محققان با بررسی بیش از 4,200 اسکن DTI از مغز افراد، از تولد تا 90 سال، نشان دادهاند که ساختار شبکهای مغز بهطور خطی تغییر نمیکند. بلکه مغز در طول زندگیمان چند «دوران مهم» یا «نقاط عطف توپولوژیک» دارد — یعنی سنهایی که ساختار اتصالهای مغزی جهش قابل توجهی را پشت سر میگذارند.
براساس تحلیل ۱۲ معیار شبکه (مثل global efficiency, modularity, centrality و ...)، چهار سن بحرانی در این مسیر شناسایی شدهاند: حدود ۹ سالگی، ۳۲ سالگی، ۶۶ سالگی و ۸۳ سالگی. این تقسیمبندی پنج «دوره عمر» را میسازد، که هر دوره با الگوی متفاوتی از «یکپارچگی شبکه – تخصصی شدن – تمرکز ارتباط» همراه است.
یعنی مغز ما نه مثل یک دستگاه ثابت که آرام آرام تغییر میکند، بلکه مثل موجودی است که در مقاطع زمانی مهم بازسازی معماریاش را انجام میدهد — بازسازیای که میتواند دلیل تغییر در تواناییهای شناختی، انعطاف روانی، یا آسیبپذیری در دوران پیری باشد.
لینک مقاله: https://www.nature.com/articles/s41467-025-65974-8
🔻Address:
Telegram | Instagram | Castbox | YouTube