‏🔷 ۳/۴

Kpler، یک پلتفرم خصوصی داده و تحلیل، در گزارش‌های اخیر به‌طور گسترده‌ای مورد استناد قرار گرفته است. این پلتفرم اعلام کرد که حجم عبور نفت در پایان ماه به‌طور متوسط ۱۳ میلیون بشکه در روز بوده است. همچنین میزان نفتی را که از خاورمیانه از طریق بنادر دیگر دریای سرخ و در انتهای خط لولهٔ شرق‑غرب سعودی، که در پایان سپتامبر دوباره فعال شد، ردیابی می‌کند، می‌سنجد. به‌گفته Kpler، این مسیر دور زدن امکان خروج ۴ میلیون بشکه دیگر در روز از منطقه را فراهم کرده است.

امیر هندجانی، وکیل انرژی و مدیر روابط عمومی، در مصاحبه‌ای با RS اشاره می‌کند که بخش عمدهٔ این افزایش حجم امروز به‌دست انتقالات کشتی‑به‑کشتی امکان‌پذیر شده است. در این روش شرکت‌های خصوصی به بنادر می‌آیند، رادار AIS را خاموش می‌سازند و کار پرخطر و گران‌قیمت انتقال سوخت به کشتی‌های «شاتل» دولتی که به‌صورت «تاریک» از تنگه می‌گذرند، انجام می‌دهند؛ سپس سوخت در آب‌های باز و ایمن‌تر به تانکرهای بزرگ‌تر منتقل می‌شود. انتقال کشتی‑به‑کشتی همچنین برای عبور از مسیرهای دور زدن هرمز به‌کار می‌رود.

هندجانی می‌پرسد: «این عبور بدون هزینه و بدون سرمایه‌گذاری عظیم نیروی دریایی ایالات متحده امکان‌پذیر نیست. آیا این وضعیت پایدار است؟» او اضافه می‌کند: «نمی‌دانم؛ فکر می‌کنم همه چیز ممکن است.»

اگرچه تانکرهای دولتی می‌توانند هزینه‌های بیمه را دور بزنند، حق بیمهٔ کشتی‌های خصوصی به‌دلیل حملات مداوم در حال افزایش است و سوپرتانکرها یا VLCC‌ها که برای تکمیل شاتل‌ها در انتهای مسیر لازم‌اند، هم‌اکنون کمبود دارند.

سال مرکولیانو (Sal Mercogliano)، کارشناس دریایی، در قسمت سوم اکتبر از پادکست خود می‌گوید: «پارادوکس این است که جابه‌جایی فیزیکی نفت در حال بهبود است، اما نظام دریایی این بهبود را از طریق سفرهای طولانی‌تر، انتقالات کشتی‑به‑کشتی، تغییر مسیر و هزینه‌های فوق‌العادهٔ خطر جنگی می‌سازد، نه با بازگشت به عملیات عادی.» او ادامه می‌دهد: «به این هزینه‌ها نرخ‌های خنده‌دار برای VLCC‌ها اضافه می‌شود — ۱٫۲ میلیون دلار برای خروج از خلیج فارس و ۸۰۰ هزار دلار برای خروج از خلیج عمان به سمت آسیا.»

معضل دیزل

تحلیل وضعیت بدون اشاره به دیزل، که محصول تصفیه‌شدهٔ نفت خام است، ناقص می‌ماند. به‌نظر کارشناسان، اولین نقطهٔ تأثیر، گذرگاه هرمز برای صادرات نفت است که پیش‌تر توضیح داده شد. اگر و زمانی که نفت خام از آن عبور کند، تعداد پالایشگاه‌ها در انتها به‌دلیل حملات دولت ایران به تأسیسات خلیج کاهش می‌یابد؛ همچنین پالایشگاه‌های اوکراین و روسیه در طول جنگ هدف حملات بوده‌اند و مسکو به همین دلیل صادرات را ممنوع کرده است.

ایالات متحده یکی از صادرکنندگان اصلی دیزل است، اما نتوانسته است کاهش عرضهٔ جهانی را جبران کند. کاهش عرضه به‌طور جدی بر قیمت‌ها (از جمله در ایالات متحده) تأثیر گذاشته است؛ چرا که دیزل برای حمل‌ونقل زمینی، کشاورزی و ترابری در سراسر ایالات متحده، اروپا و جنوب جهانی به‌کار می‌رود.

به‌دلیل فشار دولت ترامپ، کشورهای G7 جمعه توافق کردند تا ۱۰۰ میلیون بشکه نفت خام و دیزل را از ذخایر آزاد کنند. این مقدار، علاوه بر توافق قبلی در مارس از طریق آژانس بین‌المللی انرژی برای آزادسازی ۴۰۰ میلیون بشکه، می‌باشد. ترامپ اعلام کرد که اروپا به تعهدات خود عمل نمی‌کند و تهدید کرده است صادرات دیزل از ایالات متحده را مسدود کند؛ کارشناسان به RS می‌گویند این اقدام در درازمدت برای قیمت‌ها، چه در ایالات متحده و چه در خارج، فاجعه خواهد بود.

در مورد ذخایر نفتی ایالات متحده، کارشناسان می‌گویند که این ذخایر به پایین‌ترین سطح خود از سال ۱۹۸۳ رسیده‌اند؛ چرا که دولت‌های بایدن و ترامپ در طول جنگ‌های اوکراین و اکنون ایران، صدها میلیون بشکه نفت را آزاد کرده‌اند. اخبار اخیر درباره عبور کشتی‌ها از تنگه هرمز نمی‌تواند تمام مشکلات سیستمی را جبران کند.

«همه چیز هنوز به‌صورت خالص منفی است — مقدار خروجی — نسبت به تقاضای بازار»، کلانیک (Kelanic) گفت. «ما موجودی‌هایمان را به‌سرعت کمتری کاهش می‌دهیم، اما این ذخایر اضطراری نیز کمتر از ماه فوریه مقاوم هستند.»

اِزانا تدلا (Ezana Tedla)، تحلیلگر اقتصاد کلان در بنیاد بورس و بازار، به RS می‌گوید که بدون حل جنگ و پایان تهدید حملات به کشتی‌ها، بازارها نامطمئن می‌مانند؛ به همین دلیل، قیمت نفت برنت حتی پس از تمام اخبار «مثبت» هفته گذشته درباره تنگه، روز یکشنبه هنوز ۱۰۲ دلار در بشکه بود.