‏🔻 ۳/۴

«نخست‌وزیر برنهم می‌گوید دولت بریتانیا می‌تواند باور ما را که ایران در حادثهٔ RAF Fairford نقش داشته است تأیید کند»، عباس عراقچی، وزیر امور خارجهٔ ایران، هفته گذشته در X نوشت: «می‌توانم باور ایران را تأیید کنم که آزادسازی افراد ادعایی که برای دولت‌های خارجی کار می‌کنند، همه چیز را نشان می‌دهد. شما در مسیر اشتباهی قدم می‌زنید.»

آیا تهدیدهای ایرانی باعث خروج شد؟

نیروی نظامی آمریکا هنوز هیچ اطلاعاتی دربارهٔ تهدید فوری، چه حمله‌ای نزدیک‌الوقوع باشد و چه حادثه‌ای تخریبی یا تروریستی، منتشر نکرده است. اما تهدیدهای پیشین جمهوری اسلامی و نیروهایش می‌توانستند در تصمیم به عقب‌نشینی بمباران‌کنندگان نقش داشته باشند.

در جولای امسال که درگیری‌ها بین آمریکا و ایران از سر گرفته شد، سپاه پاسداران ادعا کرد که آمریکا از پایگاه RAF Fairford پروازهای بمباران‌کننده‌ای برای حمله به شهرهای ایرانی انجام می‌دهد و افزود که هر پایگاهی که برای این حملات به کار رود هدف مشروعی خواهد بود.

«ارتش مهاجم آمریکایی که پس از بازگشت رسمی جنگ، موشک‌های کروز را از کشتی‌های خود در اقیانوس هند پرتاب می‌کرد، با پایان ذخایر موشکی آن کشتی‌ها، دیروز به استفاده از هواپیماهای B‑1 از پایگاه هوایی Fairford در انگلستان روی آورد»، خبرگزاری تسنیم نقل کرد که سپاه پاسداران در ۲۳ ژوئیه گفت. «همان‌طور که مقامات وزارت امور خارجه نیز اعلام کردند، هر پایگاهی که برای تجاوز به سرزمین ایران به کار رود هدف مشروع ماست.»

در مارس ۲۰۲۶، عراقچی به وزیر امور خارجهٔ بریتانیا، یوت کوپر، گفت که ایران تصمیم بریتانیا برای اجازه دادن به آمریکا جهت استفاده از پایگاه‌های بریتانیایی را «شرکت در تجاوز» می‌داند. پس از آن، دو موشک بالستیک میان‌برد به دیگو گارسیا، پایگاه نظامی در اقیانوس هند که به‌صورت مشترک توسط آمریکا و بریتانیا اداره می‌شود، شلیک کرد. اگرچه هیچ‌یک از موشک‌ها به اهداف تعیین‌شده خود نرسیدند، این حمله پس از آن انجام شد که بریتانیا استفادهٔ آمریکا از پایگاه‌های خود را به‌عنوان سکوی پرتاب برای حملات به سایت‌های ایرانی هدف‌دار بر تنگه هرمز تأیید کرد.

RAF Fairford یکی از مراکز کلیدی برای بمباران‌کنندگان سنگین آمریکا—از جمله B‑1B و B‑52—است که مأموریت‌های خود را علیه زیرساخت‌های موشکی ایران انجام می‌دهند. اگرچه واشنگتن می‌تواند بمباران‌کنندگان دوربرد را از خاک خود برای حمله به ایران پرواز دهد، استفاده از RAF Fairford مهم است چون امکان حملات دوربرد را فراهم می‌کند و زمان پرواز به اهداف ایرانی را بیش از ۵۰ ٪ نسبت به پرتاب‌ها از خاک آمریکا کاهش می‌دهد؛ در نتیجه نرخ پروازها افزایش می‌یابد.

بر اساس گزارش‌های رسانه‌ای، عملیات تخریبی یا تروریستی نیابتی توسط ایران در RAF Fairford همچنان یک احتمال بزرگ است. پیش از این، بریتانیا سال‌ها ایران را متهم به انجام حملات سایبری و به کارگیری شبکه‌های جنایی و نیابتی برای ضربه زدن به منتقدان و مخالفان خود در خاک بریتانیا کرده است.

به‌جز طرح تروریستی، گفتن این که آیا ایران توانایی حمله به RAF Fairford یا هر پایگاه دیگری در بریتانیا را دارد یا نه دشوار است. ایران مدتها ادعا می‌کند حداکثر برد موشک‌های بالستیک خود حدود ۲,۰۰۰ کیلومتر است. اما تلاش حمله در مارس ۲۰۲۶ به پایگاه آمریکایی‑بریتانیایی در دیگو گارسیا نشان داد که این برد بسیار بیشتر است و تحلیل‌گران بر این باورند که ایران می‌تواند به بخش‌هایی از بریتانیا نیز برسد.

در حال حاضر آمریکا حدود ۴۵ بمباران‌کنندهٔ B‑1B عملیاتی در موجودی خود دارد و بسیاری از این هواپیماها قدیمی‌اند و نرخ آمادگی بسیار پایینی دارند.

بنابراین، از دست دادن حتی یک بمباران‌کننده، یک بستر کم‌نقیر با بار مفید بالا را از بین می‌برد که به‌سرعت جایگزین‌پذیر نیست، به‌ویژه در حالی که B‑21 Raider هنوز در مراحل اولیه معرفی است. علاوه بر این، یک حملهٔ موفق ایرانی به دارایی با ارزش بالا در موقعیتی پیش‌رو و شناخته‌شده، وزن نمادین خواهد داشت و نشان می‌دهد که ایران می‌تواند هزینه‌ها را در فاصله‌ای دور از صحنهٔ اصلی جنگ تحمیل کند.

علاوه بر این، نیروهای نظامی ایالات متحده پیش از این در جریان این جنگ با آزمونی سخت در خاورمیانه مواجه شده‌اند و چندین هواپیمای نظامی را از دست داده‌اند؛ بسیاری از آن‌ها در زمین سوخته‌اند، سرنوشتی که شاید نیازی به تجربه برای ناوگان بمباران‌کننده‌های قدرتمند اما محدود خود نداشته باشد.