یک مدّاح جوان و (علی القاعده) بسیار کماطلاع از معارف دین، در قالب یک بیت شعر سؤالی پرسیده است:
«آخه کی میگه ظاهر آدما ملاکه؟
در اصل ملاک آدمیّت دل پاکه!»
این سؤال، تازگی ندارد. در پاسخ به اینکه «کی میگه...» باید بگوییم رسول خدا صلی الله علیه و آله و امیرالمؤمنین ارواحنا فداه فرمودهاند:
💡عبید بن زرارة نقل میکند:
پسر قیس ماصر (یکی از متکلّمان معروف و از شاگردان امام سجاد(ع)) و عمرو بن ذرّ به خدمت امام باقر(ع) شرفیاب شدند و به گمانم ابوحنیفه نیز همراه آن دو بود. پسر قیس ماصر شروع به گفتگو (بحث کلامی) نمود و گفت: ما افرادی که همکیش و همدینمان هستند را به خاطر ارتکاب معاصی و گناهان از دایرۀ ایمان خارج نمیکنیم. امام باقر(ع) در پاسخ فرمودند:
«ای پسر قیس! اگر نظر پیامبر خدا(ص) را بخواهی پس بدان که فرمود: زانی در حالیکه مؤمن است مرتکب عمل منافی عفّت نمیشود و دزد در حالیکه مؤمن است دزدی نمیکند. حال، تو و اصحابت هر طرف که خواستید بروید [و هر نظری را خواستید انتخاب کنید]!».
💡ابوالصباح کنانی از امام باقر(ع) نقل میکند:
به محضر امیرالمؤمنین(ع) عرض شد که هر کس به «لا اله الا الله» و «محمد(ص) رسول الله» شهادت دهد، مؤمن است. امیرالمؤمنین(ع) فرمودند: «پس فرائض [و تکالیف] خداوند کجا رفت؟».
ابوالصباح میگوید: همچنین از امام باقر(ع) شنیدم که علی(ع) مکرّراً میفرمود: «اگر ایمان فقط سخنی [یعنی ادای لفظی شهادتین] میبود دیگر روزه و نماز و حلال و حرام نازل نمیشد!»
سند حدیث اول قطعاً معتبر است و سند حدیث دوم بنابر قولی صحیح است. علاوه بر آنکه روایات در این زمینه بسیار است و این مطلب تقریباً جزء باورهای قطعی مذهب شیعه به شمار میآید که التزام به تکالیف عملی شریعت از شرایط ایمان (آن وصف و حالتی که باعث استحقاق بهشت و ثواب است) میباشد؛ هرچند عدم التزام به تکالیف، باعث کفر و از بین رفتن حقوق دنیوی شخص مسلمان نمیگردد.
برای مطالعۀ بحثی مشابه «لاک سیاه» و «مطربان روضهخوان» را بخوانید.
▫▫▫
متن عربی روایات:
۱. عن عبيد بن زرارة قال: دخل ابن قيس الماصر و عمرو بن ذر و أظن معهما أبو حنيفة على أبي جعفر ع فتكلم ابن قيس الماصر فقال: إنا لا نخرج أهل دعوتنا و أهل ملتنا من الإيمان في المعاصي و الذنوب. قال فقال له أبو جعفر ع: «يا ابن قيس أما رسول الله ص فقد قال لا يزني الزاني و هو مؤمن و لا يسرق السارق و هو مؤمن فاذهب أنت و أصحابك حيث شئت!» (کافی۲: ۲۸۵)
۲. عن أبي الصباح الكناني عن أبي جعفر عليه السلام قال: قيل لأمير المومنين عليه السلام من شهد أن لا إله إلا الله و أن محمدا رسول الله صلی الله عليه و آله كان مومنا. قال: «فأين فرائض الله؟!» قال: و سمعته يقول: كان علي عليه السلام يقول: «لو كان الإيمان كلاما لم ينزل فيه صوم و لا صلاه و لا حلال و لا حرام». (کافی۲: ۳۳)
#مغالطات
#فائده
✒️📚 @Faede_v_Borhan