👇🏻👇🏻
دربند، با دیوارهای سنگی عظیم، دژ نرین‌قلعه، دیوار کوهستانی داغ‌باری و کتیبه‌های پهلوی، یکی از مهم‌ترین یادگارهای معماری نظامی ایران ساسانی در قفقاز است.

نقش خسرو انوشیروان در گسترش استحکامات این شهر، جایگاه آن را در تاریخ ایران برجسته می‌کند؛ بااین‌حال، شواهد تاریخی نشان می‌دهند که شکل‌گیری این مجموعه حاصل چند مرحلهٔ ساخت‌وساز و بازسازی بوده است و پیشینهٔ سکونت در منطقه به هزاران سال پیش از ساسانیان بازمی‌گردد.

دربند یادآور دورانی است که ایران ساسانی برای حفاظت از مرزهای شمالی خود، شبکه‌ای از دژها و دیوارهای دفاعی را در قفقاز گسترش داد.
این آثار امروز نیز امکان شناخت توان مهندسی، سازمان حکومتی و راهبردهای دفاعی آن روزگار را فراهم می‌کنند.

پاسداشت دربند به معنای نادیده گرفتن تاریخ مردمان دیگر قفقاز نیست؛ بلکه فرصتی برای شناخت دقیق‌تر پیوندهای تاریخی و فرهنگی منطقه و جایگاه ایران ساسانی در شکل‌گیری میراث آن است.

منابع

۱. دانشنامهٔ ایرانیکا، «دربند»؛ نوشتهٔ اریش کتنهوفن:
https://www.iranicaonline.org/articles/darband-i-ancient-city/

۲. دانشنامهٔ ایرانیکا، «کتیبه‌های دربند؛ کتیبه‌های فارسی میانه»؛ نوشتهٔ مرتضی حاجی‌اف:
https://www.iranicaonline.org/articles/darband-epigraphy-01/

۳. دانشنامهٔ ایرانیکا، «داغ‌باری»؛ نوشتهٔ مرتضی حاجی‌اف:
https://www.iranicaonline.org/articles/dagh-bary/

۴. مرکز میراث جهانی یونسکو، «دژ، شهر کهن و استحکامات دربند»:
https://whc.unesco.org/en/list/1070/

https://t.me/newswz