🔴 بدمسکن‌ها با «جابجایی اجباری» خوش‌نشین می‌شوند؟
۱۰ واقعیت از زندگی «فقرای مسکن»
 
 
🔭 رصدخانه بازار مسکن:
 
1️⃣ تهران در دهه ۶۰، «۱۷ لکه فقرنشینی» داشت؛ اجتماعاتی که آن زمان به «آلونک‌نشینی» معروف بودند و امروز به آنها «سکونت‌گاه غیررسمی» اتلاق می‌شود.
 
2️⃣ حداقل ۵ جای این نقشه، امروز بعداز ۴۰ سال، پابرجاست و جمعیت ساکن در این لکه‌ها افزایش پیدا کرده است.
 ◀️ حداقل ۱۰ میلیون «بدمسکن» در سکونتگاه‌های غیررسمی ساکن هستند.

3️⃣ در شمال غرب تهران، روی همین نقشه، محله‌ ده‌ونک و اسلام‌آباد (کنار پارک‌وی آن زمان و اتوبان چمران امروز)، قرار دارد که همچنان محل زندگی بدمسکن‌‌ها است.
 
4️⃣ راز ماندگاری و گسترش سکونتگاه‌های غیررسمی به «تشخیص اشتباه صورت مساله بدمسکن‌ها» توسط دولت‌ها طی دهه‌های گذشته تاکنون برمی‌گردد.
 
5️⃣ اولین مواجهه با این لکه‌های سکونتی در شهر، «مداخله از جنس حذف فیزیکی سکونتگاه و جابجاکردن ساکنان» است.
 
6️⃣ این مواجهه دهه ۷۰ در محله «زورآباد» کرج رخ داد.
 
7️⃣ ساکنان زورآباد بعداز مدتی مطلع شدند «زمین‌های این محله قرار است گرانتر از قیمت تملک دوباره زیربار ساخت‌وساز برود»، در نتیجه مقاومت کردند و ماندند.
 
8️⃣ بخشی از ساکنان هم که جابجا شدند،‌ با مشکلات بیشتر زندگی از جمله «از دست دادن شغل قدیمی و افزایش هزینه زندگی در شکل جدید زندگی» روبرو شدند و مجدداً مجبور به «مهاجرت به یک سکونت‌گاه غیررسمی دیگر» شدند.
 
⭕️ تجربه‌های شکست‌‌خورده دهه‌های اخیر که عمدتاً از جنس «مداخله کالبدی در محله‌های سکونت بدمسکن‌ها» بوده است،‌ نشان می‌دهد:
 
🔻 مساله اول شهروندان این محله‌ها، «فقر و معیشت» است نه «مسکن»؛ اگر اوضاع زندگی‌شان بهبود پیدا نکند، انتقال آنها به محله رسمی سبب بازگشت دوباره آنها به یک محله غیررسمی دیگر می‌شود.
 
🔻 بدمسکن‌ها به «شغل در محل» وابسته شده‌اند؛ شغل خیلی از آنها در همان خانه‌‌ای که خودشان برپا کرده‌اند شکل گرفته است؛ جابجایی باعث «تخریب شغلی» آنها می‌شود.
 
🔻 سطح زندگی آنها با محله‌ای که دولت آنها را منتقل می‌کند سازگار نیست و این، هزینه آنها را افزایش می‌دهد و باعث «عدم ماندگاری» در محله جدید می‌شود.
 
🔻 محله‌های غیررسمی از پیوند اجتماعی و سکونتی قوی برخوردار است و ساکنان حاضر به بهم‌ خوردن آن نیستند.
 
🔻 محله غیررسمی «خاک‌سفید» تخریب شد اما ساکنان آن به محله‌های دیگر رفتند و ناهنجاری‌های اجتماعی پخش شد نه حذف.
 
🔻 سکونت‌گاه غیررسمی اتوبان کردستان حذف شد اما ساکنانش به سکونتگاه غیررسمی منطقه ۲ مهاجرت کردند «نه» به یک محله رسمی.
 
🔻 شهر به همه نوع طبقه اجتماعی نیازمند است و طبقات مختلف در محله‌های مختلف شهر با سطوح کیفی متفاوت زندگی می‌کنند.
 
🔻 «هبیتات» حدود ۱۰ سال پیش به کشورها توصیه کرد به جای تجربه شکست‌خورده «حذف سکونتگاه غیررسمی» به «ارتقاء شرایط زندگی در همان سکونتگاه» اقدام کنند.
 
🔻 بازآفرینی شهر به معنای «حل فقر مسکن» دو بال موفقیت دارد؛
موفقیت کالبدی و موفقیت اجتماعی.
 
🔻 هر نوع تصمیم‌گیری برای ساکنان سکونتگاه‌های غیررسمی باید با «رضایت» شهروندان از بابت انتخاب روش بازآفرینی همراه باشد؛
عده‌ای تمایل به خروج دارند اما گروهی می‌خواهند همین لکه‌ها عضوی از شهر شود و محله‌شان رسمیت پیدا کند.
 

🔗 لینک گزارش مربوط به:
⚠️ تجربه‌های تلخ مداخله در سکونتگاه‌های غیررسمی به روایت «مدیرکل اسبق مسکن‌وشهرسازی تهران» و «مدیر موسسه مطالعات اجتماعی دانشگاه تهران»
 
📸عکس نقشه قدیم تهران توسط دکتر حسین ایمانی‌جاجرمی، رئیس موسسه مطالعات اجتماعی دانشگاه تهران در اختیار «دنیای‌اقتصاد» قرار گرفت

#دنیای_اقتصاد
#فرید_قدیری
#بافت_فرسوده #سکونتگاه_غیررسمی #بدمسکن #فقر_مسکن #آلونک_نشینی #محله_اسلام_آباد #زورآباد #ده_ونک #خاک_سفید #بازآفرینی_شهری #تهران #پایتخت
 
#رصدخانه_بازار_مسکن



🔴 کانال رسمی «رصدخانه بازار مسکن»🔽

@HMO_den