☰
🧊 ساختواژه | توالی وندها
ـــ ـ ـــ ـ ـــ ـ ـــ ـ ـــ ـ ـــ ـ ـــ ـ ـــ ـ ـــ ـ ـــ ـ ـــ
«نهاد نمایانگر تمایلات بی‌مهار است، ایگو نقش سازگارنده دارد و تلاش می‌کند تا میان خواسته‌های نهاد و محدودیت‌های سوپرایگو تعادل برقرار کند.»
ـــ ـ ـــ ـ ـــ ـ ـــ ـ ـــ ـ ـــ ـ ـــ ـ ـــ ـ ـــ ـ ـــ ـ ـــ
🅰 در ساختواژهٔ واژه‌گرا، وندهای اشتقاقی در دو سطح به پایه ملحق می‌شوند. وندهای سطح یک در کنار ریشه می‌نشینند و وندهای سطح دو تنها در غیاب وندهای سطح یک، مجازند که بی‌واسطه به ریشه بپیوندند. مثلاً هیچ‌گاه پسوند سطح دوی «ــ‌مند» نمی‌تواند مقدم بر پسوند سطح یک «ــ‌ش» به پایهٔ واژگانی متصل شود و به‌جای «ارزشمند»، ناواژهٔ «*ارزمندش» را بسازد.
🅱 این روزها در برخی از رشته‌های دانشگاهی، مؤلفان و مترجمان گاه واژه‌هایی می‌سازند که با بنیادهای واژه‌سازی ناسازگارند و از جمله بدون رعایت ترتیب سطوح، وندها را در پی هم زنجیر می‌کنند. یکی از این نمونه‌ها که در حوزهٔ روان‌شناسی باب شده، واژهٔ عجیب «سازگارنده» است که در آن وند سطح دوی «ــ‌گار» پیش از وند سطح یک «ــ‌نده» آمده تا مثلاً معنای «سازگارکننده» از واژه برآید!
@MorphoSyntax
Post #1061
672
- 👍 5
- 👌 3
- 💯 2