🔴آیا الله متعال مکار است و مکر می‌کند؟


🎙پاسخ:
الحمدلله والصلاة والسلام علی رسول الله...

الله متعال می‌فرماید:
(وَ مَكَرُوا وَ مَكَرَ اَللّٰهُ وَ اَللّٰهُ خَيْرُ اَلْمٰاكِرِينَ) {۵۴ آل عمران}


در آیه بالا عبارت «مَكَرُوا وَ مَكَرَ اَللّٰهُ» آمده است.

‏« مَكَرُوا »: نقشه كشيدند، حيله‌گری كردند.
« مَكَرَ اللهُ »: خداوند برای ابطال حيله و نقشه ايشان چاره‌جوئی كرد.


▪️در اینجا هر دو مکر به یک معنا نیستند و در آن «مشاکلة» وجود دارد. یعنی ممکن است دو کلمه از یک جنس و حروف باشند اما هم معنی نباشند.

و مجازات الله متعال با تعبیر «مکر الله» آمده است به دلیل همراهی شدن با مکر آنها.


▪️امام قرطبی رحمه الله در تفسیرشان آورده اند:
«قال الزجاج: مکر الله مجازاتهم علی مکرهم» [۱]
الزجاج گفته است: (مکر الله) یعنی مجازات آنها بر مکرشان.


در تعریف "مشاکلة" آمده است که:
«هي ذکر الشيء بلفظ غیره لوقوعه فی صحبته تحقیقا أو تقدیرا» [۲]
یعنی: ذکر یک چیز با لفظ غیر از آن به دلیل وقوع و آمدنش به همراه آن، تحقیقا یا تقدیرا.

🔻و این در زبان عربی وجود دارد. به عنوان مثال در اشعار جاهلی عمرو بن کلثوم التغلبي:
«ألا لا یجهلن أحد علینا
فنجهل فوق جهل الجاهلینا» [۳]
یعنی کسی با ما به نادانی و جهل برخورد نکند چرا که به شدت با او برخورد می‌کنیم. (نه اینکه ما هم با نادانی برخورد می‌کنیم.)

شارح معلقات در کتابش در شرح این بیت می‌گوید: «أي نجازیهم بسفههم» [۴]
یعنی: آنها را به نادانیشان مجازات می‌کنیم.


▪️پس این صنعت -مشاکله- است و در زبان عربی وجود دارد و کسی که با زبان و ادبیات عرب آشنا باشد این‌ را درک می‌کند.


✔️در این آیه هم مقصود مجازات آنها بر مکر و حیله شان است نه اینکه الله متعال العیاذبالله حیله‌گر باشد.

چنانکه در کتاب «المنجد فی اللغة والأدب والعلوم» آمده است که مکر الله به کسی به معنای مجازات او بر مکر می‌باشد:
(---الله فلانا: جازاه علی المکر)


🌸پس دانستیم که مقصود، حیله‌ی الله متعال نیست بلکه مجازات آنها بر مکرشان مراد می‌باشد و این واژه‌ی «مکر» برای الله متعال بخاطر همراهی با مکر کافرین که در آیه هست، آمده است؛ که این نوع صنعت در زبان عربی، مشاکله نام دارد.

نسأل الله العافیة والسلامة
✍نویسنده: ب. بادینی
____
📚پی نوشت ها:
[۱]: تفسیر القرطبي، ج۴ ص۹۸
[۲]: کشاف اصطلاحات الفنون والعلوم، محمد بن علي التهانوي، ج۲ ص۱۵۴۴
[۳]: شرح المعلقات السبع للزوزني، حسین بن أحمد الزوزني، ص۲۲۶
[۴]: همان منبع
✾•┈┈••✦❀✦••┈┈•✾
@no_atheism
(رد شبهات ملحدین)