مدل طبابت #طب_اورژانس
ایران به چه تعداد متخصص طب اورژانس نیاز دارد؟

در این پست قرار است به این سوال پاسخ دهیم که ایران به چه تعداد متخصص طب اورژانس نیاز دارد. فارغ از اظهار نظر های غیر کارشناسی بعضی از همکاران که معتقدند تعداد نه تنها کافی است بلکه زیاد هم هست بیایید بدون سوگیری به مطالعه شواهد و قراین بپردازیم.

تعداد متخصصان طب اورژانس موردنیاز در هر کشور تابع سه عامل است:
1️⃣ تعداد و حجم مراجعان اورژانس (تعداد ویزیت های اورژانس بازای هر 1000 نفر جمعیت)
2️⃣ مدت حضور پزشک اورژانس در هر شیفت و الگوی پوشش بخش اورژانس
3️⃣ نقش اورژانس پیش بیمارستانی و نظام ارجاع(مبتنی بر بیمارستان یا سیستم پیش بیمارستانی)

در کشورهایی با سیستم انگلو-امریکن (مثل آمریکا، کانادا، استرالیا و ایران) معمولاً از شاخص‌های مبتنی بر جمعیت استفاده می‌کنند؛ درحالی‌که مدل فرنکو ـ ژرمن (فرانسه، آلمان) مبتنی بر تعداد آمبولانس و مراکز مراقبت حاد است.

داده های موجود نشان میدهد در کشورهای مختلف نسبت متخصص طب اورژانس به جمعیت به شکل زیر است:
✅ آمریکا: 1 به 7500 نفر جمعیت
✅ کانادا: 1 به 16000 نفر جمعیت
✅ بریتانیا: 1 به 17000 نفر جمعیت
✅ استرالیا و نیوزیلند: 1 به 14000 نفر جمعیت
✅ فرانسه: 1 به 10800 نفر
✅ آلمان: 1 به 15000 نفر
✅ عربستان سعودی: 1 به 30000 نفر
✅ هند: 1 به 280000 نفر
✅ ایران: 1 به 45000 نفر

در دنیا استاندارد خاصی در این زمینه وجود ندارد، از طرف دیگر تعداد متخصصان اورژانس فعال در کشور مشخص نیست ( تعداد نامعلومی مهاجرت و تعدادی به شغل دیگری روی آورده اند). اگر به فرض، 2000 متخصص طب اورژانس فعال داشته باشیم (که به نظر می رسد عدد واقعی کمتر از این باشد) و حد مطلوب 1 به 20000 نفر در شرایط محافظه کارانه در نظر بگیریم، همین الان 2500 متخصص طب اورژانس کم داریم. با توجه به افزایش جمعیت به میزان تقریبی 1 میلیون نفر در سال و خروج تعداد دیگری از متخصصین فعال از گردونه کاری با بازنشستگی، ترک شغل و مهاجرت، سالی 50 متخصص اورژانس هم بیشتر مورد نیاز خواهد بود.

با احتساب تمام این اعداد در طی 10 سال آینده سالی حداقل 300 متخصص اورژانس باید تربیت شود تا نیاز کشور برطرف شود و با توجه به شرایط فعلی که سالیانه فقط 40 دستیار در این رشته ثبت نام می کنند، به زودی با کمبود شدید متخصص طب اورژانس و بحران در پوشش بخشهای اورژانس مواجه خواهیم بود. این موضوع حتما باید توسط مسئولین امر مورد توجه و کاوش قرار گیرد. البته این بدان معنی نیست که باید بدون حساب و کتاب و امکانات مناسب، اقدام به تربیت دستیار کرد. اتفاقی که در رشد سریع و فوری تعداد برنامه های تربیت دستیار در سال های اول توسعه این رشته در ایران اتفاق افتاد.

راه حل های ارایه شده تا کنون از سمت معاونت آموزشی وزارتخانه مثل تسهیل پذیرش در این رشته با حذف آزمون ورودی و یا پذیرش مستقیم از دوره کارورزی بنابر تجربه موجود کارآمد نبوده است؛ چرا که صرفا عده بسیار کمی از کارورزان و پزشکان عمومی تشویق به ثبت نام در این رشته شده اند. راهکار اصلی را باید به سمت بهبود رضایتمندی شغلی فارغ‌التحصیلان این رشته برد؛ چرا که اگر متخصصان این رشته از رضایتمندی کافی برخوردار نباشند پزشکان عمومی تشویق به تحصیل در این رشته نخواهند شد.

ادامه دارد ....

@emedupdates