💢 دنیا پیرتر می‌شود

✍️ امیرعلی سهراب‌پور


برای نخستین بار در تاریخ، تعداد افراد ۶۵ ساله و بالاتر از تعداد کودکان زیر ۵ سال بیشتر شده است. این نقطه عطف جمعیتی در سال ۲۰۱۸ اتفاق افتاد و نشان می‌دهد ساختار سنی جهان به‌سرعت در حال تغییر است. دو عامل اصلی پشت این تغییر قرار دارند: مردم در بسیاری از کشورها فرزندان کمتری دارند و در عین حال، به دلیل پیشرفت‌های پزشکی و بهتر شدن شرایط زندگی، عمر طولانی‌تری پیدا می‌کنند.

این روند در سال‌های آینده هم ادامه خواهد داشت. در حال حاضر جمعیت سالمندان جهان بیش از ۸۰۰ میلیون نفر است و سازمان ملل پیش‌بینی می‌کند تعداد افراد ۶۵ ساله و بالاتر تا حدود سال ۲۰۵۰ به نزدیک ۱.۶ میلیارد نفر برسد. یعنی طی حدود سه دهه، تعداد سالمندان جهان تقریباً دو برابر خواهد شد. در مقابل، در بسیاری از کشورهای جهان تعداد کودکان همچنان کاهش پیدا می‌کند.

یکی از مهم‌ترین دلایل، کاهش شدید نرخ زاد و ولد است. امروز در بیش از نیمی از کشورهای جهان، متوسط تعداد فرزندان هر زن به ۲.۱ فرزند یا کمتر رسیده؛ یعنی سطحی که برای ثابت ماندن جمعیت در بلندمدت تقریباً لازم است. در بعضی کشورها این عدد بسیار پایین‌تر است. بنابراین نسل‌های جدید کوچک‌تر می‌شوند و در نتیجه، سهم سالمندان در کل جمعیت بیشتر می‌شود.

هم‌زمان، انسان‌ها طولانی‌تر زندگی می‌کنند. امید به زندگی در جهان که دهه‌ها قبل بسیار پایین‌تر بود، اکنون به حدود ۷۳ سال رسیده است. البته این افزایش طول عمر در همه کشورها یکسان نیست و اختلاف قابل توجهی میان کشورهای مختلف وجود دارد، اما روند کلی روشن است: تعداد افرادی که به سنین ۶۵، ۷۵، ۸۰ سال و بالاتر می‌رسند، در حال افزایش است. این اتفاق از یک نظر موفقیت بزرگ بشر است؛ اما برای جامعه، چالش‌های تازه‌ای ایجاد می‌کند.

سالمند شدن جمعیت یعنی نیاز بیشتر به پزشک، مراقبت‌های طولانی‌مدت، دارو، خدمات پرستاری و نظام‌های بازنشستگی. از طرف دیگر، وقتی تعداد جوانان و افراد در سن کار کمتر شود، ممکن است تأمین نیروی کار و پرداخت هزینه‌های سالمندی دشوارتر شود. به همین دلیل، موضوع سالمندی دیگر فقط مسئله‌ای مربوط به خانواده‌ها یا نظام سلامت نیست؛ بلکه به یکی از مهم‌ترین مسائل اقتصادی و اجتماعی قرن بیست‌ویکم تبدیل شده است.

با این حال، پیر شدن جمعیت الزاماً به معنای آینده‌ای بدتر نیست. سؤال مهم‌تر این است که چگونه سال‌های بیشتری از زندگی را با سلامت و استقلال همراه کنیم. اگر افراد بتوانند در سنین بالا همچنان فعال، مستقل و سالم بمانند، افزایش طول عمر می‌تواند یک فرصت بزرگ باشد، نه فقط یک هزینه برای جامعه. جهان در حال پیر شدن است؛ و شاید مهم‌ترین رقابت آینده، نه فقط برای «طولانی‌تر زندگی کردن»، بلکه برای سالم‌تر زندگی کردن باشد.

منابع: {+} - {+}


🆔 @HR1Ghadam
.