مغالطه شماره ۱۱۱

💠 هزینه‌ی پرداخت شده 💠

مغالطه ی #هزینه‌_پرداخت_شده آنست که شخصی بر ادامه ی کاری پافشاری کند ، صرفا باین علت که بخاطر آن هزینه پرداخت شده
البته این هزینه فقط مالی نیست و می‌شود به موارد مختلفی از جمله زمان و هزینه ی جانی تعمیم داد.

پذیرفتن خطا و تصحیح آن و بطور کلی تغییر برای انسان دشوار است و به شجاعت و قدرت درونی نیازمند است.

به همین خاطر افراد کمی به راحتی به آن همت می گمارند.

مثلا ممکن است بسیاری افراد تماشای یک سریال را شروع کنند اما بعد از چند قسمت احساس کنند که به آن علاقه ندارند وبرایشان مفید نیست.
اما از آنجا که برای آن زمان هزینه کرده اند، دوست دارند نتیجه‌ی هزینه‌ شان را ببینند.
مغالطه‌ی هزینه‌ی تمام‌شده از همین ویژگی طبیعی محافظه کاری که در بسیاری از انسان ها وجود دارد در استدلالی خطا استفاده می‌کند و مثلا می گویند:
" حالا که تا این‌جای کار جلو رفته‌ایم و هزینه کرده‌ایم، باید به هر قیمت تا آخر ادامه دهیم."

مثال: – درست است که دیگر صمیمیت قبل را نداریم و حتی نمی‌توانیم باهم حرف بزنیم، اما هفت سال باهم بوده‌ایم. پس بهتر است باهم بمانیم و جدا نشویم.

ضرب المثل عامیانه ی "جلو ضرر رج هرجا بگیری منفعت است "جوابی منطقی به کسانی ست که از این مغالطه استفاده می کنند.

نکته ای که باید توجه داشت آنست که :
برای پیگیری اهداف یک جمع یا جامعه ممکن است راههای مختلفی وجود داشته ، باید دید که هزینه ی هریک ، نسبت به نتیجه در کدام راه کمتر است؟

بعنوان مثال
در هر کشوری که رقابت انتخاباتی و آزادی نسبی در آن وجود دارد ،همه ی جناح های سیاسی هدف خود از شرکت در انتخابات و معرفی کاندیدا ، را اجرای برنامه‌هایی عنوان می کنند که بنحوی کشور را به سمت پیشرفت اقتصادی و عزت و سربلندی در عرصه سیاسی و بین المللی سوق می دهد.
یعنی هدف نهایی ظاهرا مشترک است.

در این میان اختلاف اصلی بر سر روش و تکنیک است.
معمولاً جهت گیری یک جناح که قدرت را در دست دارد به سمتی ست که این مغالطه را تداعی می کند:

《ملت بزرگ فلان ، آرمانهای بلندی دارد که برایش از جان و دل هزینه داده و در نیمه ی راه بر نمی گردد.》

جملاتی شبیه این ، روی خصلت انسانی که در بالا بیان شد دست میگذارد.

از طرفی جناح مقابل ممکن است بگوید: اتفاقا چون شما تغییراتی در روش کشور داری داده اید ، که هزینه ها را از نادیده گرفته اید.

یا
با اشاره به ضعف ها و کاستی ها در کشور -بدون آن که نام و شرح این مغالطه را بیان کند- مغالطه آمیز بودن این استدلال را گوشزد کرده و خواهان آن باشد که روش اداره کشور عوض شود تا از آسیب بیشتر جلوگیری شود .


اگر اوضاع یک کشور را به یک ساختمان چندسال-ساخت تشبیه کنیم و برنامه های در حال اجرا توسط جناح حاکم را
طرح های درحال اجرا برای افزایش سعادتمندی ساکنان ساختمان در نظربگیریم،
کار رای دهندگان دشوار است.

زیرا باید بررسی کنند که باتوجه نوع نوع ساختمان ، طرحهای در حال اجرا ارزش ادامه تخصیص هزینه را دارد تا از تخریب مجدد و شروع ازصفرِ ساخت که کار بسیار پر هزینه ایست جلوگیری شود یا آنکه ادامه اعتماد به این سیستم و دست اندرکاران ش از مصادیق مغالطه هزینه تمام شده است ، یعنی کارهایی که جناح حاکم انجام داد ، همواره به سمت زیان بیشتر بوده و هر چه زودتر باید جلوی این زیان گرفته شود.

باتوجه به مثال بالا این نکته قابل ذکر است که : تاکید بر ادامه ی یک روند یا برنامه بخاطر هزینه های صورت گرفته ، الزامن مغالطه نیست .
وقتی اصرار به ادامه ی کار ، مغالطه است که اصرار بر روندی باشد که غلط بودنش ثابت شده و تنها توجیه ، هزینه های صورت پذیرفته برای طرح باشد در حالیکه ادامه ی روند گذشته ، تنها به پرداخت هزینه ی بیشتر منجر گردد و حاصلی برای افرادی که هزینه میدهند ندارد.

https://t.me/mghlte

مطالب مربوط:
تعصب و لجاجت
رهانکردن پیشفرض