🔴 وقتی شاهنامه دوباره پرفروش می‌شود؛ نشانه‌ای از اضطراب برای ایران؟
✍️ سینا جهاندیده
📹 در هفته‌های اخیر ویدیویی از یک ناشر و کتاب‌فروش شناخته‌شده دست‌به‌دست شده که می‌گوید در ماه‌های گذشته، شاهنامه فردوسی پرفروش‌ترین کتاب کتاب‌فروشی او بوده است؛ از تصحیح چندجلدی جلال خالقی‌مطلق تا نسخه‌های ارزان‌تر مبتنی بر چاپ مسکو.
این اتفاق در شرایطی رخ می‌دهد که افزایش شدید قیمت کتاب، خرید نسخه‌های چاپی را برای بخش بزرگی از جامعه دشوار کرده است.
اما چرا درست در چنین وضعیتی، شاهنامه خریدار دارد؟
سینا جهاندیده پیشنهاد می‌کند این پدیده را فقط نشانه افزایش علاقه ادبی یا شاهنامه‌خوانی ندانیم.
از نگاه او، خرید شاهنامه برای بخشی از جامعه ممکن است به نوعی کنش نمادین فرهنگی ـ سیاسی تبدیل شده باشد؛ واکنشی به اضطراب‌هایی که امروز پیرامون آینده ایران، هویت ملی و حتی تمامیت جغرافیایی کشور شکل گرفته است.
گویی در لحظه‌ای که خودِ «ایران» برای بخشی از جامعه به موضوع نگرانی تبدیل شده، شاهنامه نیز از یک اثر ادبی فراتر می‌رود و به نمادی فشرده از ایران بدل می‌شود.
در چنین خوانشی، کسی که شاهنامه می‌خرد الزاماً قصد ندارد همان شب خواندن هزاران بیت آن را آغاز کند.
کتاب باید در خانه باشد؛
باید حفظ شود؛
و شاید روزی به نسل بعد برسد.
جهاندیده این رفتار را نوعی واکنش به «ترس از فقدان ایران» می‌خواند: فرد با خریدن شاهنامه احساس می‌کند چیزی از ایران را نیز به خانه می‌برد و نگه می‌دارد.
از این منظر، پرفروش‌شدن شاهنامه الزاماً به معنای افزایش شاهنامه‌خوانی نیست؛ شاید نشانه‌ای باشد از افزایش نیاز به پناه‌بردن به نمادهای ماندگار هویت ایرانی در دوره‌ای از نااطمینانی و اضطراب سیاسی.
به تعبیر جهاندیده، شاهنامه در چنین لحظه‌ای فقط یک کتاب نیست؛ کتابی است که بار چیزی بسیار بزرگ‌تر از خود را بر دوش می‌کشد:
بارِ ایران.
🎥 ویدیوی مرتبط با استقبال از شاهنامه
#میراث_فرهیختگان #سینا_جهاندیده #فردوسی #شاهنامه #ایران #هویت_ایرانی #کتاب #ادبیات_فارسی
#فرهیختگان روزن آگاهی