فراستخواه: تغییر منتظر اصلاح ساختارها نمی‌ماند
به گزارش پایگاه خبری اصفهان سبز، نخستین پنل اجلاس ملی «ایران در مسیر» با طرح پرسش «چرا چنین شد؟» به بررسی ریشه‌ها و زمینه‌های اقتصادی، اجتماعی و سیاسی وضعیت کنونی کشور پرداخت؛ نشستی که در آن، مقصود فراستخواه، علی دینی‌ترکمانی و عباس حاتمی، هر یک از منظر تخصصی خود، مسیر تحولات ایران را با تمرکز بر نقش جامعه، ساختارهای تصمیم‌گیری و سازوکارهای پایداری سیاسی تحلیل کردند.
این پنل در سالن اجلاس بین‌المللی اصفهان برگزار شد و در جریان آن، شناخت زمینه‌های تاریخی و نهادی مسائل کشور، به‌عنوان مقدمه‌ای برای ارزیابی آینده و یافتن مسیرهای اصلاح مورد توجه قرار گرفت. محور مشترک مباحث نیز بر این نکته استوار بود که مسائل ایران را نمی‌توان با توضیح‌های تک‌عاملی تحلیل کرد و برای فهم وضعیت موجود، باید پیوند میان اقتصاد، جامعه و ساختارهای سیاسی را هم‌زمان در نظر گرفت.
فراستخواه: تغییر منتظر اصلاح ساختارها نمی‌ماند
مقصود فراستخواه، جامعه‌شناس و نظریه‌پرداز، در این نشست بر نقش کنشگران اجتماعی در تغییر مسیر کشور تأکید کرد و گفت: «نباید منتظر ماند تا ساختارها خودبه‌خود اصلاح شوند.»
وی با اشاره به تجربه تاریخی ایران افزود: در بسیاری از دوره‌های دشوار، این مردم و گروه‌های اجتماعی بوده‌اند که امکان‌های تازه‌ای برای تداوم زندگی و پیشرفت ایجاد کرده‌اند. ساختارها بر کنشگران فشار وارد می‌کنند، اما کنشگران نیز می‌توانند بر ساختارها اثر بگذارند و زمینه تحول آن‌ها را فراهم کنند.
فراستخواه، بازخوانی تجربه‌های تاریخی را برای شناخت ظرفیت‌های جامعه ضروری دانست و اظهار کرد: جامعه به روایت شکست‌ها و پیروزی‌های خود نیاز دارد؛ زیرا این روایت‌ها نشان می‌دهند حتی در شرایط محدودکننده نیز امکان نقش‌آفرینی وجود داشته است.
وی ادامه داد: از این منظر، نباید تسلیم برداشت‌هایی شد که آینده ایران را پایان‌یافته می‌دانند؛ بلکه باید فرصت‌های کنش و تغییر را در تجربه‌های گذشته و ظرفیت‌های موجود جامعه جست‌وجو کرد.
این جامعه‌شناس با طرح مفهوم «جهان‌های موازی» توضیح داد: ایرانیان در طول تاریخ، در کنار ساختارهای رسمی، فضاهایی برای کار، تولید، زندگی و حفظ فرهنگ خود ایجاد کرده‌اند و امروز نیز حمایت از ابتکارها و طرح‌های تحول‌آفرین می‌تواند به گسترش این ظرفیت‌ها کمک کند.
فراستخواه، سازمان‌ها، اتحادیه‌ها و نهادهای میانی را نیز دارای اهمیت دانست و گفت این نهادها می‌توانند بستری برای گفت‌وگوی جامعه با مراکز سیاست‌گذاری و مشارکت در فرآیند تغییر فراهم کنند.
وی توسعه را نیازمند توجه هم‌زمان به سرمایه‌های اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و نمادین دانست و تأکید کرد: اعتماد و مشارکت، پایه‌های تولید سرمایه اجتماعی هستند و تقویت آن‌ها ظرفیت جامعه برای حل مسائل را افزایش می‌دهد.
به گفته فراستخواه، در تجربه ایران نیز طبقات مولد اقتصادی تنها نیروهای مؤثر نبوده‌اند، بلکه گروه‌های فرهنگی و طبقه متوسط فرهیخته نیز در شکل‌گیری مسیرهای تازه نقش داشته‌اند و باید ظرفیت آن‌ها در کنار فعالان اقتصادی مورد توجه قرار گیرد. https://farsnews.ir/esfahansabz/1790434804175064311/%D9%BE%D8%B4%D8%AA-%D8%B5%D8%AD%D9%86%D9%87-%D9%88%D8%B6%D8%B9%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D9%85%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9%D9%87-%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF-%D9%88-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D8%B2%DB%8C%D8%B1-%D8%B0%D8%B1%D9%87-%D8%A8%DB%8C%D9%86-%D8%B5%D8%A7%D8%AD%D8%A8-%D9%86%D8%B8%D8%B1%D8%A7%D9%86