🧪🌌 قسمت سوم | شیمی در تاریکی کیهان
🔹فکر کنید جایی آنقدر خلوت باشد که تقریباً هیچ ذرهای دوروبرت نباشد؛ دما هم گاهی فقط چند ده درجه بالاتر از صفر مطلق باشد. با این حال، همینجا در فضای میان ستارهها، مولکولهایی مثل آب، آمونیاک و متانول ساخته میشوند! یعنی شیمی فقط مخصوص آزمایشگاه و زمین نیست؛ کیهان خودش یک آزمایشگاه عظیم شیمیاییه.
🔹راز ماجرا تا حد زیادی در دانههای غبار میانستارهایه. اتمها و مولکولها روی سطح این ذرات میچسبند و در لایههای یخی کنار هم قرار میگیرند. این سطح یخی میتواند برخورد و واکنش ذرات را خیلی راحتتر کند؛ مثلاً اتمهای هیدروژن روی سطح دانههای غبار میتوانند به هم برسند و مولکول H₂ را تشکیل دهند. بعد هم با کمک نور فرابنفش و پرتوهای کیهانی، واکنشهای پیچیدهتری در این یخها اتفاق میافتد.
🔹نکته عجیبتر اینه که بخشی از این مواد شیمیایی احتمالاً قبل از تولد خورشید وجود داشتهاند. یعنی وقتی منظومه شمسی حدود ۴٫۶ میلیارد سال پیش شکل گرفت، همهچیز از صفر شروع نشده بود؛ مقداری از مواد شیمیایی از نسل قبلی محیط میانستارهای به این منظومه رسیدند.
🆔 @persiancosmology
