🩺🔍 ابزارشناسی اتاق عمل
✂️ دسته و تیغ جراحی (Scalpel Handle & Surgical Blade)



دسته و تیغ جراحی از ابزارهای پایه در اتاق عمل و جز ابزارهای برش و تشریح بافت هستند. شناخت انواع اون‌ها و تفاوت‌های ظاهری‌شون، یکی از مباحث مهم ابزارشناسی برای دانشجویان اتاق عمل هست.

━━━━━━━━━━━━━━

🔹 ۱. دسته‌های تیغ جراحی (Scalpel Handles)

دسته تیغ جراحی وسیله‌ای برای نگهداری و کنترل تیغ هست و بسته به اندازه و طراحی، انواع مختلفی داره.

🔸 دسته شماره ۳ (No. 3 Handle)
🔸 دسته شماره ۳ بلند (No. 3L Handle)
🔸 دسته شماره ۴ (No. 4 Handle)
🔸 دسته شماره ۴ بلند (No. 4L Handle)
🔸 دسته شماره ۵ و 5B
🔸 دسته شماره ۷ (No. 7 Handle)
🔸 دسته شماره ۹ (No. 9 Handle)

💡 نکته: دسته شماره ۳ معمولاً با تیغ‌های سری ۱۰، مانند شماره‌های ۱۰، ۱۱، ۱۲ و ۱۵، سازگار است؛ درحالی‌که دسته شماره ۴ برای تیغ‌های بزرگ‌تر سری ۲۰ طراحی شده.

━━━━━━━━━━━━━━

🔹 ۲. انواع تیغ جراحی (Surgical Blades)

✂️ تیغ شماره ۱۰ (Blade No. 10)
دارای لبه برنده منحنی و نسبتاً بزرگ است.

✂️ تیغ شماره ۱۱ (Blade No. 11)
دارای نوک تیز و شکل مثلثی است.

✂️ تیغ شماره ۱۲ (Blade No. 12)
دارای شکل هلالی و لبه برنده منحنی است.

✂️ تیغ شماره ۱۵ (Blade No. 15)
دارای تیغه کوچک با لبه برنده منحنی است.

✂️ تیغ شماره ۱۵C (Blade No. 15C)
نوعی تیغ ظریف‌تر و باریک‌تر از شماره ۱۵ است.

✂️ تیغ شماره ۲۰ (Blade No. 20)
از تیغ‌های بزرگ‌تر با لبه برنده منحنی است.

✂️ تیغ شماره ۲۱ (Blade No. 21)
از نظر شکل کلی شبیه شماره ۲۰، اما با ابعاد متفاوت است.

✂️ تیغ شماره ۲۲ (Blade No. 22)
تیغی بزرگ با لبه برنده منحنی است.

✂️ تیغ شماره ۲۳ (Blade No. 23)
دارای شکل کشیده و لبه برنده منحنی است.

✂️ تیغ شماره ۲۴ (Blade No. 24)
از تیغ‌های بزرگ‌تر با شکل و ابعاد متفاوت در خانواده تیغ‌های سری ۲۰ است.

━━━━━━━━━━━━━━

🔍 ۳. تفاوت‌های ظاهری مهم

📌 شماره ۱۰ در برابر شماره ۱۵:
هر دو لبه منحنی دارند؛ اما شماره ۱۰ بزرگ‌تر است و شماره ۱۵ ظریف‌تر و کوچک‌تر است.

📌 شماره ۱۱ در برابر شماره ۱۵:
شماره ۱۱ نوک بسیار تیز و شکل مثلثی دارد؛ شماره ۱۵ لبه منحنی کوچک‌تری دارد.

📌 شماره ۱۲ در برابر شماره ۱۱:
شماره ۱۲ هلالی و قلاب‌مانند است؛ شماره ۱۱ نوک‌تیز و مثلثی است.

📌 شماره ۱۵ در برابر شماره ۱۵C:
شماره ۱۵C باریک‌تر و ظریف‌تر است و برای برش‌های دقیق‌تر طراحی شده است.

📌 سری ۱۰ در برابر سری ۲۰:
تیغ‌های سری ۲۰ عموماً بزرگ‌ترند و با دسته‌های سازگار خود استفاده می‌شوند.

━━━━━━━━━━━━━━

⚠️ نکته ایمنی: تیغ‌های جراحی وسایل تیز و برنده پزشکی هستن. جابه‌جایی و تعویض اون‌ها باید فقط توسط افراد آموزش‌دیده و طبق پروتکل ایمنی مرکز درمانی انجام بشه.

━━━━━━━━━━━━━━

📚 منبع علمی برای مطالعه بیشتر:
مقاله تخصصی Surgical scalpel handles and blades در نشریه British Journal of Surgery.

🔗 مطالعه مقاله:
https://academic.oup.com/bjs/article/109/10/916/6656069

✍ مهدخت سروش

#ابزارشناسی

انجمن علمی اتاق عمل ساوه
تلگرام