💢پِ ژگَ چ .بازیگوش ها موفق ترند!

🖊دکتر علیرضا کوشکی جهرمی

پِژگَچ همون چهار حرفی هست که که توی زبان فارسی داریم ولی توی عربی نداریم و با ابتکار یک معلم کار درست شد اصطلاح معروف " پِژگَچ" و تا آخر عمر تو ذهن همه میمونه.
یا پلنگ و ۶ تا؛ همون نتیجه حاصل ضرب" ۷ و ۸ " هست که با این ترفند یادش گرفتیم و عمراً یادمون بره(آخه پلنگ و ۶ چه ربطی به هم دارن). هم یادگیریش شیرین شد و هم ماندگار شد.

⚡️توی دنیای رفتار یک مفهومی هست به اسم playfulness که از الان به بعد بهش میگیم "بازیگوشی". بازیگوشی یک چارچوب شناختی-هیجانی برای مواجهه با واقعیت هاست. یعنی اینکه فرد یک کار خسته کننده رو حتی شده توی ذهنش خودش به یک چالش جذاب تبدیل میکنه. پِژگَچ و "پلنگ و ۶" شاید یک موضوع ساده هستن ولی پشتش یک مهارته به شدت جذابه به اسم بازیگوشی که کارهای سخت رو جذاب میکنن.

👈*حالا مهارت بازیگوشی یعنی چه؟*
• مهارتی که اگر از زاویه سازمان بهش نگاه کنیم یعنی:
• متفاوت و جذاب کار کردن.
• یعنی سختی و تیزی کار رو گرفتن.
• یعنی در شرایطی که همه آچمز شدن با درایت و شوخ طبعی کار رو جلو بردن.
⚡️ کسانی که مهارت طراحی محیط کار با بازیگوشی (Playful Work Design) یا PWD رو دارن تلاش می‌کنن فعالیت‌های کاری خودشون رو جالب‌تر، چالش‌برانگیزتر و بازی‌وارتر کنن.

*نکته مهم:*
خیلی وقتا برای اینکه کار جذاب‌تر بشه، لازم نیست شغل را عوض کنیم؛ کافیه نحوه انجامش رو عوض کنیم. فرد می‌تونه منتظر بمونه تا سازمان کار را برایش جذاب کنه (که احتمالش خیلی پایینه)، یا خودش بخشی از کار را دوباره طراحی کنه (PWD) که همون مهارته بازیگوشیه.

👈*به نظرم رابطه انسان با کار را می‌تونیم توی چهار سطح ببینیم:*

⚡️• *سطح اول: انجام دادن*
فرد میگه:
من کارم را انجام میدم. تمرکز فرد روی وظیفه ست. شرح شغل رو می‌بینه، دستورالعمل رو اجرا می‌کنه و کار رو هم توپ و تپل تحویل می‌ده. اما اگه ازش بپرسیم، راه بهتری هم وجود دارد؟
پاسخش اینه: چی بگم والله. این کاریه که همیشه انجام میدیم.

⚡️*• سطح دوم: بهتر انجام دادن*
اینجا فرد کمی جلوتر آمده و میگه:
من سعی می‌کنم کارم رو بهتر انجام بدم.کیفیت، سرعت، بهره‌وری و عملکرد براش مهم می‌شه. حالا دیگه اون فرد فقط مجری نیست؛ حرفه‌ای هم هست. اما هنوز یک مسئله وجود دارد:
قواعد بازی را پذیرفته، و هنوز با خود بازی کاری نداره.

•⚡️*سطح سوم: بازیگوشانه انجام دادن*
اینجا اتفاق مهمی داره رخ میده. فرد از خودش می‌پرسه: آیا می‌توانم این کار را به شکل دیگری هم انجام دهم؟
کارمند برای خودش چالش ایجاد می‌کنه. روش جدید امتحان می‌کنه. به یک مسئله از زاویه دیگری نگاه می‌کنه. یک کار تکراری را به یک تجربه تبدیل می‌کنه و کلی کیف میکنه.
این همان چیزی است که در ادبیات جدید با عنوان (PWD) شناخته می‌شه. یعنی فرد به‌صورت خودآغازگرانه در فعالیت‌های کاری‌اش عناصر جذاب‌تر و چالش‌برانگیزتر ایجاد می‌کنه. اینجا کار دیگر فقط چیزی نیست که باید تحمل بشه؛ تبدیل می‌شه به چیزی که میشه باهاش صفا کرد.
• ⚡️*سطح چهارم: خلق کردن با کار*
اما بالاترین سطح برای من اینجاست. اینجا فرد دیگر نمی‌پرسه: چطور کارم رو بهتر انجام بدم؟
بلکه می‌پرسه: چطور می‌توانم خودِ این کار را بهتر کنم؟
اینجا فرد مسئله را به چالش می‌کشه. فرآیند را زیر سؤال می‌بره. راه تازه پیشنهاد می‌کنه و گاهی چیزی را تغییر می‌ده که سال‌هاست همه تصور می‌کردن "همین است که هست".
اینجا بازیگوشی به نوآوری خیلی نزدیک می‌شه.

👈*جمع بندی*
ما سال‌ها درباره" Job Design" یا طراحی شغل صحبت کردیم. بعد رسیدیم به" Job Crafting".(یعنی کارمند فقط دریافت‌کننده منفعل شغل نیست؛ می‌تونه بخشی از شغلش را خودش بازطراحی کند.)حالا یک لایه جذاب‌تر اضافه شده به اسم بازیگوشی در محل کار یا (PWD). این لایه جدید میگه کارمند ما چگونه می‌تونه بدون تغییر رسمی شغل، تجربه انجامش رو تغییر بده و این همون "بازگشت انسان به کار هست."
یادمون باشه که بحث بازیگوشی با بخشنامه، اجبار، بادکنک بازی توی اتاق کار، گذاشتن میز بیلیارد و پینگپنگ و ... تقویت نمیشه. پژوهش‌های جدید هم میگن سازمان باید بازیگوشی را ممکن کنه و نه تحمیل؛ و "امنیت روانشناختی" یکی از بسترهای بسار مهم شکل گیری بازیگوشی در محیط کاره.

👈*و سؤال پایانی:*
⚡️• آخرین باری که یکی از کارکنانتان کاری رو به شیوه خودش انجام داد، چه زمانی بود؟
⚡️• به خاطر اینکه سازمانی داشته باشیم که پِژگَچ و پلنگ و ۶ تا بیشتر ببینیم چه کارهایی میشه انجام داد؟

@management_skill