#شواهد_پیرایش_و_نقد_حدیث_نزد_قدماء 6⃣

🔹 یکی از روشن‌ترین شواهد بر وجود یک جریان گسترده و سازمان‌یافته در نقد و پیرایش حدیث نزد قدمای امامیه، تصریح شیخ الطائفه، شیخ طوسی است:

▫️انا وجدنا الطائفة میزت الرجال الناقلة لهذه الاخبار فوثقت الثقات منهم، وضعفت الضعفاء، و فرقت بین من یعتمد علی حدیثه و روایته وبین من لایعتمد علی خبره، و مدحوا الممدوح‌ منهم و ذموا المذموم. و قالوا: فلان متهم فی حدیثه، وفلان کذاب، و فلان مخلط، و فلان مخالف فی المذهب و الاعتقاد، و فلان واقفی، و فلان فطحی، و غیر ذلک من الطعون التی ذکروها، و صنفوا فی ذلک الکتب و استثنوا الرجال من جملة ما رووه من التصانیف فی فهارسهم، حتی ان واحدا منهم اذا انکر حدیثا طعن فی اسناده و ضعفه بروایته.هذه عادتهم علی قدیم و حدیث لاتنخرم
📚 عدة فی الأصول الفقه جلد اول صفحات ۱۴۱ و ۱۴۲

ما مذهب امامیه را در حالی یافتیم که، راویان احادیث را از یکدیگر تفکیک کردند [ و سپس ] راویان مورد اعتماد را توثیق کرده، افراد ضعیف را تضعیف نموده، و میان کسی که به حدیث و روایت او اعتماد می‌شود و کسی که خبرش قابل اعتماد نیست، تفاوت قائل شده‌اند. همچنین افراد شایسته را ستوده و افراد ناپسند را نکوهش کرده‌اند.
آنان درباره برخی از راویان گفته‌اند: فلانی در حدیثش متهم است؛ فلانی دروغگو است؛ فلانی روایتش آشفته [ مخلّط ] است؛ فلانی در مذهب و عقیده انحراف دارد؛ فلانی واقفی است؛ فلانی فطحی است؛ و نیز عیب‌ها و طعن‌های دیگری را درباره راویان بیان کرده‌اند.
همچنین در این زمینه کتاب‌های مستقلی تألیف کرده‌اند و در کتاب‌های فهرست‌نگاری خود، برخی از راویان را از شمار کسانی که از آثارشان روایت می‌کنند، استثنا نموده‌اند.
تا آنجا که هرگاه یکی از آنان حدیثی را نمی‌پذیرفت، به سند آن اشکال می‌کرد و آن را به سبب ضعف راویانش تضعیف می‌نمود. 👈 این روش و سیره، از گذشته تا امروز، همواره میان آنان برقرار بوده و هیچ‌گاه از میان نرفته است.

✅ بنابراین، برخلاف ادعای برخی مخالفان، نقد سند، ارزیابی راویان، تضعیف و توثیق، تألیف کتاب‌های رجالی و حتی ردّ حدیث به سبب ضعف سند، از همان قرون نخستین در میان امامیه یک روش علمیِ شناخته‌شده و مستمر بوده است؛ نه پدیده‌ای متأخر.

🆔 @javaheralklam