📗جز از کل
👤استیو تولتز
📝 تحلیل شخصیت‌ها صفحه 1⃣


#جز_از_کل بیشتر رمان شخصیت‌هاست تا رخدادها. 
شخصیت‌ها هر یک به‌تنهایی واجد منطق، زخم، تناقض و سرنوشت خاص خویش‌اند، اما در عین حال در نسبت با یکدیگر معنا می‌یابند، تولتز با خلق این شبکه‌ی انسانی پیچیده، خانوادگی را به همراه تأملی  درباره وراثت روانی، هویت، شکست و امکان یا امتناع رهایی از گذشته ارائه می‌کند.

#مارتین_دین بی‌تردید کانون اصلی رمان است، پدری که هم منشأ بحران است و هم فیگوری تراژیک است که خود نیز قربانی همان جهانی است که می‌کوشد بر آن غلبه کند، تجربه‌ی چهار سال و چهار ماه کما در کودکی، برای او لحظه‌ی گسست از جهان و آغاز بیگانگی با هستی است، مارتین پس از بیداری، جهان را امری بدیهی و آرام تجربه نمی‌کند، او با نوعی بدگمانی دائمی، مرگ‌هراسی مزمن و میل وسواس‌گونه به معنا روبه‌روست، آنچه مارتین را برجسته می‌کند، بدبینی یا پارانویای او نیست بلکه تلاشی نومیدانه‌ی او برای تحمیل معنا بر جهانی است که از نظرش بی‌معنا و رهاشده است. پروژه‌های او، از طرح‌های به‌ظاهر بزرگ و خلاقانه تا وسوسه جاودانگی و به‌جا گذاشتن ردّی ماندگار، همگی در نهایت به شکست می‌انجامند، اما همین شکست‌ها او را از شخصیتی ساده‌لوح یا کم‌ارزش به نمونه‌ای از انسان مدرن بدل می‌کنند که در جست‌وجوی معناست، اما هر بار در دام تناقض‌های خویش گرفتار می‌شود. مارتین در رابطه با پسرش نیز همین وضعیت را بازتولید می‌کند، او جسپر را نه به‌عنوان فرزند که به‌عنوان امتداد ذهن و جهان‌بینی خود می‌بیند، از این‌رو رابطه پدر و پسر در رمان، صحنه‌ی انتقال اضطراب، ترس، وسواس و میراثی روانی است که از نسلی به نسل دیگر منتقل می‌شود.

#جسپر راوی اصلی رمان در نقطه‌ی مقابل پدر قرار ندارد، فقط درون همان سایه‌ای شکل می‌گیرد که از آن می‌هراسد، اگر مارتین نماینده‌ی میل افراطی به تفسیر جهان است، جسپر نماینده تردید، مقاومت و کوشش برای فاصله‌گرفتن از این تفسیر است، مهم‌ترین هراس او این است که شبیه پدر شود، هراسی که در تمام انتخاب‌ها، روابط و واکنش‌های او اثر می‌گذارد. جسپر شخصیتی است که بحران هویت را در زیست روزمره تجربه می‌کند. او در زندان روایت می‌کند که نماد وضعیت وجودی اوست که در بند تبار، خاطره و الگوهای خانوادگی گرفتار است و همین، روایتش را به تلاشی برای فهم خویشتن تبدیل می‌کند. نکته‌ی مهم درباره جسپر آن است که او هرچند از پدر فاصله می‌گیرد، اما کاملاً از او رها نمی‌شود، همین امر شخصیت او را باورپذیر و انسانی می‌سازد، نه قهرمانی مستقل و بی‌نقص است و نه قربانی‌ای منفعل، او انسانی است در کشاکش دائم میان پذیرش و انکار میراث خانوادگی. ترس او از شبیه‌شدن به مارتین در حقیقت ترس از تکرار سرنوشت است، از این‌که آدمی ناخواسته بدل به نسخه‌ای دیگر از همان چیزی شود که از آن بی‌زار است.

#تری برادر ناتنی مارتین یکی از جذاب‌ترین و متناقض‌ترین شخصیت‌های رمان است، او در ظاهر در نقطه‌ی مقابل مارتین قرار دارد، مردی عمل‌گرا، جسمانی، کاریزماتیک و به‌لحاظ اجتماعی محبوب، اگر مارتین با ذهن و فلسفه می‌خواهد جهان را توضیح دهد، تری با خشونت و عمل جهان را تصرف می‌کند، اما تولتز او را به‌گونه‌ای می‌سازد که صرفاً یک تبهکار نباشد، بلکه به قهرمان معکوس بدل شود. ویژگی تعیین‌کننده تری، کد اخلاقی خاص اوست، او برخلاف جنایتکاران کلیشه‌ای خود را در جایگاه عدالت‌خواهی می‌نشاند و قربانیانش را کسانی می‌داند که با تقلب و فساد اصل رقابت و شرافت را آلوده کرده‌اند، همین نگاه است که او را در چشم مردم به چهره‌ای افسانه‌ای و حتی ستایش‌برانگیز تبدیل می‌کند. تری همچنین در سطحی عمیق‌تر سایه‌ای دیگر بر زندگی مارتین و جسپر است، او بدیل ممکن مارتین است، مردی که به‌جای فلسفه به عمل و خشونت پناه می‌برد، به‌جای شکست‌های نمادین به اسطوره‌ای واقعی و خطرناک بدل می‌شود، حضور او در رمان پیچیدگی اخلاقی اثر را افزایش می‌دهد، زیرا خواننده را ناگزیر می‌کند درباره مفهوم محبوبیت، عدالت و مشروعیت خشونت بیندیشد.


#استیو_تولتز #ادبیات_استرالیا
#کتابخوانه‌ی_هزارخم
#تحلیل_شخصیت_ها
💎ادمین #زهرا_م


https://t.me/hezar_khom/13027?single