شانزدهم روز است از مهرماه و نامش مهر. و اندرین روز ظفر یافت بر «افریدون» «بیورسب جادو» آنک معروف است به «ضحّاک». و به کوه دماوند بازداشت. و روزها که سپس مهرگان است همه جشناند بر کردار آنچ از پس نوروز بود. و ششم آن «مهرگان بزرگ» بود و رام 1 روز نام
است و بدین دانندش.
مشهورترین علت نامگذاری این جشن به نام مهرگان، انتساب این جشن به مهر یا میترا، ایزد بزرگ آریایی است و از آن جا که در دوران هخامنشیان، این الهه از اعتبار و اهمیت والایی برخوردار بوده، در این روز با شکوهترین جشنها برگزار میشده است. این جشن را در قدیم "متراکانا" میگفتند و بعدها به نام مهرگان، خوانده شد و پس از اسالم، آن را «مهرجان» گفتند.
در ایران باستان، هر روز از ماه، نام خاصی داشته و هرگاه نام روز با نام ماه یکی میشده در آن روز، جشن میگرفتند و از آنجا که روز شانزدهم هر ماه نام داشته «مهر» ، این روز را روز جشن مهرگان
قرار دادهاند. افزون بر یکی بودن نام روز مهر از ماه مهر، مناسبتهای دیگری را نیز برای برگزاری این جشن برمیشمرند که معروفترین آن، قیام کاوه آهنگر و پیروزی بر ضحّاک و به پادشاهی نشستن فریدون است. شاعر بزرگ حماسی سرای ایرانی، در «شاهنامه» کتاب عظیم مهرگان را به عنوان روزی به نظم میکشد که پادشاه بزرگ و دادگر ایرانی "فریدون" آن را برای تاج گذاری و شروع فرمانروایی خود، برگزیده است.
جشن مهرگان، شش روز به درازا میکشید؛ درحالیکه در سراسر ماه، شادمانی و سرور برقرار بود و عامه و خواص در این جشن به شادی و پایکوبی و رد و بدل کردن هدایا میپرداختند و بدین منظور در شهرها بازار برپا میشد. نوروز و مهرگان، دو فصل سال هستند. مهرگان دخول زمستان و فصل سرماست و نوروز، اذن دخول فصل گرماست.
#اندکی_اطلاعات
ミ★Lectiophile