زایش مهر از سنگ
بیست و پنجم دسامبر را روز زایش خورشید شکست ناپذیر و روز تولد مهر از سنگ می دانند. در پرستشگاههای مهری این روز که نمایانگر فروغی نوین برای جهانست را جشن می گیرند. زایش میترا بسیار شگفت آورست. زیرا نیرویی جادویی او را از درون صخره ای به جهان بیرون افکنده است. میترا در این حالت برهنه است و کلاه فریجی به سر دارد. دستش را بلند کرده و خنجری و مشعلی با آن گرفته است. او از دل سنگی زاده شده و خود زاینده روشنایی ست. “صخره ای آبستن شد و میترا را زایید”. صخره اینجا کنایه ای از آسمانست که نور به زمین می پاشد. میترا بی درنگ پس از زایش آماده کارهای ارزشمند شد. شمشیرش در کشتن گاو به کارآمد و با کمان و ترکشی که به کمر آویخت برای شکار و یا معجزه نمایی (بیرون آوردن آب از سنگ خارا) آماده شد. در برخی سنگ نگاره ها شعله هایی از دل سنگ و حتی از کلاه فریجی بیرون می جهد. گاهی روی کلاه ستاره هایی دیده می شود که نشان می دهد کلاه فریجی مانند غار می تواند نماد آسمان وچرخ گردون باشد. در مهریشت اوستا آمده دور سر میترا (مهر) را هاله ای زرین فرا گرفته و بر فراز کوه هرا برزائینی (Hara berezaiti) یا البرز می درخشد و از آنجا سرزمین آریایی ها را می پاید.#ایران_باستان #افسانه_میترا
در فرضیه ای گفته می شود میترا از آمیزش زمین و اهورا مزدا پدید آمد. که این قابل قبول نیست. میترا سنگ زادست و از صخره ای زاییده شد. این باور که میترا از دل صخره ای زاده شد برمیگردد به کشف آتش که از برخورد دو سنگ چخماق جرقه ای ایجاد و آتش کشف شد. در برخی نقوش میترا هنگام زاده شدن در یک دست کره و در دست دیگر منطقه البروج را دارد. زایش میترا حادثه ای کیهانی ست و او فرمانروای جهانست پس نقش خدایان بادهای چهار گانه و نیز عناصر چهار گانه در نقوش تصویر شده است. در برخی از این سنگ نگاره ها چند چوپان هنگام زایش او حضور دارند و در برخی دیگر فقط دو مشعلدار حاضرند.
در ناحیه لودویزی (Ludovisi) نقشی پیداشده که در قسمت بالایی آن تصویری از ساتورن دیده می شود که ایزد پیروزی تاج روی سرش می گذارد و نزدیک او دشنه ای ست که به میترا خواهد داد. در پیکری که در ناحیه دورا پیدا شده ساتورن روی ابر یا بر فراز قله کوهی پر درخت است، در دست راستش شمشیری کوتاه دارد که نوکش چنگکی سوار شده و روی سرش شاخه ای زیتون است. روی نقش برجسته دیبورگ ساتورن بر صخره ای نشسته به گونه ای که گویی در اندیشه ژرف غوطه می خورد و در دست راستش کاردی دارد. در ناحیه نرسای ایتالیا هم چنگک آشکارا دیده می شود. بنابراین گفته می شود ساتورن کاردی به میترا می دهد تا گاو را بکشد. شاید هم ساتورن چنگک را به این دلیل می گیرد که دروگر ایزدیست. گفته می شود ساتورن که نام دیگرش کرونوس (Chronos) است، با زُروان خدای زمان ایرانیان و ائون خدای زمان یونانیان بسیار همانندست.
با این حال در برخی نقوش ساتورن دیده نمی شود و به جای او امواج اسانوس و یا نپتون در جایی که میترا زاده می شود به چشم می خورد. برای نمونه در ناحیه ویرونوم اتریش نقشی پیدا شده که در آن نپتون شاخهایی بر پیشانی دارد و کنار همسرش آمفی تریت است. در برخی نقش نگاره ها از صحنه زاده شدن میترا چشمه آبی دیده می شود. در نقش برجسته ای که در موزه فلورانس نگهداری می شود فقط اسانوس حضور دارد. در مهر کده دوم هدرن هایم نگاره ای از زاده شدن میترا روی دیوار نقش شده که در آن پیرامون میترا به ترتیب اسانوس، کوتوپاتس، سلوس و کوتس دیده می شوند. هویت این خدایان آشکارا در سنگ نوشته ای در همانجا نگاشته شده است. ولی چرا خدایان در هنگام زاده شده میترا حضور دارند؟ شاید پاسخ اینست که از آنجا که خدایان نیروهای آغازین آفرینش اند آنجا حاضر و ناظرند تا از میترا پشتیبانی کنند.
🪻~|🦋@novelsorena🦋|~🪻