• فهرست واژهها
یکی از روشهای شناختهشده برای مطالعهٔ حافظهٔ کاذب، استفاده از فهرست واژههای مرتبط است.
در آزمایشهای معروف پارادایم دییز–رودیگر–مکدرموت (DRM)، مجموعهای از واژههای مرتبط به افراد نشان داده میشود، اما یک واژهٔ اصلی که با تمام آنها ارتباط دارد در فهرست وجود ندارد. برای مثال، ممکن است واژههایی مانند «آب»، «جریان»، «رود»، «موج» و «کناره» نمایش داده شوند، اما واژهٔ «رودخانه» هرگز نمایش داده نشود. با این حال، افراد ممکن است بعداً «رودخانه» را نیز بهعنوان یکی از واژههای فهرست به یاد بیاورند.
این آزمایشها نشان میدهند که ارتباط معنایی میان اطلاعات میتواند باعث شود مغز چیزی را که هرگز دریافت نکرده، به اشتباه بهعنوان بخشی از تجربهٔ واقعی به یاد بیاورد.
• رویدادهای ساختگی
حافظهٔ کاذب فقط به فهرست واژهها محدود نمیشود. در آزمایشهایی که افراد وارد محیطهایی مانند یک دفتر کار شدند، برخی از آنها بعداً اشیایی را به یاد آوردند که در واقع در آن محیط وجود نداشتند، اما با تصور معمول آنها از یک دفتر کار سازگار بودند.
در مطالعات مربوط به صحنههای ساختگی جرم نیز افراد گاهی جزئیاتی را به یاد آوردند که در صحنه وجود نداشتند، اما با یک صحنهٔ جرم معمولی مطابقت داشتند.