🌌
برنده جایزه نوبل فیزیک ۲۰۲۶ مشخص شد!فرانسیس هالزن (Francis Halzen)، فیزیکدان ۸۲ ساله بلژیکی-آمریکایی و استاد دانشگاه ویسکانسین-مدیسون، به‌طور انحصاری برنده جایزه نوبل فیزیک سال ۲۰۲۶ شد.
💡
چرا این جایزه اعطا شد؟این جایزه به پاس مشارکت‌های تعیین‌کننده هالزن در ساخت رصدخانه نوترینوی آیس‌کیوب (IceCube) و کشف نوترینوهای پرانرژی کیهانی با منشأ اخترفیزیکی به او تعلق گرفت.
🔍
نوترینوها یا «ذرات شبح‌وار» چیستند؟ذراتی گریزپا: نوترینوها بی‌بار و تقریباً بدون جرم هستند و بدون آنکه متوجه شویم، میلیاردها عدد از آن‌ها در هر ثانیه از زمین و بدن ما عبور می‌کنند.
پیام‌رسان‌های بدون تغییر مسیر: برخلاف ذرات باردار که توسط میدان‌های مغناطیسی منحرف می‌شوند، نوترینوها بدون انحراف در خط مستقیم حرکت می‌کنند؛ بنابراین مسیر آن‌ها دقیقاً به منبع کیهانی‌شان اشاره دارد.
🧊
رصدخانه آیس‌کیوب در قطب جنوب چطور کار می‌کند؟ایده شگفت‌انگیز: هالزن پیشنهاد کرد که از یخ‌های شفاف و پایدار قطب جنوب به عنوان آشکارساز استفاده شود.
ابعاد غول‌پیکر: این رصدخانه شامل یک کیلومتر مکعب یخ در عمق ۱۴۵۰ تا ۲۴۵۰ متری قطب جنوب است که ۵,۱۶۰ حسگر نوری در آن تعبیه شده است.
ردیابی جرقه‌های نور: هنگام برخورد نادر یک نوترینو با هسته اتم در یخ، جرقه‌ای از نور آبی (تابش شرنکوف) ایجاد می‌شود که حسگرها آن را ثبت کرده و مسیر و انرژی نوترینو را بازسازی می‌کنند.
🔭
چرا این کشف انقلابی است؟این دستاورد پنجره کاملاً جدیدی را در اخترشناسی باز کرده است (اخترشناسی نوترینو) که به دانشمندان امکان می‌دهد به اعماق پدیده‌های سهمگین کیهان مانند سیاه‌چاله‌های کلان‌جرم و انفجارهای ستاره‌ای، نگاه کنند.
✈️
@Iranian_ComSoc
