چنین تعریفی می‌دهد، باید خوب بداند میراث فرهنگی از اصلی‌ترین سرمایه‌های قدرت نرم یک ملت است. تعریف خودتان از جنگ نرم این است: «جنگ تقدس‌زدایی از ارزش‌ها» و «جنگ تخریب اعتمادهای اجتماعی». همین تعریف، محک خوبی برای سنجیدن کارنامه خودتان است.

❗️متنی درباره جنگ نرم، بی‌هیچ اشاره‌ای به میراث

🔸در کل این متن یک بار هم عبارت «میراث فرهنگی» نیامده است. از موزه و بنای تاریخی و هویت ملموس ایران هم حرفی نیست. سخن از رسانه، تحریم و تنگه هرمز است. اما معاون میراث فرهنگی کشور دقیقاً مسئول همان ابزاری است که ملت‌ها با آن روایت خود را جهانی می‌کنند. وقتی مسئول میراث درباره قدرت نرم می‌نویسد و از میراث نمی‌گوید، یا متن را در جایگاه دیگری نوشته یا جایگاه را جدی نگرفته است.

❗️رزومه‌ای از رسانه، نه از میراث

🔸در ۲۸ شهریور ۱۴۰۰ با حکم عزت‌الله ضرغامی جانشین محمدحسن طالبیان شدید و از مدیران سابق صداوسیما بودید. همان زمان فعالان میراث فرهنگی با این انتصاب مخالفت کردند. نگرانی آنها این بود که سکان معاونت به کسی سپرده شود که پیشینه‌اش سیاسی و رسانه‌ای است و تخصص میراثی ندارد. پنج سال از آن روز گذشته و پرسش همچنان باقی است: این پنج سال ثابت کرد نگرانی‌ها بی‌پایه بود یا بجا؟

❗️الگوی همیشگی: «مال ما نیست» و «پول نداریم»

🔸بخش بزرگی از سخنان شما در این سال‌ها یک ساختار دارد: مسئولیت با دیگری است، یا بودجه نیست.

🔸شما گفته‌اید از حدود ۱۴ هزار بنای تاریخی کشور فقط ۲ هزار بنا در اختیار وزارت میراث فرهنگی است و ۱۲ هزار بنا دست نهادها و اشخاص دیگر است. این آمار صحیح باشد هم، از حرف آخر یک متولی نیست. اعتراف به این است که متولی اصلی حفاظت، اختیاری بر بخش بزرگی از آنچه باید حفظ کند ندارد.

🔸در نشست خبری ۱۴۰۴ اعلام کردید هفت پرونده باز برای استرداد اموال تاریخی از خارج کشور دارید، اما هزینه وکیل چنان بالاست که «در توان ما نیست». رسانه‌ها این را بحران اولویت‌ها و بی‌برنامگی ساختاری خواندند. کشوری که در سخنرانی‌ها از قدرت نرم و تمدن‌سازی می‌گوید، برای پس گرفتن آثار خودش وکیل ندارد.

🔸درباره بودجه، گفته بودید با این ارقام کاری کردن شبیه شوخی است. اگر بودجه شوخی است، پرسش این است که چه کرده‌اید تا شوخی نباشد.

❗️جنگ و بودجه: حقیقت تلخ، ولی پرسش باقی است

🔸شما اعلام کردید ۱۴۹ اثر تاریخی، از جمله ۵۴ موزه و ۵ اثر جهانی در ۱۸ استان، آسیب دیده و برآورد اولیه خسارت ۷ هزار میلیارد تومان است، یعنی بیشتر از کل بودجه وزارتخانه. حمله به آثار تاریخی را هم طبق کنوانسیون ۱۹۵۴ لاهه جنایت جنگی خواندید. بمباران گردن شما نیست و این را باید صریح گفت.

🔸 اما پرسش دیگری هست. در اوت ۲۰۲۶ از نامه‌نگاری رسمی با یونسکو، فعال‌سازی کارگروه «سپر آبی» و نصب نشان آن بر بناها به‌عنوان اقدامات دوران بحران یاد کردید. این‌ها را چرا در بحران و بعد از آن؟ در سال‌های آرام چه آمادگی‌ای برای حفاظت از میراث در برابر جنگ، زلزله و بی‌توجهی ساخته شد؟

🔸خود ارقام حاکی از کندی است. از ۱۴۹ اثر آسیب‌دیده، ۳۸ اثر مستقیماً در مالکیت وزارت است و ۱۱۱ بنا در اختیار بخش خصوصی، نهادهای نظامی، اوقاف، شهرداری‌ها و دستگاه‌های دیگر. تا ۱۸ تیر، مرمت ۱۰ اثر به پایان رسیده بود، یعنی حدود یک‌پانزدهم آثار آسیب‌دیده، با آنچه شما خودتان گزارش کرده‌اید.

❗️بودجه ۱۴۰۵: عقب‌نشینی در سکوت

🔸مرکز پژوهش‌های مجلس در بررسی لایحه بودجه ۱۴۰۵ وضعیتی را نشان داده که با ادعای «حفاظت» جور درنمی‌آید. اعتبارات هزینه‌ای وزارتخانه حدود ۲۴ درصد بالا رفته و اعتبارات عمرانی، که مستقیماً صرف مرمت، ساماندهی محوطه‌ها و آزادسازی حریم می‌شود، بیش از ۲۹ درصد کم شده است. نسبت سرمایه‌ای به جاری از ۵۵ به ۳۹ درصد رسیده و ردیف «حفاظت، احیا و مرمت» با وجود تورم بدون افزایش مانده است. همان گزارش به‌روشنی می‌نویسد که وزارتخانه همیشه قصور مدیریتی را با کمبود بودجه توجیه کرده است. پرسش ساده است: معاونی که در سخنرانی‌ها از خطر جنگ نرم می‌گوید، در برابر این کاهش چه کرده است؟

❗️وقتی اعلام ممنوعیت به جای حفاظت می‌نشیند

🔸حدود ۶۵ درصد از سردر «سرای تومانیان» در سبزوار تخریب شد. وزیر می‌گوید عدم جواز تخریب از پیش به شهرداری و مراجع ذی‌ربط ابلاغ شده بود. این دفاع، اگر درست هم باشد، اتهام را سنگین‌تر می‌کند. نظام حفاظتی‌ای که همه‌چیزش ابلاغیه است و لودر را متوقف نمی‌کند، کارکرد ندارد. جمله‌ای که از آن به بعد شنیدیم، شکایت قضایی و قول بازسازی، همان چیزی است که در همه ماجراهای تخریب شنیده‌ایم: پس از فاجعه. /ادامه

🔻ادامه:

https://t.me/mirasbashi/21431

instagram.com/miras_bashi
@mirasbashi
https://ble.ir/miras_bashi