🌱
این سخن چون پوست...

جوان ایرانی، میان دو گزینه سرگردان است؛ ناسیونالیسمی سطحی که تاریخ را به شعار تقلیل می‌دهد، و نیز روایت‌های منسوخ قرن نوزدهمی که با ظاهری علمی، میراث نژادمحور را بازتولید می‌کند.
اما آسیب عمیق‌تر، تقلیل استوره به «خرافه» و تاریخ به «حقیقت» است. این دوگانه، محصول فهم غربی از استوره است، و باید نقد نشود.

. مولوی می‌گوید،
این سخن چون پوست و معنی مغز دان
این سخن چون نقش و معنی همچون جان
یک لایه، لفظ و ظاهر است و نقشی بی‌جان؛ و لایهٔ دیگر، معنا و مقصود است و جان آن. پوست خود پوشش، و ارزش اصلی در مغز آن نهفته است.
. ابومنصور معمری در مقدمهٔ شاهنامه ابومنصوری، هزار سال پیش، همان را صورت‌بندی کرده، «این نیکوست چون مغز او بدانی ... و آنکه دشمن دانش بُود، این را زشت گرداند».
. فردوسی نیز در داستان اکوان دیو، فهم معنا به جای داوری خام (چو معنیش یاد آوری / شود رام و کوته کند داوری) را پیش می‌نهد.

راه سوم،
استوره را باید به مانند متنی تاریخی-فرهنگی خواند. می‌بایست از نگاه تجربی‌گرایانه به استوره پرهیز نمود و آن را به سان گفتگویی زنده میان امروز و نیاکان برشمرد.

@midhistor