🔴1⃣ آیا کسانی که واکسن می‌زنند و کسانی که حاضر به دریافت واکسن نمی‌شوند به اندازۀ هم کولونوسکوپی می‌کنند؟!
t.me/nouritazeh
t.me/HealthNotes

مقاله‌ای بر اساس یک بررسی فراوانی سرطانهای تشخیص داده شده در بین افراد واکسینه و غیرواکسینه در کره جنوبی منتشر شده که دستاویز افراد ضدواکسن قرار گرفته.
اصل مقاله

نمونۀ سوء استفاده

اشکالات مقاله متعدد است
نقد آن در چند بخش نوشته خواهد شد.
لطفاً بخشهای مختلف را بخوانید و ببینید
آیا هر مقاله‌ای معتبر است؟
آیا نتابج هر مقاله‌ای قابل تعمیم است؟
آیا به فرض اینکه مقاله‌ای معتبر و نتایجش قابل تعمیم باشد، می‌تواند جدا از ابعاد دیگر مورد توجه قرار گیرد؟ (مثلاً بگوییم چون واکسن بیماری ایکس از هر ۱۰۰,۰۰۰ مورد تزریق سبب مرگ یک نفر شده است، پس نباید آن را تزریق کرد؟ خود بیماری سبب چه میزان مرگ می‌شود؟ و ریسک ابتلا به آن چه‌قدر است؟ آیا بدون داشتن اطلاعات جامع می‌توان از یافته‌های محدود یک مقاله، به فرض درست بودن، نتیجه‌ای جامع گرفت؟) و ...

با افرادی که بدون داشتن حداقل سواد لازم در رسانه‌ها یا شبکه‌های اجتماعی برداشت بی‌سوادانه و مغرضانۀ خود را از چنین مطالبی به عنوان خبر علمی منتشر می‌کنند چه باید کرد؟
وقتی اطلاعات غلط را برای چندصدهزار نفر منتشر می‌کنند، نقد و تکذیب را چگونه باید به رویت آن جمعیت رساند؟

✍بخش ۱
سوگیری تشخیص
سوگیری نظارت
detection bias
surveillance bias

این مقاله، یک مطالعهٔ مشاهده‌ای گذشته‌نگر
retrospective cohort
بر اساس داده‌های بیمۀ سلامت ملی کره جنوبی
NHIS
است
نه کارآزمایی تصادفی کنترل‌شده
RCT.

در حدود ۶۰۰ هزار نفر را داریم که واکسن کووید-۱۹ دریافت کرده‌اند
و در حدود ۲,۴۰۰,۰۰۰ نفر که علیرغم تأکیدات، تشویقها، اصرارها و اجبارهای دوران پاندمی، واکسن کووید-۱۹ را دریافت نکرده‌اند.

مداخله‌ای برای مراجعۀ افراد این دو گروه برای غربالگری و تشخیص زودهنگام سرطان نزد سیستم درمان نشده است.
مقاله از داده‌های بیمه (تشخیصهای ثبت‌شده) استفاده کرده و PSM* برای covariates مانند سن، جنس و کوموربیدیتی انجام داده، اما نه برای غربالگری.
*propensity score matching (PSM)

به نظر شما احتمال اینکه افراد گروه واکسینه برای غربالگری و چک‌آپ به پزشک مراجعه کنند با احتمال اینکه افراد گروه غیرواکسینه برای غربالگری و چک‌آپ به پزشک مراجعه کنند برابر است؟

حدس ما این است که کسانی که حاضر به دریافت واکسن نبوده‌اند کمتر از گروه دیگر به قصد غربالگری؛ ماموگرافی، آندوسکوپی، کولونوسکوپی و تست PSA را انجام می‌دهند! موافقید؟

البته این فقط یک حدس نیست.
مطالعاتی در ژاپن و اروپا نشان می‌دهد که غیرواکسینه‌ها در سال ۲۰۲۱ تا ۶۵٪ کمتر غربالگری کرده‌اند!
منابع: mdpi | ec

✅نتیجه اینکه افزایش تشخیص سرطان در گروه اول، می‌تواند ناشی از غربالگری بیشتر باشد نه تأثیر واکسن کووید-۱۹!
✅بنابراین آن‌چه در مقاله می‌بینیم افزایش «میزان ابتلا» نبوده، افزایش «تشخیص» بوده.
(مقاله
explicitly "incidence"
(بروز) را گزارش کرده که بر اساس تشخیص‌های ثبت‌شده است و این را به عنوان
"risk of cancers"
تفسیر کرده، که
detection bias
دارد.)

ادعای مقاله با مقایسه‌ای اشتباه گره خورده است!
تقریباً مانند این است که بگوییم ریسک ابتلا به دیابت در بین کسانی که به پزشک مراجعه می‌کنند بیش از کسانی است که به پزشک مراجعه نمی‌کنند! (در حالی که در واقع افرادی در گروه دوم دیابت دارند و نمی‌دانند!)

مقاله‌نویسان باید تنها افرادی از دو گروه را مقایسه می‌کردند که برای غربال‌گری مراجعه کرده بودند اما در مطالعات retrospective با داده‌های بیمه، این کار عملی نیست، چون داده‌های غربالگری خاص ممکن است ثبت نشده باشد، لذا باید با بررسی تفاوت آماری مراجعه‌کنندگان واکسینه و غیرواکسینه، در همان جمعیت، بایاس تشخیص را تنظیم می‌کردند.
عدم کنترل این عامل، علی‌رغم استفاده از propensity score matching برای سن، جنس و کوموربیدیتی، از محدودیتهای اصلی روش‌شناختی مقاله است و به بزرگنمایی مصنوعی نسبت خطر (HR) برای سرطانهای غربالگری‌پذیر منجر شده.

برای مثال اگر تعداد افراد واکسینه که برای غربالگری مراجعه کرده‌اند سه برابر افراد غیرواکسینه باشد،
اما «تشخیص» سرطان در افراد واکسینه ۳۰٪ بیش از گروه دوم باشد، نتیجه‌ای که می‌گیریم برعکس نتیجه‌ای است که در مقاله گرفته شده!

در ادامه
🔸خواهیم دید:
🔹اطلاعات منتشره در مقاله همنشینی است نه علیت (در مقاله هم آمده)
🔹اشتباهات و سوگیری‌های متعددی در مقاله دیده می‌شود
🔸و خواهیم پرسید:
🔹آیا فراوانی ابتلا به سرطان در افرادی که مبتلا به کووید شده‌اند و افرادی که نشده‌اند هم در نظر گرفته شده؟!
🔹آیا به فرض بی‌اشکال بودن این پژوهش، آنچه افراد ضد واکسن با اشاره به مقاله گفته‌اند واقعاً از این مقاله نتیجه گرفته می‌شود؟

ادامه دارد:
t.me/nouritazeh