🔺شناسایی نخستین مورد انسانی انسفالیت ژاپنی ناشی از ژنوتیپ V و مرگ نوزاد،چین

🔹پژوهشگران چینی از شناسایی یک مورد انسانی عفونت با ژنوتیپ V ویروس انسفالیت ژاپنی (JEV GV) در چین خبر دادند که به مرگ یک نوزاد منجر شد. این عفونت با استفاده از سرولوژی، توالی‌یابی ژنومی و واکنش زنجیره‌ای پلیمراز کمی پس از رونویسی معکوس (qRT-PCR) تأیید شد. این یافته نشان می‌دهد که JEV GV همچنان در چین در گردش است و ضرورت تقویت پایش ژنوتیپی این ویروس را برجسته می‌کند.
🔹نوزاد پسر در ۶ اکتبر ۲۰۲۵ به‌صورت طبیعی متولد شد و مادر و نوزاد هنگام ترخیص در وضعیت مناسبی بودند. هیچ‌یک سابقه سفر اخیر یا اقامت در مناطق اندمیک انسفالیت ژاپنی خارج از ووهان چین نداشتند. آزمایش‌های مادر نیز شواهدی از عفونت قبلی یا اخیر با ویروس انسفالیت ژاپنی نشان نداد و وی واکسن انسفالیت ژاپنی دریافت نکرده بود.
🔹در روز بیست‌ویکم پس از تولد، نوزاد با تب بالا با دمای ۳۹٫۳ درجه سانتی‌گراد به بیمارستان کودکان ووهان منتقل شد. طی دوره بستری از ۲۷ اکتبر تا ۶ نوامبر، تب مداوم با دمای ۳۷٫۸ تا ۴۰ درجه سانتی‌گراد، کما و تشنج مشاهده شد و تشخیص اولیه انسفالیت ویروسی مشکوک مطرح شد. نوزاد در ۷ نوامبر ۲۰۲۵ جان باخت.
🔹برای بررسی آزمایشگاهی، پنج نمونه شامل دو نمونه مایع مغزی‌نخاعی و سه نمونه سرم جمع‌آوری شد. نمونه مایع مغزی‌نخاعی در زمان پذیرش، از نظر RNA ویروس انسفالیت ژاپنی با qRT-PCR مثبت بود و IgM اختصاصی ویروس نیز در نمونه سرم جمع‌آوری‌شده در روز دهم بیماری شناسایی شد. سایر نمونه‌ها از نظر RNA ویروس و IgM منفی بودند.
🔹توالی‌یابی نسل جدید (NGS) روی نمونه مایع مغزی‌نخاعی هنگام پذیرش انجام شد و ژنوم کامل ویروس با عنوان سویه نوزاد و شماره دسترسی GenBank: PZ393248 به ثبت رسید. تحلیل فیلوژنتیک نشان داد سویه شناسایی‌شده در نوزاد به JEV GV تعلق دارد و از نظر تکاملی در گروهی قرار می‌گیرد که شامل سویه XZ0934 شناسایی‌شده در تبت چین در سال ۲۰۰۹ و برخی ویروس‌های شناسایی‌شده در انسان و پشه‌ها در کره جنوبی از سال ۲۰۱۵ به بعد است.
🔹JEV GV نخستین‌بار در سال ۱۹۵۲ از بیماران مبتلا به انسفالیت ویروسی در مالزی و سنگاپور شناسایی شد. پس از حدود ۶۰ سال، این ژنوتیپ در سال ۲۰۰۹ از پشه‌های Culex tritaeniorhynchus در شهرستان مودوگ در تبت چین جداسازی شد. پس از آن، موارد متعددی از انسفالیت ویروسی مرتبط با JEV GV در کره جنوبی گزارش شد و این ژنوتیپ به‌عنوان یک عامل بیماری‌زای نوظهور با اهمیت بهداشت عمومی مطرح شد.
🔹در مقابل، پایش‌های انجام‌شده در سرزمین اصلی چین پس از سال ۲۰۰۹ عمدتاً تنها ژنوتیپ I را در جمعیت پشه‌ها و نمونه‌های بالینی انسانی شناسایی کرده بودند و شواهدی از تداوم گردش JEV GV در این منطقه وجود نداشت. با این حال، بررسی سرولوژیک گذشته‌نگر موارد قطعی انسفالیت ژاپنی در سال‌های ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۰، دو بیمار در استان‌های شاندونگ و ژجیانگ را با احتمال عفونت ناشی از JEV GV شناسایی کرده بود.
🔹یافته‌های جدید، همراه با شناسایی قبلی این ژنوتیپ در تبت، وجود JEV GV را در بخش‌های جنوب‌غربی، مرکزی و شرقی چین تأیید می‌کند. تحلیل فیلوژنتیک ژن پوششی نیز نشان داد سویه‌های JEV GV در سه شاخه تکاملی مجزا قرار دارند؛ یافته‌ای که بیانگر تکامل مستقل جمعیت‌های ویروسی در سرزمین اصلی چین و کره جنوبی پس از ظهور مجدد این ژنوتیپ در سال ۲۰۰۹ است.
🔹در کره جنوبی، JEV GV طی سال‌های اخیر به‌طور مداوم در چندین گونه پشه شناسایی شده و جایگزین ژنوتیپ I به‌عنوان ژنوتیپ غالب شده است. همچنین موارد انسانی ناشی از این ژنوتیپ از سال ۲۰۱۵ گزارش شده‌اند. پژوهشگران همچنین به افزایش موارد انسفالیت ژاپنی ناشی از ژنوتیپ‌های IV و V و گسترش جغرافیایی آن‌ها به مناطقی مانند استرالیا و کره جنوبی اشاره کرده‌اند.
🔹شناسایی این مورد انسانی در چین، همراه با روندهای اخیر در پراکنش JEV GV، بر ضرورت تقویت تشخیص و پایش مبتنی بر ژنوتیپ ویروس انسفالیت ژاپنی تأکید دارد تا شناسایی تغییرات در گردش ویروس و اقدامات پیشگیری و کنترل بیماری با دقت بیشتری انجام شود. لینک خبر

♦️ مرکز تحقیقات بیماری‌های نوپدید و بازپدید تلگرام ایتا بله